Thủ tướng Phạm Minh Chính đề xuất tăng cường hợp tác thương mại với EAEU và Trung Á
Chiều ngày 2/3, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã có cuộc tiếp Chủ tịch Hội đồng Ủy ban Kinh tế Á - Âu (EAEU), ông Bakytzhan Sagintayev, người đang có chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam. Sự kiện này diễn ra trong bối cảnh quan hệ hợp tác giữa Việt Nam và khối EAEU ngày càng được củng cố và mở rộng.
Đánh giá cao vai trò của EAEU và Hiệp định Thương mại tự do
Trong cuộc gặp, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã bày tỏ sự đánh giá cao đối với vai trò của Hội đồng EAEU và cá nhân Chủ tịch Bakytzhan Sagintayev trong việc thúc đẩy triển khai các cam kết theo khuôn khổ Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EAEU. Thủ tướng nhấn mạnh rằng chuyến thăm này là một cơ hội quý báu để hai bên trao đổi và đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường quan hệ hợp tác kinh tế - thương mại.
Liên minh Kinh tế Á - Âu bao gồm 5 quốc gia thành viên là Nga, Belarus, Kazakhstan, Armenia và Kyrgyzstan. Ông Bakytzhan Sagintayev, người Kazakhstan, hiện đang giữ vị trí Chủ tịch Hội đồng theo cơ chế luân phiên giữa các nước thành viên.
Kết quả tích cực sau 10 năm ký kết Hiệp định
Cả Thủ tướng và Chủ tịch Hội đồng EAEU đều đánh giá cao những thành tựu đạt được sau một thập kỷ ký kết Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và EAEU. Hiệp định này đã trở thành một khung pháp lý hữu hiệu, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thương mại song phương.
Kim ngạch xuất nhập khẩu giữa hai bên đã tăng trưởng ấn tượng, với mức tăng trung bình gần 30% mỗi năm trong giai đoạn 2017-2018. Đỉnh điểm đạt trên 6,3 tỷ USD vào năm 2021, và năm 2025 đạt gần 6 tỷ USD, tương đương với mức trước đại dịch COVID-19 và tăng 5% so với năm 2024.
Đề xuất các biện pháp thúc đẩy hợp tác trong tương lai
Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị cần tiếp tục đẩy mạnh quan hệ Việt Nam - EAEU thông qua các hiệp định và dự án hợp tác cụ thể. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc khai thác hiệu quả hơn Hiệp định Thương mại tự do, mở rộng thị trường, và thúc đẩy đầu tư dựa trên tinh thần đoàn kết và chia sẻ lợi ích.
Để thúc đẩy hợp tác song phương, Thủ tướng đưa ra một số đề xuất quan trọng:
- Triển khai hiệu quả các cơ chế hợp tác để xử lý kịp thời các vướng mắc kỹ thuật.
- Các nước thành viên EAEU xem xét xóa bỏ biện pháp phòng vệ ngưỡng và nâng hạn ngạch đối với một số mặt hàng của Việt Nam.
- Mở rộng nhập khẩu các mặt hàng Việt Nam có thế mạnh như nông sản, thủy hải sản, và sản phẩm điện tử.
Phát triển chuỗi cung ứng và kết nối giao thông
Thủ tướng cũng đề nghị nghiên cứu các hình thức phát triển chuỗi cung ứng, vận tải biển, đường sắt, và logistics để đẩy mạnh trao đổi hàng hóa giữa Việt Nam với khu vực Trung Á và từng nước thành viên EAEU. Hiện nay, Việt Nam đang thúc đẩy kết nối đường sắt khổ tiêu chuẩn với Trung Quốc, qua đó tạo cầu nối với khu vực Trung Á.
Ngoài ra, Thủ tướng đề xuất các bên nghiên cứu điều chỉnh Hiệp định Thương mại tự do cho phù hợp với tình hình mới, đảm bảo lợi ích cân bằng cho tất cả các bên tham gia.
Tăng cường hợp tác với Kazakhstan và các lĩnh vực khác
Về hợp tác với Kazakhstan, Thủ tướng khẳng định quan hệ giữa hai nước đã phát triển mạnh mẽ, đặc biệt sau khi nâng cấp lên Đối tác chiến lược trong chuyến thăm của Tổng Bí thư Tô Lâm vào tháng 5/2025. Ông đề nghị hai bên tiếp tục cụ thể hóa và triển khai tích cực các kết quả từ các chuyến thăm cấp cao.
Thủ tướng cho biết Việt Nam sẽ mở Cơ quan đại diện thương mại tại Trung Á, đặt tại Kazakhstan, và đề nghị nghiên cứu mở đường bay giữa Việt Nam và Thủ đô Astana của Kazakhstan.
Bên cạnh đó, Thủ tướng đề xuất duy trì và tăng cường trao đổi đoàn cấp cao, thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực như du lịch, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, và đào tạo nhân lực.
Phản hồi tích cực từ Chủ tịch Hội đồng EAEU
Chủ tịch Bakytzhan Sagintayev đã gửi lời chúc mừng năm mới và chúc mừng Việt Nam tổ chức thành công Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam. Ông đánh giá cao những thành tựu ấn tượng của Việt Nam trong tăng trưởng kinh tế và ổn định kinh tế vĩ mô.
Ông bày tỏ niềm tin rằng quan hệ giữa Việt Nam và EAEU sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trong thời gian tới, và khẳng định tất cả các thành viên EAEU đều mong muốn tăng cường hợp tác với Việt Nam. Hai bên đã nhất trí tổ chức kỷ niệm 10 năm ký kết Hiệp định Thương mại tự do vào năm 2026 và thúc đẩy hợp tác chuyển đổi số.
Chủ tịch Sagintayev cũng đồng ý với các đề xuất của Thủ tướng, bao gồm việc thúc đẩy thiết lập đường bay giữa Việt Nam và tất cả các nước thành viên EAEU, góp phần mở rộng hơn nữa quan hệ hợp tác đa phương.
