Đại sứ Mỹ tại Israel gây chấn động với tuyên bố ủng hộ Israel chiếm toàn bộ Trung Đông
Trong một cuộc phỏng vấn với nhà báo Tucker Carlson được phát sóng vào ngày 20/2, Đại sứ Mỹ tại Israel Mike Huckabee đã đưa ra phát biểu gây sốc khi trả lời câu hỏi về quyền của Israel đối với vùng đất Trung Đông theo Kinh Thánh. Ông Huckabee khẳng định: “Sẽ ổn thôi nếu họ lấy hết”, ám chỉ việc Israel có thể chiếm toàn bộ khu vực. Tuy nhiên, ông nhanh chóng bổ sung rằng Israel không tìm cách mở rộng lãnh thổ và chỉ muốn đảm bảo an ninh trên vùng đất mà họ đang nắm giữ một cách hợp pháp.
Làn sóng phản đối dữ dội từ các quốc gia và tổ chức khu vực
Ngay lập tức, tuyên bố này đã châm ngòi cho một loạt phản ứng mạnh mẽ từ nhiều quốc gia và tổ chức trong khu vực Trung Đông. Các nước như Ai Cập, Jordan, Ả-rập Xê-út, Kuwait, Oman, cùng với Tổ chức Hợp tác Hồi giáo và Liên đoàn Ả-rập, đã lên tiếng chỉ trích gay gắt.
- Bộ Ngoại giao Ả-rập Xê-út mô tả phát biểu của ông Huckabee là “lời lẽ cực đoan” và “không thể chấp nhận được”, đồng thời yêu cầu Bộ Ngoại giao Mỹ làm rõ lập trường chính thức.
- Bộ Ngoại giao Ai Cập nhấn mạnh rằng tuyên bố này “vi phạm trắng trợn” luật pháp quốc tế và khẳng định Israel không có chủ quyền đối với lãnh thổ Palestine hay các vùng đất Ả-rập khác.
- Liên đoàn các quốc gia Ả-rập cảnh báo rằng những tuyên bố như vậy chỉ nhằm kích động tình cảm tôn giáo và dân tộc, gây thêm bất ổn cho khu vực.
Đến thời điểm hiện tại, cả Mỹ và Israel vẫn chưa đưa ra bất kỳ phản hồi chính thức nào về vấn đề này, làm dấy lên lo ngại về khả năng leo thang căng thẳng ngoại giao.
Bối cảnh lịch sử phức tạp của biên giới Israel
Kể từ khi thành lập vào năm 1948, Israel chưa bao giờ có biên giới được công nhận đầy đủ bởi cộng đồng quốc tế. Biên giới của quốc gia này với các nước láng giềng Ả-rập đã nhiều lần thay đổi do các cuộc chiến tranh, sáp nhập, thỏa thuận ngừng bắn và hòa bình.
- Trong cuộc chiến Trung Đông kéo dài 6 ngày năm 1967, Israel đã chiếm đóng Bờ Tây và Đông Jerusalem từ Jordan, Dải Gaza và bán đảo Sinai từ Ai Cập, cùng Cao nguyên Golan từ Syria.
- Sau đó, Israel rút khỏi bán đảo Sinai theo thỏa thuận hòa bình với Ai Cập sau cuộc chiến năm 1973, và đơn phương rút quân khỏi Gaza vào năm 2005.
- Trong những tháng gần đây, Israel đã tăng cường kiểm soát tại Bờ Tây, mở rộng xây dựng các khu định cư của người Do Thái, hợp pháp hóa các tiền đồn và thực hiện thay đổi hành chính quan trọng.
Quan điểm cá nhân và bối cảnh chính trị của Đại sứ Huckabee
Đại sứ Mike Huckabee, một tín đồ Cơ đốc giáo Tin Lành, được biết đến với lập trường ủng hộ mạnh mẽ Israel và chương trình định cư ở Bờ Tây. Ông phản đối ý tưởng về giải pháp hai nhà nước cho Israel và Palestine, và trong một cuộc phỏng vấn năm ngoái, ông đã bày tỏ sự hoài nghi về việc gọi những người Ả-rập hậu duệ của cư dân Palestine thời thuộc Anh là “người Palestine”.
Bối cảnh hiện tại càng thêm phức tạp khi Israel đã kiểm soát thêm nhiều vùng đất kể từ khi bắt đầu cuộc chiến với Hamas ở Gaza vào năm 2023. Mặc dù theo thỏa thuận ngừng bắn hiện tại, Israel đã rút quân về vùng đệm, nhưng họ vẫn nắm giữ hơn một nửa lãnh thổ này.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố sẽ không cho phép Israel sáp nhập Bờ Tây và sẽ ngăn chặn mọi động thái tương tự. Trong khi đó, người Palestine tiếp tục đòi hỏi thành lập một nhà nước độc lập ở Bờ Tây và Gaza với Đông Jerusalem là thủ đô, một yêu sách nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ cộng đồng quốc tế.
