Dự án Quốc lộ 15D, đoạn từ cảng Mỹ Thủy đến đường cao tốc Cam Lộ-La Sơn, được Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị phê duyệt chủ trương đầu tư với tổng mức đầu tư 1.940 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách trung ương hỗ trợ 1.600 tỷ đồng, phần còn lại là vốn đối ứng của tỉnh phục vụ công tác giải phóng mặt bằng và tái định cư. Dự án có chiều dài 21,05 km, đi qua các xã Vĩnh Định, Diên Sanh và Mỹ Thủy. Sở Xây dựng làm chủ đầu tư phần xây dựng tuyến; công tác giải phóng mặt bằng và xây dựng khu tái định cư được giao cho các địa phương.
Tiến độ giải phóng mặt bằng còn chậm
Tại xã Vĩnh Định, địa phương bàn giao được 1,17 km trên tổng số 5,278 km chiều dài tuyến, đạt 22,17%. Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Định đã phê duyệt phương án và chi trả bồi thường cho 101 trên tổng số 103 hộ di dời lăng mộ, với tổng kinh phí đợt 1 là 23 tỷ đồng; phê duyệt phương án bồi thường đợt 2 cho 94 hộ có đất nông nghiệp, trong đó 93 hộ đồng thuận. Đối với đất ở, xã có bảy hộ bị ảnh hưởng, hiện địa phương đã kiểm đếm tài sản, xác minh điều kiện tái định cư hoặc giao đất ở có thu tiền sử dụng đất.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Định Nguyễn Thế Hậu cho biết, địa phương đang đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các hộ, dòng họ đã nhận hỗ trợ để chọn “ngày lành, tháng tốt” tập trung di dời mồ mả. Tuy nhiên, quá trình này vẫn gặp nhiều khó khăn liên quan giá đất, tranh chấp nguồn gốc đất và việc chưa thống nhất kết quả đo đạc.
Tại xã Mỹ Thủy, địa phương đã bàn giao 1,5 km trên tổng số 2,567 km, tương đương 58,43% chiều dài tuyến. Xã đã hoàn thành công khai phương án bồi thường cho cả 14 hộ bị ảnh hưởng tại khu vực lăng mộ; công khai phương án đền bù hai đợt cho tất cả 20 hộ có đất trồng lúa bị ảnh hưởng. Riêng hai hộ có đất ở, địa phương đã kiểm đếm, tổ chức họp thẩm định giá đất và đang lập phương án bồi thường.
Trong khi đó, xã Diên Sanh mới bàn giao được 1,64 km trên tổng số 13,2 km, đạt 12,4%, chậm so với yêu cầu của Ủy ban nhân dân tỉnh. Theo Sở Xây dựng Quảng Trị, mốc bàn giao mặt bằng là trước ngày 30/4/2026 theo chỉ đạo của Ủy ban nhân dân tỉnh; hiện tiến độ chưa đạt yêu cầu. Mặt bằng đã được bàn giao còn mang tính cục bộ, rời rạc, gây khó cho thi công.
Kiến nghị tăng cường nhân lực
Trước những khó khăn nêu trên, Sở Xây dựng đề nghị Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo các xã khẩn trương phê duyệt phương án bồi thường và tổ chức chi trả đối với các hộ gia đình, tổ chức, cá nhân bị ảnh hưởng; bàn giao toàn bộ mặt bằng sạch cho đơn vị thi công chậm nhất trước ngày 5/5/2026.
Dự án Khu bến cảng Mỹ Thủy giai đoạn 1 có quy mô bốn bến cảng, tổng vốn đầu tư hơn 5.900 tỷ đồng. Hiện vướng mắc lớn nhất là giải phóng mặt bằng hơn 20 ha khu vực vũng quay tàu thuộc giai đoạn 1 bổ sung và hơn 15 ha bãi chứa chất nạo vét. Những bất cập này ảnh hưởng trực tiếp đến kế hoạch đưa vào vận hành hai bến cảng đầu tiên trong giai đoạn 1.
Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị yêu cầu các sở, ngành liên quan bố trí cán bộ có chuyên môn hỗ trợ xã Mỹ Thủy đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, nhất là tại dự án Khu bến cảng Mỹ Thủy. Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Mỹ Thủy Cáp Xuân Tá cho biết, địa bàn xã hiện có bốn dự án trọng điểm gồm: Khu bến cảng Mỹ Thủy, Quốc lộ 15D, LNG Hải Lăng giai đoạn 1 và Khu tái định cư Hải An. Tổng diện tích giải phóng mặt bằng hơn 300 ha, với hơn 1.000 hộ dân bị ảnh hưởng phải bố trí tái định cư. Tuy nhiên, xã hiện chỉ có một cán bộ địa chính nên áp lực công việc rất lớn.
Ủy ban nhân dân xã Mỹ Thủy đã đề xuất bổ sung bảy cán bộ chuyên môn để hỗ trợ các lĩnh vực giải phóng mặt bằng, quản lý đất đai, quy hoạch, thẩm định giá đất, tái định cư và giải quyết khiếu nại, tố cáo. Địa phương kiến nghị các sở, ngành sớm tăng cường nhân lực nhằm tháo gỡ dứt điểm các vướng mắc giải phóng mặt bằng, đặc biệt tại khu vực hơn 20 ha vũng quay tàu và 15 ha bãi chứa chất nạo vét, qua đó tạo điều kiện để chủ đầu tư đưa hai bến cảng đầu tiên vào khai thác trong quý II/2026.
Phó Chủ tịch tỉnh yêu cầu đẩy nhanh tiến độ
Kiểm tra tiến độ hai dự án, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị Hoàng Nam ghi nhận nỗ lực của các địa phương, tuy nhiên việc chậm tiến độ giải phóng mặt bằng cho thấy sự phối hợp giữa các địa phương, sở, ngành và đơn vị liên quan chưa thật sự hiệu quả. Lãnh đạo tỉnh yêu cầu các địa phương vận dụng tối đa cơ chế, chính sách phù hợp trong quá trình giải phóng mặt bằng, bảo đảm đúng quy định pháp luật và quyền lợi của người dân; xây dựng phương án bảo vệ thi công đối với các trường hợp chưa đồng thuận, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc để hoàn thành khối lượng công việc còn lại. Các nhà thầu cũng được yêu cầu chuẩn bị đầy đủ nhân lực, máy móc, thiết bị để thi công ngay khi tiếp nhận mặt bằng.
