Cuộc tranh luận về việc xe điện hay xe xăng mang lại giá trị kinh tế tốt hơn vẫn luôn là chủ đề nóng trên các diễn đàn ô tô. Thay vì lý thuyết suông, anh Phùng Thế Trọng, người đã cầm lái hàng vạn kilomet với cả hai dòng xe, mang đến góc nhìn thực tế. Từ kinh nghiệm cá nhân, chính những khoản tiết kiệm khổng lồ từ lệ phí trước bạ ban đầu đến chi phí bảo dưỡng định kỳ đã tạo ra cú hích mạnh mẽ, thay đổi hoàn toàn thói quen di chuyển và định chuẩn lại ngưỡng chấp nhận chi phí của gia đình anh.
Tiết kiệm cả trăm triệu đồng ngay từ lúc đập hộp
Rào cản lớn nhất khiến nhiều người ngần ngại mua ô tô chính là các khoản chi phí lăn bánh, đặc biệt là lệ phí trước bạ. Anh Trọng đưa ra bài toán so sánh: Khi mua xe xăng trị giá 700 triệu đồng, người tiêu dùng phải chịu lệ phí trước bạ 12%, tương đương gần 100 triệu đồng chỉ để xe đủ điều kiện lăn bánh. Ngược lại, người mua xe điện VinFast được hưởng ưu đãi 0% lệ phí trước bạ, giữ lại gần 100 triệu đồng. Chính sách này giải quyết bài toán thanh khoản và bù đắp rủi ro mất giá, giúp chủ xe tự tin nhận định đây là giai đoạn tốt để sở hữu xe điện. Theo thông tin từ Chính phủ, ô tô điện được áp dụng lệ phí trước bạ 0% thêm 3 năm, đến hết 2030. Bộ Tài chính cho biết việc giảm lệ phí nhằm giảm ô nhiễm môi trường và khuyến khích sử dụng xe điện.
Bảo dưỡng nhàn hạ với chi phí chỉ bằng một phần ba xe xăng
Sự chênh lệch tài chính tiếp tục nới rộng trong quá trình vận hành. Với quãng đường 60.000 km cùng chiếc VF6, anh Trọng cung cấp bảng chi phí khiến nhiều chủ xe động cơ đốt trong ngạc nhiên. Xe chỉ vào xưởng 5 lần theo chu kỳ 12.000 km (nay nâng lên 15.000 km). Mỗi lần bảo dưỡng cấp nhỏ tốn 500.000-600.000 đồng, mốc 36.000 km có cân bằng đảo lốp tốn hơn 1 triệu đồng. Tổng chi phí bảo dưỡng cho 6 vạn km chỉ khoảng 10 triệu đồng. Để thấy rõ sự khác biệt, anh so sánh với chiếc Hyundai Kona từng sử dụng. Xe Kona đòi hỏi vào xưởng mỗi 5.000 km, chi phí nhỏ 1-1,6 triệu đồng, cấp lớn 2-3 triệu đồng, thậm chí 4-5 triệu đồng nếu làm đủ hạng mục. Với cùng quãng đường, xe xăng phải nằm xưởng nhiều gấp ba lần xe điện. Quy trình bảo dưỡng xe điện chủ yếu là kiểm tra, loại bỏ gánh nặng thay dầu nhớt và linh kiện cơ khí phức tạp.
Chi phí siêu rẻ tạo ra cú sốc thay đổi hành vi
Sự kết hợp giữa không mất tiền ra biển số và bảo dưỡng siêu rẻ tạo ra tác động tâm lý khổng lồ, tái định hình cách gia đình anh Trọng đi lại. Khi chi phí vận hành giảm xuống mức tiệm cận 0, gia đình anh xóa bỏ rào cản đắn đo có nên đi ô tô hay không. Chiếc xe điện được sử dụng cho hầu hết mọi chuyến đi. Đặc biệt, trong đợt xăng tăng giá, xe xăng cũ gần như bị bỏ xó vì chi phí nổ máy quá cao. Anh Trọng thẳng thắn thừa nhận: Vì rẻ nên bây giờ rất khó quay lại xe xăng. Đã quen rẻ rồi thì sẽ rất tiếc khi phải trả chi phí cao hơn.
Việc chuyển đổi từ xe xăng sang xe điện không chỉ thay đổi công nghệ cốt lõi, mà thực chất là thay đổi toàn diện bài toán tài chính cá nhân. Khoản tiền hàng trăm triệu đồng được giữ lại từ lệ phí trước bạ cùng chi phí bảo dưỡng rẻ đến ngỡ ngàng đã tạo ra thói quen sử dụng ô tô hoàn toàn mới. Người dùng không còn coi ô tô là tiêu sản đắt đỏ cần dè dặt, mà tự tin biến nó thành người bạn đồng hành thiết yếu mỗi ngày với ngưỡng chấp nhận chi phí thấp chưa từng có.
