Trong một tuyên bố quan trọng, Đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc Majid Takht-Ravanchi đã tiết lộ Tehran có thể xem xét các biện pháp nhượng bộ trong chương trình hạt nhân để đạt được thỏa thuận với Hoa Kỳ. Phát biểu trong cuộc phỏng vấn phát sóng vào ngày 15 tháng 2, ông Takht-Ravanchi cho biết Iran có thể cân nhắc việc pha loãng lượng urani đã được làm giàu ở cấp độ cao.
Điều kiện từ Tehran và áp lực từ Washington
Tuy nhiên, động thái này chỉ khả thi nếu Washington đồng ý dỡ bỏ hoàn toàn các biện pháp trừng phạt kinh tế đang siết chặt nền kinh tế Iran. Ông Takht-Ravanchi nhấn mạnh rằng nếu phía Mỹ thể hiện thiện chí cụ thể, hai bên hoàn toàn có thể tiến tới một thỏa thuận toàn diện.
Bối cảnh của đề xuất này diễn ra khi chương trình hạt nhân Iran đang ở mức báo động. Theo báo cáo mới nhất từ Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, Iran đã làm giàu urani lên mức 60%, vượt xa mức trần 3,67% được quy định trong thỏa thuận hạt nhân năm 2015 - thỏa thuận hiện đã không còn hiệu lực. Con số này tiệm cận ngưỡng 90% cần thiết để chế tạo vũ khí hạt nhân, làm dấy lên lo ngại trong cộng đồng quốc tế.
Kho dự trữ urani và các cuộc không kích
Kho dự trữ hơn 400kg urani làm giàu 60% của Iran đã được các thanh sát viên IAEA kiểm tra lần cuối vào ngày 10 tháng 6 năm 2025. Việc kiểm tra này diễn ra ngay trước khi xảy ra các cuộc không kích của Israel và Mỹ nhằm vào các cơ sở hạt nhân của Iran, làm leo thang căng thẳng trong khu vực.
Áp lực từ Tổng thống Trump và phản ứng của Iran
Về phía Hoa Kỳ, Tổng thống Donald Trump đã nhiều lần đưa ra những tuyên bố cứng rắn. Ông kêu gọi Iran chấm dứt hoàn toàn mọi hoạt động làm giàu urani và cảnh báo việc không đạt được thỏa thuận có thể dẫn tới những hậu quả "rất nghiêm trọng" đối với Tehran. Tổng thống Trump cũng không loại trừ khả năng sử dụng biện pháp quân sự nếu cần thiết.
Đáp lại, Iran luôn khẳng định chương trình hạt nhân của mình chỉ nhằm mục đích hòa bình và sẵn sàng chấp nhận cơ chế kiểm chứng quốc tế. Nước này nhấn mạnh quyền phát triển năng lượng hạt nhân vì mục đích dân sự theo Hiệp ước Không phổ biến Vũ khí Hạt nhân.
Những nỗ lực ngoại giao gần đây
Các nỗ lực ngoại giao đã được khởi động lại sau một thời gian gián đoạn. Ngày 6 tháng 2 vừa qua, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã tiến hành các cuộc trao đổi gián tiếp với đặc phái viên Mỹ về Trung Đông Steve Witkoff tại Oman, với sự trung gian của nước chủ nhà.
Đây là vòng tiếp xúc đầu tiên giữa hai bên kể từ khi căng thẳng leo thang sau cuộc xung đột kéo dài 12 ngày giữa Israel và Iran hồi tháng 6 năm ngoái. Trong cuộc xung đột đó, Mỹ đã tham gia không kích các cơ sở hạt nhân của Iran, làm đóng băng mọi đối thoại.
Đàm phán sắp tái khởi động tại Geneva
Theo thông báo mới nhất, Thụy Sĩ đã xác nhận vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran về chương trình hạt nhân sẽ diễn ra tại Geneva trong tuần tới. Cuộc đàm phán sẽ được chủ trì bởi Oman, trong bối cảnh Washington gia tăng sức ép nhằm đạt được một thỏa thuận hạn chế hoạt động hạt nhân của Tehran.
Các chuyên gia nhận định đây là cơ hội quan trọng để hai bên phá vỡ thế bế tắc. Tuy nhiên, thành công của đàm phán phụ thuộc vào việc cả hai bên có thể tìm được tiếng nói chung giữa yêu cầu dỡ bỏ trừng phạt của Iran và đòi hỏi hạn chế hạt nhân của Mỹ. Tình hình vẫn còn nhiều bất ổn khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp.
