Phát biểu với báo giới, Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres đã nêu ra ba kịch bản kinh tế toàn cầu liên quan đến tình trạng đóng cửa Eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược quan trọng bậc nhất thế giới.
Kịch bản xấu nhất: Lạm phát vượt 6%, tăng trưởng giảm còn 2%
Trong kịch bản tồi tệ nhất, nếu Eo biển Hormuz bị đóng cửa đến hết năm, lạm phát toàn cầu có thể tăng vọt lên trên 6%, trong khi tăng trưởng kinh tế giảm xuống chỉ còn 2%. Điều này sẽ gây ra thiệt hại nghiêm trọng, đặc biệt đối với các nhóm dễ bị tổn thương, đồng thời làm gia tăng nguy cơ suy thoái kinh tế toàn cầu.
Kịch bản thứ hai: Gián đoạn đến giữa năm, 32 triệu người có thể rơi vào nghèo đói
Nếu tình trạng gián đoạn kéo dài đến giữa năm, tăng trưởng kinh tế toàn cầu có thể giảm còn 2,5% và lạm phát tăng lên 5,4%. Khoảng 32 triệu người có thể rơi vào cảnh nghèo đói, trong khi 45 triệu người khác đối mặt với nạn đói nghiêm trọng.
Kịch bản tốt nhất: Phục hồi chậm, tăng trưởng giảm nhẹ
Ngay cả trong kịch bản lạc quan nhất, khi Eo biển Hormuz được lưu thông trở lại, chuỗi cung ứng vẫn cần nhiều tháng để phục hồi. Điều này kéo theo sản lượng kinh tế thấp hơn và giá cả cao hơn trong thời gian dài. Tăng trưởng kinh tế toàn cầu khi đó vẫn giảm từ 3,4% xuống 3,1%, trong khi lạm phát tăng từ 3,8% lên 4,4%. Tăng trưởng thương mại hàng hóa toàn cầu có thể giảm xuống còn 2% từ mức 4,7% của năm ngoái, kèm theo những gián đoạn đáng kể trong chuỗi cung ứng.
Hệ lụy theo cấp số nhân
Ông Guterres nhấn mạnh rằng cuộc khủng hoảng Trung Đông càng kéo dài, các hệ lụy càng trở nên nghiêm trọng hơn theo từng giờ, bất chấp thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran. Các hệ lụy này không diễn ra theo cấp số cộng mà theo cấp số nhân. Eo biển Hormuz càng tắc nghẽn lâu, khả năng khắc phục thiệt hại sẽ càng khó và gây ra chi phí rất lớn trên quy mô toàn cầu.
Kêu gọi mở lại eo biển
Tổng Thư ký Guterres kêu gọi các bên liên quan mở lại tuyến vận tải biển chiến lược: “Hãy mở lại eo biển. Hãy để mọi tàu thuyền được lưu thông. Hãy để nền kinh tế toàn cầu được 'thở' trở lại”, ông nói. Theo người đứng đầu tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, việc mở lại eo biển không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà cần bảo đảm hoạt động vận tải biển diễn ra “an toàn, ổn định và có thể được bảo hiểm”.
Kêu gọi kiềm chế và đối thoại
Bên cạnh đó, ông Guterres kêu gọi các bên kiềm chế, tránh những hành động có thể làm suy yếu thỏa thuận ngừng bắn hiện nay, đồng thời nhấn mạnh đây là thời điểm cần đối thoại và tìm kiếm giải pháp nhằm mở ra con đường hòa bình, tránh để những hệ lụy trở nên nghiêm trọng hơn.
