Căng thẳng Mỹ - Iran leo thang trước hạn chót ngừng bắn
Chỉ vài giờ trước thời hạn chót về kế hoạch ngừng bắn do Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra, xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran tiếp tục leo thang với các cuộc tấn công qua lại dồn dập. Hành động này làm lu mờ triển vọng đạt được đột phá trong các nỗ lực chấm dứt xung đột kéo dài.
Iran bác đề xuất ngừng bắn, yêu cầu đình chiến hoàn toàn
Iran đã chính thức bác bỏ đề xuất ngừng bắn 45 ngày, thay vào đó yêu cầu một thỏa thuận đình chiến hoàn toàn và lâu dài. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Trump đặt hạn chót 20h tối 7/4 (giờ miền Đông Mỹ) để Iran đạt được thỏa thuận, với cảnh báo sẽ phá hủy hoàn toàn cơ sở hạ tầng nếu không tuân thủ.
Tấn công qua lại giữa các bên
Israel tấn công nhà máy hóa dầu lớn nhất Iran: Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) thông báo đã tấn công nhà máy sản xuất axit nitric tại Iran, được cho là cơ sở cung cấp thành phần hóa học quan trọng cho thuốc nổ và vật liệu phát triển tên lửa đạn đạo. Ngoài ra, sân bay Khorramabad ở miền tây Iran cũng bị trúng bom trong một cuộc không kích.
Iran bắn trả vào nội địa Israel: Phía Israel ghi nhận thiệt hại tại các khu vực miền Trung sau khi Iran phóng nhiều đầu đạn, một số bị đánh chặn. Các khu vực bị ảnh hưởng bao gồm Rosh HaAyin và Ramat Hasharon.
Mỹ tấn công cơ sở hạt nhân và giáo đường Do Thái: Một đầu đạn được cho là của Mỹ - Israel đã đánh trúng giáo đường Do Thái ở trung tâm thủ đô Tehran. Đồng thời, cơ sở sản xuất "yellowcake" (bột uranium) ở miền Trung Iran cũng bị tấn công, bị Tehran lên án là vi phạm nghiêm trọng các quy định bảo vệ cơ sở hạt nhân hòa bình.
Tuyên bố cứng rắn từ Tổng thống Trump
Tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump khẳng định việc đảm bảo tự do hàng hải qua eo biển chiến lược Hormuz là điều kiện tiên quyết cho bất kỳ thỏa thuận nào. Ông cảnh báo quân đội Mỹ sẽ phá hủy hoàn toàn cơ sở hạ tầng của Iran, bao gồm mạng lưới điện và cầu đường, nếu không đạt được thỏa thuận trước hạn chót.
"Toàn bộ đất nước đó có thể bị xóa sổ chỉ trong một đêm - và đêm đó có thể là tối mai", ông Trump tuyên bố, đồng thời nhấn mạnh khả năng tấn công quân sự áp đảo của Mỹ.
Tình hình sức khỏe của Lãnh đạo tối cao Iran
Theo báo cáo từ tờ The Times, Lãnh đạo tối cao mới của Iran, ông Mojtaba Khamenei, đang trong tình trạng "nguy kịch" và mất khả năng điều hành đất nước. Ông được cho là đang được điều trị đặc biệt tại Qom trong trạng thái hôn mê. Thông tin này làm dấy lên nhiều nghi vấn về sự ổn định của bộ máy lãnh đạo Iran.
Phản ứng từ các bên liên quan
Trung Quốc kêu gọi xây dựng hệ thống năng lượng mới: Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phát triển thủy điện và mở rộng an toàn năng lượng hạt nhân, trong bối cảnh giá nhiên liệu bị sốc do cuộc chiến.
Nhật Bản nỗ lực đàm phán: Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho biết đang xúc tiến các cuộc hội đàm với lãnh đạo Iran và để ngỏ khả năng điện đàm với ông Trump, nhằm tìm lối thoát cho tình hình.
IEA cảnh báo về tích trữ nhiên liệu: Cơ quan Năng lượng Quốc tế kêu gọi các quốc gia chấm dứt tình trạng tích trữ nhiên liệu, cảnh báo hành động này đe dọa sự ổn định của thị trường toàn cầu.
Triển vọng đàm phán
Dù ông Trump tuyên bố Iran đang tham gia đàm phán "rất tích cực", các nguồn tin cho thấy tiến trình vẫn gặp nhiều trở ngại. Pakistan đã soạn thảo đề xuất hai giai đoạn chấm dứt xung đột, bao gồm lệnh ngừng bắn 45 ngày và tiến tới thỏa thuận toàn diện, nhưng Tehran tỏ ra thận trọng.
Giáo sư Helen Thompson từ Đại học Cambridge cảnh báo xung đột đang làm lộ rõ những lỗ hổng trong hệ thống năng lượng thế giới, với tác động sâu rộng đến thị trường dầu mỏ và khí đốt toàn cầu.
