Ngành gỗ Việt Nam hướng tới mục tiêu xuất khẩu 17,2 tỷ USD năm 2025
Theo ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Xúc tiến thương mại thuộc Bộ Công thương, ngành gỗ được xác định là một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam trong năm 2025. Dự kiến, kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ sẽ đạt khoảng 17,2 tỷ USD, trong đó Thành phố Hồ Chí Minh đóng góp hơn 9 tỷ USD. Sản phẩm gỗ và nội thất Việt Nam hiện đã có mặt tại hơn 160 quốc gia và vùng lãnh thổ, với thị trường Mỹ chiếm hơn một nửa tổng kim ngạch xuất khẩu toàn ngành.
Thách thức lớn từ thị trường quốc tế
Tuy nhiên, ngành gỗ cũng đang phải đối mặt với nhiều thách thức không nhỏ. Các tiêu chuẩn khắt khe về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững từ những thị trường lớn như Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ đang tạo ra áp lực lớn. Bên cạnh đó, ngành cần đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang sản xuất xanh, giảm phát thải để thích ứng với xu thế thương mại bền vững toàn cầu.
Biến động về chính sách thuế quan, đặc biệt là từ Mỹ, đang tác động trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp. Rủi ro địa chính trị gia tăng cũng gây bất ổn cho chuỗi cung ứng, đẩy chi phí logistics lên cao. Theo Phó Chủ tịch Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ Thành phố Hồ Chí Minh (HAWA) Tô Ngọc Ngời, những thách thức này buộc ngành chế biến gỗ phải không ngừng nâng cao năng lực dự báo, quản trị rủi ro và thích ứng linh hoạt.
Giải pháp đổi mới và chuyển đổi số
Các doanh nghiệp chế biến gỗ tại Thành phố Hồ Chí Minh đã và đang chủ động đổi mới, tối ưu hóa quy trình sản xuất và kinh doanh. Họ đầu tư vào máy móc, công nghệ tiên tiến, quản lý chuỗi cung ứng nguyên liệu gỗ hợp pháp chặt chẽ hơn, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị và xúc tiến thương mại. Việc triển khai các giải pháp sản xuất xanh và tiết kiệm năng lượng cũng được chú trọng.
Ông Tô Đăng Trung, Giám đốc điều hành Công ty TNHH Cung Việt, chia sẻ: “Thị trường Mỹ có nhu cầu lớn về đồ gỗ Việt Nam, nhưng đòi hỏi rất cao về chất lượng. Chúng tôi đã làm chủ công nghệ đặc thù từ nhiều năm, chuẩn bị sẵn sàng về năng lực sản xuất và huy động thêm các “nhà máy vệ tinh”. Người Việt Nam không thua kém các quốc gia khác về ý tưởng và thiết kế. Tôi tin rằng trong thời gian sắp tới, Việt Nam sẽ có những sản phẩm đồ gỗ “Make in Vietnam”. Thế giới vẫn cần những sản phẩm đồ gỗ được sản xuất ở Việt Nam.”
Nâng cao giá trị và sức cạnh tranh
Để nâng cao sức cạnh tranh, các doanh nghiệp cần chú trọng đến việc cải thiện công nghệ, thiết kế, chuyển đổi xanh, đồng thời tiết giảm chi phí và giảm giá thành sản phẩm. Ông Phùng Quốc Cường, Giám đốc sản xuất Công ty TNHH Bảo Hưng, cho biết công ty đã tìm được hai đối tác cung cấp giải pháp đóng gói mới, giúp “xanh hóa” khâu này. Nhờ đó, kích thước thùng sản phẩm nhỏ gọn hơn, giảm tỷ lệ hư hỏng do va đập và giảm 20-30% chi phí đóng gói so với trước, giúp sản phẩm cạnh tranh tốt hơn trên thị trường Mỹ.
Ông Nguyễn Văn Sang, Giám đốc điều hành Công ty cổ phần Xuất nhập khẩu hàng Việt, nhấn mạnh: “Để nâng cao sức cạnh tranh và giá trị xuất khẩu, doanh nghiệp cần chú trọng hơn đến mẫu mã sản phẩm và tuân thủ các yêu cầu ESG (Môi trường-Xã hội-Quản trị).” Ông Tô Ngọc Ngời bổ sung: “Để thoát khỏi cảnh gia công và sản xuất theo đơn đặt hàng, nâng cao giá trị gia tăng, các doanh nghiệp cần đầu tư mạnh cho khâu thiết kế và phát triển sản phẩm.”
Định hướng chiến lược từ cơ quan quản lý
Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Quốc Trị khẳng định: “Bộ cam kết đồng hành cùng doanh nghiệp ngành gỗ thông qua các trụ cột chiến lược: hoàn thiện thể chế, tạo hành lang pháp lý thông thoáng cho ngành phát triển bền vững; bảo đảm gỗ nguyên liệu hợp pháp thông qua phát triển vùng nguyên liệu trong nước và thúc đẩy chứng chỉ rừng bền vững; hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực tuân thủ các biện pháp phòng vệ thương mại quốc tế.”
Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được đề nghị HAWA và cộng đồng doanh nghiệp ngành gỗ cùng thực hiện năm mục tiêu chiến lược: tiên phong chuyển dịch xanh, chuyển từ “Made in Vietnam” sang “Made by Vietnam”, HAWA phát huy vai trò “nhạc trưởng” trong hỗ trợ doanh nghiệp, đa dạng hóa thị trường và góp phần giúp kinh tế thành phố tăng trưởng hai con số vào năm 2026.
