Xuất phát từ thực tiễn quản lý tại địa bàn có quy mô dân số, lao động, doanh nghiệp và hộ kinh doanh lớn, đồng thời là nơi phát triển nhanh các loại hình lao động mới, lao động linh hoạt và lao động trong nền kinh tế số, Bảo hiểm xã hội (BHXH) Thành phố Hồ Chí Minh đã đề xuất một số nội dung góp ý sửa đổi, bổ sung Luật BHXH, Luật Bảo hiểm y tế (BHYT) và các chính sách liên quan nhằm bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người lao động và người tham gia BHYT.
Đề xuất bổ sung nhóm tài xế công nghệ và người bán hàng online
BHXH TP.HCM kiến nghị sửa đổi, bổ sung đối tượng tham gia BHXH bắt buộc tại Điều 2 Luật BHXH, trong đó đề xuất bổ sung nhóm tài xế công nghệ và người bán hàng online trên các sàn thương mại điện tử. Theo cơ quan này, đây là những nhóm lao động có việc làm, thu nhập ổn định, thường xuyên và phát triển nhanh trong nền kinh tế số nhưng hiện chưa được bao phủ đầy đủ bởi chính sách BHXH bắt buộc. Việc bổ sung nhóm đối tượng này nhằm bảo đảm tốt hơn quyền lợi an sinh cho người lao động trong các mô hình việc làm mới.
Kiến nghị mở rộng đối tượng hợp đồng lao động dưới 1 tháng
BHXH TP.HCM cũng kiến nghị sửa đổi điểm a khoản 1 Điều 2 Luật BHXH theo hướng người làm việc theo hợp đồng lao động, bao gồm cả hợp đồng lao động dưới 1 tháng, thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc. Theo đại diện BHXH thành phố, thực tế cho thấy nhiều doanh nghiệp trong các lĩnh vực xây dựng, vận tải, bảo vệ, dịch vụ… đã lợi dụng quy định về hợp đồng ngắn hạn để ký hợp đồng dưới 1 tháng nhằm né tránh trách nhiệm đóng BHXH cho người lao động. Số liệu khảo sát từ nguồn quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2024, 2025 của các đơn vị trên địa bàn thành phố cho thấy có khoảng hơn 350.000 lao động thuộc nhóm này. Việc bổ sung nhóm lao động này sẽ hạn chế tình trạng lách luật, đồng thời bảo đảm công bằng về quyền lợi an sinh giữa các nhóm lao động.
Bổ sung trách nhiệm người sử dụng lao động
Xuất phát từ tình trạng số liệu lao động do đơn vị sử dụng lao động kê khai với cơ quan BHXH vẫn còn chênh lệch so với số lao động thực tế đang quản lý và trả lương, BHXH TP.HCM kiến nghị bổ sung trách nhiệm của người sử dụng lao động tại Điều 13 Luật BHXH. Cụ thể, doanh nghiệp cần cung cấp cho cơ quan BHXH danh sách lao động không thuộc đối tượng tham gia BHXH, báo cáo tài chính, tờ khai quyết toán thuế của doanh nghiệp và cá nhân theo quý, năm; đồng thời thực hiện chi trả lương cho người lao động qua tài khoản cá nhân. Việc bổ sung trách nhiệm này nhằm tạo cơ sở để cơ quan BHXH quản lý thu, kiểm tra tình hình tham gia BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp của đơn vị sử dụng lao động; hạn chế tình trạng chậm đóng, trốn đóng, đóng không đủ số người hoặc đóng không đúng mức lương thực tế chi trả.
Kiến nghị nâng mức hưởng BHYT cho người từ 75 tuổi trở lên
Liên quan đến chính sách BHYT, BHXH TP.HCM kiến nghị bổ sung quy định người từ đủ 75 tuổi trở lên có thẻ BHYT sẽ được hưởng 100% chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong phạm vi quyền lợi BHYT. Hiện nay, Nghị quyết số 261/2025/QH15 quy định người tham gia BHYT thuộc hộ cận nghèo và người từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội được hưởng 100% chi phí khám chữa bệnh. Tuy nhiên, thực tế phát sinh trường hợp người từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng lương hưu và có thẻ BHYT lại chưa thuộc diện được hưởng mức thanh toán 100%. BHXH TP.HCM cho rằng chính sách này sẽ góp phần bảo đảm quyền lợi chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi, phù hợp với yêu cầu thích ứng với già hóa dân số và bảo đảm tính công bằng trong thụ hưởng chính sách.
