Thủ tướng Phạm Minh Chính chỉ đạo thúc đẩy xuất khẩu giữa bối cảnh toàn cầu biến động
Trước những diễn biến phức tạp của tình hình thế giới, đặc biệt là xung đột tại Trung Đông, Thủ tướng Phạm Minh Chính vừa ký Công điện về các nhiệm vụ và giải pháp cấp bách nhằm thúc đẩy hoạt động xuất khẩu trong năm 2026. Động thái này nhằm chủ động thích ứng với các thách thức toàn cầu, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế đạt từ 10% trở lên.
Kim ngạch xuất nhập khẩu tăng trưởng mạnh nhưng đối mặt với rủi ro
Theo số liệu từ Công điện, trong hai tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 155,7 tỷ USD, tăng 22,3% so với cùng kỳ năm trước. Cụ thể, xuất khẩu đạt 76,4 tỷ USD (tăng 18,3%) và nhập khẩu đạt 79,3 tỷ USD (tăng 26,3%). Tuy nhiên, từ đầu tháng 3, bối cảnh thế giới trở nên khó lường với nhiều rủi ro như xung đột Trung Đông gây sốc cho thương mại toàn cầu, giá năng lượng và chi phí logistics leo thang, cùng với chính sách thuế quan phức tạp của các nước.
Đa dạng hóa thị trường, sản phẩm và chuỗi cung ứng
Thủ tướng yêu cầu các bộ, cơ quan, địa phương và doanh nghiệp tập trung vào việc đa dạng hóa thị trường, sản phẩm và chuỗi cung ứng. Mục tiêu là giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp trong hoạt động xuất nhập khẩu. Bộ Công Thương được giao nhiệm vụ đảm bảo nguồn cung xăng dầu, không để xảy ra tình trạng thiếu hụt, đồng thời hỗ trợ khai thác hiệu quả các hiệp định thương mại tự do (FTA) và đàm phán các hiệp định mới, đặc biệt với Mỹ Latinh, Trung Đông và Pakistan.
Bên cạnh đó, Bộ Công Thương cần đổi mới hoạt động xúc tiến thương mại, chú trọng vào các thị trường trọng điểm và mới như Halal, Trung Đông, Mỹ Latinh, châu Phi. Hệ thống thương vụ ở nước ngoài phải tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam, cung cấp thông tin về an ninh chính trị và tình hình lưu chuyển hàng hóa qua eo biển Hormuz.
Hỗ trợ từ các bộ ngành liên quan
Bộ Tài chính có trách nhiệm theo dõi thị trường, phối hợp với Bộ Công Thương trong điều hành giá xăng dầu và quản lý Quỹ Bình ổn giá. Đồng thời, bộ này cần rà soát các mức thuế xuất nhập khẩu phù hợp với lộ trình hội nhập quốc tế, và chỉ đạo lực lượng hải quan kiểm soát chất lượng hàng hóa, ngăn chặn vi phạm quyền sở hữu trí tuệ và gian lận xuất xứ.
Ngân hàng Nhà nước được yêu cầu điều hành tỷ giá linh hoạt, ổn định thị trường tiền tệ, và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn tín dụng để thúc đẩy sản xuất và xuất nhập khẩu. Bộ Xây dựng phối hợp với các địa phương nâng cấp cơ sở hạ tầng giao thông, kho bãi, cảng biển nước sâu, và trung tâm logistics, đặc biệt chú trọng phát triển giao thông đường thủy tại Đồng bằng sông Cửu Long để giảm chi phí logistics.
Vai trò của địa phương và doanh nghiệp
Công điện cũng nhấn mạnh trách nhiệm của chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trong việc tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và thu hút đầu tư từ các tập đoàn lớn, đa quốc gia vào các dự án sản xuất và xuất khẩu có công nghệ hiện đại và khả năng cạnh tranh cao. Về phía doanh nghiệp, các tập đoàn, tổng công ty nhà nước và doanh nghiệp xuất khẩu cần tổ chức kế hoạch sản xuất linh hoạt, kịp thời báo cáo các vướng mắc để được hỗ trợ giải quyết.
Trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông làm tăng chi phí logistics và xáo trộn chuỗi cung ứng, một số doanh nghiệp Việt Nam vẫn nhìn thấy cơ hội mở rộng thị trường, thể hiện tinh thần chủ động và thích ứng cao.
