Bên thềm xuân Bính Ngọ 2026, phóng viên đã có cuộc trao đổi với Cục trưởng Cục Thống kê Nguyễn Thị Hương về triển vọng kinh tế trong năm mới. Bà Hương đã cung cấp cái nhìn toàn diện về thành tựu năm 2025 và những kỳ vọng cho giai đoạn phát triển sắp tới.
Bức tranh kinh tế tổng quan năm 2025: Tăng trưởng 8,02% và sự phục hồi mạnh mẽ
Theo Cục trưởng Nguyễn Thị Hương, năm 2025 chứng kiến sự phục hồi tích cực của nền kinh tế Việt Nam. Tăng trưởng GDP đạt 8,02%, hoàn thành mục tiêu kế hoạch, với đà tăng liên tục qua các quý: quý I tăng 7,05%, quý II tăng 8,16%, quý III tăng 8,25% và quý IV đạt mức cao nhất 8,46%. Quý IV đóng vai trò quyết định, tạo đà "bứt tốc" cho cả năm, phản ánh hiệu quả của các chính sách ổn định kinh tế vĩ mô, kích thích tổng cầu và thúc đẩy đầu tư.
Hoạt động sản xuất, kinh doanh mở rộng, tiêu dùng cuối cùng tăng khá, và đầu tư xã hội, đặc biệt là đầu tư công, được đẩy mạnh trong ba tháng cuối năm, tạo hiệu ứng lan tỏa đến các ngành liên quan. Xuất nhập khẩu tiếp tục sôi động, góp phần củng cố động lực tăng trưởng. Nền tảng vĩ mô ổn định, lạm phát được kiểm soát, và chính sách tài khóa, tiền tệ hỗ trợ doanh nghiệp và người dân củng cố niềm tin.
Động lực tăng trưởng: Sự kết hợp giữa truyền thống và mới mẻ
Cục trưởng Hương nhấn mạnh, tăng trưởng kinh tế năm 2025 dựa trên sự kết hợp của nhiều động lực. Các động lực truyền thống như đầu tư, sản xuất-xuất khẩu và tiêu dùng nội địa tiếp tục giữ vai trò quyết định. Trong khi đó, các động lực mới như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và cải cách thể chế bước đầu phát huy tác dụng, tạo nền tảng cho tăng trưởng trung và dài hạn.
Đầu tư, đặc biệt là đầu tư công, là động lực then chốt, dẫn dắt đầu tư tư nhân và FDI gia tăng. Việc giải ngân các dự án hạ tầng trọng điểm không chỉ thúc đẩy xây dựng mà còn lan tỏa đến các ngành sản xuất vật liệu và dịch vụ liên quan. Sản xuất và xuất khẩu vẫn là trụ cột vững chắc, với công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 9,97% và ngành xây dựng đạt mức tăng trưởng tốt 9,62%, cao nhất từ năm 2017.
Tiêu dùng nội địa có xu hướng cải thiện, thúc đẩy bởi thương mại điện tử tăng trên 20% và tổng mức bán lẻ tăng khoảng 9,2%. Du lịch phục hồi mạnh mẽ, với hơn 21,1 triệu lượt khách quốc tế, tăng 20,4% so với năm 2024. Kinh tế số tiếp tục mở rộng, đóng góp 14,02% vào GDP, nâng cao hiệu quả hoạt động và mở rộng không gian tăng trưởng.
Tăng trưởng GRDP của các địa phương: Phục hồi nhưng chưa đồng đều
Cục trưởng Nguyễn Thị Hương chia sẻ, tăng trưởng kinh tế địa phương năm 2025 có xu hướng phục hồi nhưng chưa đồng đều. Các địa phương được chia thành ba nhóm: nhóm tăng trưởng đột phá (6/34 tỉnh) đạt trên 10%, với Quảng Ninh và Hải Phòng dẫn đầu; nhóm tăng trưởng ổn định (23/34 tỉnh) ở mức 7,1-9,6%; và nhóm tăng trưởng thấp (5/34 tỉnh) từ 5,8-6,7%.
Động lực dẫn dắt chủ yếu đến từ công nghiệp chế biến, chế tạo và ngành xây dựng, cùng với sự phục hồi của khu vực dịch vụ tại các trung tâm du lịch và đô thị lớn. Những tỉnh đóng góp lớn nhất vào GDP toàn quốc bao gồm Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đồng Nai và Bắc Ninh, với mức tăng trưởng bình quân khoảng 9,5%.
Điều kiện để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số năm 2026
Để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong năm 2026 và những năm tiếp theo, Cục trưởng Hương nêu rõ năm điều kiện cần thiết:
- Giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô: Kiểm soát lạm phát, đảm bảo an toàn nợ công và duy trì các cân đối lớn.
- Huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực: Đầu tư công cần tiếp tục dẫn dắt, tập trung vào hạ tầng then chốt, trong khi thúc đẩy đầu tư tư nhân và FDI có chọn lọc.
- Nâng cao chất lượng và hiệu quả tăng trưởng: Chuyển dịch từ mô hình dựa vào vốn và lao động sang dựa trên năng suất và cơ cấu kinh tế hiện đại.
- Tạo đột phá về năng suất lao động: Đẩy mạnh ứng dụng khoa học-công nghệ và chuyển đổi số, đặc biệt trong các ngành công nghệ cao.
- Hoàn thiện thể chế và nâng cao hiệu lực điều hành: Đảm bảo tính minh bạch, ổn định của chính sách và sự phối hợp chặt chẽ giữa các chính sách vĩ mô.
Tóm lại, tăng trưởng kinh tế năm 2025 là kết quả của sự cộng hưởng giữa phục hồi cầu trong nước, vai trò dẫn dắt của đầu tư và sự cải thiện của sản xuất, dịch vụ và xuất khẩu. Những thành tựu này tạo tiền đề quan trọng cho việc bước vào giai đoạn phát triển 2026-2030 với mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững.
