Khủng hoảng tín dụng tư nhân: 265 tỷ USD bốc hơi khỏi thị trường
Tín dụng tư nhân đang đối mặt với những thách thức chưa từng có trong lịch sử. Trong suốt thập kỷ qua, lĩnh vực này được coi là một phát minh tài chính đột phá. Các tập đoàn quản lý tài sản lớn như Blackstone và Apollo, cùng ngôi sao mới nổi Blue Owl, đã huy động hàng nghìn tỷ USD từ nhà đầu tư, tuyên bố vừa kiểm soát rủi ro vừa mang lại lợi nhuận cao. Tuy nhiên, bước sang năm nay, cục diện đảo chiều hoàn toàn.
Theo Fortune, từ đầu mùa hè 2023 đến cuối tháng 1/2025, cổ phiếu các công ty đầu tư tư nhân tăng mạnh nhất lịch sử ngành tài chính. Blackstone đạt tổng lợi nhuận 58,2%, Ares 68,1%, Apollo 77,9%, Blue Owl 80,6% và KKR dẫn đầu với 103,4%. Nhưng từ tháng 9/2025, một đợt bán tháo lịch sử đã khiến giá cổ phiếu Apollo giảm 41%, Blackstone 46%, Ares và KKR giảm 48%, Blue Owl giảm 75%. Sự sụt giảm này xóa sổ hơn 265 tỷ USD vốn hóa thị trường.
Nhà đầu tư tháo chạy khỏi các quỹ sừng sỏ
Blackstone chịu áp lực rút vốn khi nhà đầu tư yêu cầu rút kỷ lục 7,9% tổng tài sản tại quỹ BCRED (82 tỷ USD), tương đương khoảng 3,8 tỷ USD. Công ty cho biết sẽ đáp ứng 100% yêu cầu rút vốn. Tuy nhiên, nhiều ông lớn khác đã kích hoạt điều khoản đóng băng, không cho phép rút tiền mặt. Blue Owl công bố thêm biện pháp siết chặt hạn mức rút tiền đối với quỹ niêm yết lớn nhất.
Về bản chất, tín dụng tư nhân là phiên bản cho vay lãi suất cao, xoay quanh hệ thống ngân hàng. Sau khủng hoảng 2008-2009, các đạo luật ngăn ngân hàng tham gia khoản vay rủi ro, tạo điều kiện cho tín dụng tư nhân phát triển.
Thách thức từ cách huy động vốn và thiếu minh bạch
Thách thức ngắn hạn bắt nguồn từ cách huy động vốn: các quỹ chèo kéo tiền từ cá nhân nhỏ lẻ và người hưu trí, hứa hẹn cập nhật hiệu suất hàng tháng và cơ hội rút tiền định kỳ. Trước khủng hoảng, ngành tăng trưởng thần tốc, quỹ dùng tiền nhà đầu tư mới chi trả lệnh rút cũ. Nhưng hiện tại, lượng tiền rút vượt xa vốn mới đổ vào.
Jamie Dimon, CEO JPMorgan Chase, viết trong thư gửi cổ đông: "Tín dụng tư nhân là mảng không có tính minh bạch cao và không sở hữu thước đo định giá nghiêm túc đối với các khoản vay." Moody’s cho biết các ngân hàng hiện có dư nợ 1,4 nghìn tỷ USD cho các tổ chức cho vay tín dụng tư nhân vay lại.
Chính quyền Trump can thiệp và tương lai bất định
Chính quyền Trump đề xuất quy định mới cho phép tài sản thay thế như tín dụng tư nhân tiếp cận dòng vốn từ kế hoạch hưu trí 401(k). Paul Atkins, Chủ tịch SEC, ủng hộ bước đi này. Ông từng là thành viên hội đồng quản trị Cliffwater, một tay chơi tín dụng tư nhân lớn đang chịu áp lực. Cựu Chủ tịch Fed Jerome Powell cho biết ông giám sát mảng này "cực kỳ cẩn trọng" nhưng chưa hoảng loạn. Tân Chủ tịch Kevin Warsh chưa phát ngôn về chủ đề này.
Kịch bản tương lai: Rút vốn hạn chế và nguy cơ kiện tụng
Nhiều quỹ áp đặt mức trần rút vốn 5% mỗi quý, bất chấp yêu cầu rút gấp 8 lần hạn mức. Họ lập luận rằng việc giới hạn quyền rút vốn bảo vệ nhà đầu tư khỏi bán tháo tài sản dưới giá. Trong khi chờ đợi, các quản lý quỹ vẫn thu phí quản lý cố định. Dimon cảnh báo: "Bạn nên chuẩn bị tinh thần rằng các nhà đầu tư nhỏ lẻ sẽ kéo nhau tìm kiếm công lý tại tòa án." Theo The New York Times và Fortune.
