Mỹ và Israel mở cuộc không kích quy mô lớn vào Iran, căng thẳng Trung Đông leo thang
Theo thông tin mới nhất, bắt đầu từ ngày 28 tháng 2 năm 2026, liên quân Mỹ và Israel đã tiến hành một cuộc không kích quân sự với quy mô lớn nhằm trực tiếp vào lãnh thổ Iran. Sự kiện này đánh dấu một bước leo thang nghiêm trọng trong tình hình căng thẳng vốn đã căng thẳng tại khu vực Trung Đông, làm dấy lên lo ngại về một cuộc xung đột kéo dài.
Trong vòng 24 đến 48 giờ ngay sau các đợt tấn công, các bên liên quan đều công khai tuyên bố đã sẵn sàng cho một kịch bản chiến tranh có thể kéo dài nhiều ngày. Các hoạt động quân sự và phản công liên tiếp đã tạo ra tình trạng bất ổn nghiêm trọng, hình thành một môi trường đầy rủi ro cao đối với các hoạt động vận tải quốc tế, giao thương toàn cầu và đặc biệt là chuỗi cung ứng trên phạm vi thế giới.
Tác động tiêu cực đa chiều đến nền kinh tế Việt Nam
Cục Xuất nhập khẩu đã đưa ra dự báo quan trọng: "Giá cả các mặt hàng tiêu dùng, giá nhiên liệu và giá dầu thế giới dự kiến sẽ có biến động theo chiều hướng gia tăng trong thời gian sắp tới. Điều này sẽ gây ra những tác động tiêu cực gián tiếp và đa chiều đến hoạt động sản xuất, cũng như xuất nhập khẩu của Việt Nam nói chung, và với khu vực Trung Đông nói riêng."
Trước những diễn biến phức tạp và khó lường tại Trung Đông, Cục Xuất nhập khẩu đã nhanh chóng đưa ra một loạt khuyến nghị cụ thể nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp Việt Nam chủ động ứng phó và giảm thiểu tối đa các rủi ro có thể xảy ra.
Những thách thức lớn đối với dịch vụ logistics toàn cầu
Cụ thể, trong lĩnh vực dịch vụ logistics, việc giá nhiên liệu tăng cao sẽ đẩy giá cước vận tải biển và vận tải hàng hóa đường không tiếp tục gia tăng. Đồng thời, điều này cũng ảnh hưởng trực tiếp đến các tuyến vận tải hàng hóa cho các quốc gia tại vùng Vịnh.
Nhiều quốc gia trong khu vực Trung Đông đã phải áp dụng các biện pháp hạn chế hoặc thậm chí đóng cửa không phận do lo ngại về an ninh chiến sự. Hệ quả là các chuyến bay vận tải và chở hàng buộc phải chuyển hướng, kéo dài thời gian bay đáng kể và làm tăng chi phí hiệu quả logistics một cách đáng kể.
Đáng chú ý, hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz - một tuyến đường huyết mạch - gần như đình trệ hoàn toàn sau các cuộc không kích nhằm vào Iran. Iran đã đưa ra cảnh báo rõ ràng đến các tàu thuyền rằng việc đi qua eo biển Hormuz hiện không còn an toàn. Điều này buộc các hãng tàu phải tránh xa vùng chiến sự hoặc thay đổi lộ trình, dẫn đến việc tăng thời gian vận chuyển và chi phí nhiên liệu một cách đáng kể.
Khuyến nghị chi tiết từ Cục Xuất nhập khẩu cho doanh nghiệp Việt
Để chủ động đối phó với tình hình, Cục Xuất nhập khẩu đề xuất một số biện pháp then chốt:
- Đa dạng hóa nguồn cung ứng và thị trường: Các doanh nghiệp cần tích cực đa dạng hóa nguồn cung ứng hàng hóa, đồng thời tìm kiếm các thị trường khác có nhu cầu tương tự để có phương án thay thế kịp thời. Điều này nhằm giảm thiểu ảnh hưởng khi hoạt động xuất khẩu sang Israel, Iran và khu vực Trung Đông gặp khó khăn, và chuẩn bị sẵn phương án ứng phó cho các sự cố tương tự trong tương lai.
- Chú trọng điều khoản hợp đồng: Trong quá trình đàm phán và ký kết hợp đồng mua bán, doanh nghiệp cần đặc biệt quan tâm đến các điều khoản liên quan đến logistics, vận chuyển, giao hàng và bảo hiểm. Việc đảm bảo hợp đồng có các điều khoản về tình huống bất khả kháng, bồi thường và phân chia chi phí khi hàng hóa gặp rủi ro là vô cùng quan trọng để bảo vệ quyền lợi.
- Mua bảo hiểm đầy đủ: Doanh nghiệp cần mua bảo hiểm đầy đủ cho hàng hóa để phòng ngừa rủi ro và giảm thiểu tổn thất nếu phát sinh sự cố tại thị trường nhập khẩu.
Ngoài ra, Cục Xuất nhập khẩu cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thường xuyên phân tích, phối hợp và trao đổi thông tin với các Bộ, ngành liên quan về:
- Số liệu xuất nhập khẩu hàng hóa.
- Tình hình biến động địa chính trị ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh.
- Tình hình vận tải hàng hóa, biến động giá cước, chi phí và các phụ phí liên quan.
Mục tiêu là để kịp thời thống nhất các phương án ứng phó hiệu quả đối với các tình huống tương tự có thể xảy ra trong tương lai.
Cùng với đó, việc chủ động xây dựng kế hoạch phòng ngừa và thích ứng là cần thiết để giảm thiểu nguy cơ, rủi ro và tổn thất từ các sự cố trong thương mại và vận chuyển quốc tế. Chuẩn bị sẵn sàng các phương án phản ứng kịp thời sẽ giúp hạn chế tối đa ảnh hưởng tiêu cực đến chuỗi cung ứng của doanh nghiệp.
Cuối cùng, Cục Xuất nhập khẩu khuyến khích các doanh nghiệp tích cực tìm kiếm những đơn hàng mới và thị trường mới có tiềm năng. Từ đó, có thể xây dựng phương án thay thế hoặc ưu tiên khai thác, tận dụng tối đa các cơ hội trong bối cảnh đầy biến động hiện nay.
