Việt Nam và Ai Cập tăng cường hợp tác hải quan, hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu
Trong buổi làm việc gần đây, Thương vụ Việt Nam tại Ai Cập đã có cuộc trao đổi quan trọng với Cục Hải quan Ai Cập, tập trung vào các biện pháp cải tiến công nghệ nhằm rút ngắn thời gian thông quan hàng hóa. Phía Việt Nam đánh giá cao sự hỗ trợ tích cực của Hải quan Ai Cập trong việc giải quyết các vướng mắc mà doanh nghiệp xuất khẩu nước ta gặp phải.
Giải quyết tranh chấp và ngăn ngừa rủi ro tắc nghẽn hàng hóa
Thương vụ Việt Nam cũng nêu lên một số vấn đề đáng quan tâm khi doanh nghiệp phát sinh tranh chấp thương mại, chẳng hạn như xử lý tái xuất hàng hóa sang nước thứ ba hoặc đưa hàng trở lại Việt Nam, cùng các quy định về bán đấu giá hàng hóa tại cảng. Những nguy cơ này có thể lặp lại, tương tự như giai đoạn đầu cuộc xung đột Nga-Ukraine (2022-2023), khi tình trạng thiếu ngoại tệ thanh toán tại các ngân hàng dẫn đến hàng hóa nhập khẩu bị ách tắc dài ngày ở các cảng biển Ai Cập, gây thiệt hại đáng kể cho doanh nghiệp.
Tuy nhiên, Cục trưởng Hải quan Ai Cập Ahmed Amawi cho rằng nguy cơ này hiện không cao, do Ai Cập đã tích lũy nhiều kinh nghiệm đối phó. Quốc gia này đã thực hiện thay đổi căn bản trong chính sách quản lý ngoại hối, chuyển từ tỷ giá hối đoái linh hoạt sang áp dụng tỷ giá thả nổi, giúp ổn định tình hình.
Quy định mới và hỗ trợ từ Hải quan Ai Cập
Theo quy định hiện hành, hàng hóa bị bỏ lại tại cảng có thể bị bán đấu giá nếu vượt quá thời gian lưu bãi cho phép là 60 ngày đối với hàng thông thường và 30 ngày đối với hóa chất độc hại. Tuy nhiên, doanh nghiệp nay có thể yêu cầu công ty vận chuyển lấy lại hàng mà không cần thư từ chối nhận hàng của người mua. Hải quan Ai Cập sẽ thông báo trước tới các bên liên quan theo địa chỉ trên vận đơn, do đó doanh nghiệp cần điền đầy đủ và chính xác thông tin này.
“Hải quan Ai Cập luôn sẵn sàng hỗ trợ, giải quyết các vấn đề phát sinh đối với hàng hóa Việt Nam trong quá trình thông quan tại các cảng biển”, ông Ahmed Amawi nhấn mạnh.
Kế hoạch hợp tác trong tương lai
Để tăng cường hợp tác, lãnh đạo Cục Hải quan Ai Cập đã thống nhất sẽ phối hợp tổ chức lớp tập huấn trực tuyến cho doanh nghiệp Việt Nam về hệ thống Thông tin trước hàng hóa (ACI - Advance Cargo Information), đang được áp dụng tại nước này. Ngoài ra, họ sẽ cử chuyên gia trình bày và giải đáp thắc mắc cho các đoàn doanh nghiệp Việt Nam sang khảo sát thị trường hoặc tham gia hội chợ triển lãm quốc tế tại Ai Cập.
Cơ quan Hải quan Ai Cập cũng cam kết tham gia tích cực vào các nội dung hợp tác trong khuôn khổ Tiểu ban hợp tác Thương mại và Công nghiệp Việt Nam-Ai Cập, do Bộ Công Thương Việt Nam và Bộ Đầu tư và Ngoại thương Ai Cập đồng chủ trì.
Hệ thống ACI và những lợi ích thiết thực
Cơ quan Hải quan Ai Cập (ECA), trực thuộc Bộ Tài chính, chịu trách nhiệm điều tiết thương mại quốc tế và thực thi Luật Hải quan, bao gồm quản lý thuế xuất nhập khẩu và triển khai hệ thống ACI tại các cửa khẩu như Alexandria, Damietta, Port Said, Sokhna và Suez – những nơi tiếp nhận hàng hóa từ Việt Nam.
Hệ thống ACI yêu cầu nhà nhập khẩu đăng ký thông tin hàng hóa trên cổng Nafeza để lấy mã ACID, trong khi nhà xuất khẩu nước ngoài phải đăng ký và tải chứng từ vận chuyển qua nền tảng CargoX. Được triển khai từ tháng 10/2021 tại cảng biển và từ ngày 1/1/2026 tại cảng hàng không, hệ thống này đã giúp giảm thời gian thông quan từ 29 ngày xuống còn dưới 6 ngày, theo báo cáo chính thức.
Mặc dù còn lo ngại về phụ thuộc kỹ thuật và chi phí, ACI mang lại lợi ích rõ rệt: giảm tắc nghẽn cảng, xác định sớm rủi ro, tăng khả năng truy xuất nguồn gốc và minh bạch hóa thông tin. Gần đây, từ ngày 15/3/2026, Ai Cập tạm thời miễn đăng ký ACI cho hàng quá cảnh đến các nước vùng Vịnh trong ba tháng, nhằm đẩy nhanh thủ tục vận chuyển.
Tiềm năng xuất khẩu nông sản Việt Nam sang Ai Cập
Theo số liệu Hải quan Ai Cập, trong 11 tháng đầu năm 2025, nhiều mặt hàng nông sản Việt Nam chiếm tỷ trọng cao trong kim ngạch nhập khẩu:
- Hạt tiêu: 49,5%, xếp trên Brazil.
- Hạt điều: 57,8%.
- Cơm dừa: 37,6%, trên Indonesia và Sri Lanka.
- Cà phê: 17,1%, xếp thứ hai sau Indonesia.
Đây là những mặt hàng thế mạnh của Việt Nam, có tiềm năng gia tăng thị phần tại Ai Cập, nhưng cũng dễ bị ảnh hưởng chất lượng nếu thời gian thông quan kéo dài. Do đó, việc cải thiện quy trình hải quan là yếu tố then chốt để thúc đẩy quan hệ đối tác toàn diện giữa hai nước.
