Ngành Dừa Việt Nam: Bước Nhảy Vọt Từ 180 Triệu USD Lên Hơn 1,1 Tỷ USD Xuất Khẩu
Năm 2010, Việt Nam chỉ có 140.000 ha dừa với kim ngạch xuất khẩu đạt 180 triệu USD. Sau 15 năm, diện tích trồng dừa đã tăng lên gần 201.000ha, và kim ngạch xuất khẩu vượt mốc 1,1 tỷ USD, đánh dấu sự phát triển ấn tượng của ngành nông nghiệp này.
Vị Thế Vững Chắc Trên Bản Đồ Dừa Thế Giới
Hiện nay, Việt Nam đang đứng thứ 6 châu Á và thứ 7 thế giới về diện tích dừa, đồng thời xếp thứ 5 châu Á về thương hiệu sản phẩm từ dừa chế biến sâu. Tổng thứ hạng, ngành dừa Việt Nam xếp thứ 4 châu Á và thứ 5 thế giới, khẳng định vị thế cạnh tranh mạnh mẽ trên trường quốc tế.
Theo ông Cao Bá Đăng Khoa - Tổng Thư ký Hiệp hội Dừa Việt Nam (VCA), ngành dừa Việt có khoảng 600 doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh dừa, đa dạng từ thực phẩm, y dược, mỹ phẩm, gỗ, thủ công mỹ nghệ, đến sản xuất các nguyên liệu bán thành phẩm. Nếu như năm 2015, cả nước chỉ có 8 nhà máy sản xuất xuất khẩu, thì đến năm 2025 con số này đã tăng lên 75 nhà máy.
Thủ Phủ Dừa Vĩnh Long Và Những Thành Tựu Nổi Bật
Vĩnh Long là tỉnh có diện tích dừa lớn nhất cả nước với hơn 120.000ha, chiếm hơn 50% tổng diện tích dừa cả nước. Sản lượng năm 2025 ước đạt 1,3 triệu tấn, kim ngạch xuất khẩu khoảng 500 triệu USD. Dừa đã góp phần phát triển sinh kế, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống cho gần 270.000 hộ dân trên địa bàn tỉnh.
Ông Nguyễn Văn Hây - đại diện một hợp tác xã ở phường An Hội, tỉnh Vĩnh Long - chia sẻ: "Năm 2025, HTX được bao tiêu trên 5 triệu trái dừa, doanh thu đạt khoảng 100 tỷ đồng, bao gồm cả dừa trái và các sản phẩm phụ từ dừa." Thay vì chỉ gom dừa, HTX đã trở thành đối tác của một doanh nghiệp, ký hợp đồng bao tiêu dài hạn, giúp nông dân an tâm sản xuất và tránh được những biến động giá cả bất thường.
Những Thách Thức Và Giải Pháp Cho Tương Lai
Tuy nhiên, ngành dừa vẫn đối mặt với một số khó khăn. Chi phí logistics cho khâu vận chuyển còn cao, làm giảm khả năng cạnh tranh. Những hạn chế trong khâu chế biến khiến giá trị mang lại còn thấp. Do đó, cần "tinh gọn" chuỗi cung ứng bằng việc đẩy mạnh chế biến tại chỗ.
Các hợp tác xã cần được hỗ trợ vốn và nguồn nước sạch để thực hiện công đoạn nạo cơm dừa ngay tại địa phương, giúp tối ưu chi phí vận chuyển về nhà máy chế biến và tạo thêm việc làm cho lao động địa phương.
Định Hướng Phát Triển Bền Vững
Sở Nông nghiệp và Môi trường Vĩnh Long cho biết, thời gian tới, ngành dừa tỉnh sẽ tập trung phát triển vùng nguyên liệu, đẩy mạnh chế biến sâu, tăng cường quản lý và liên kết theo chuỗi giá trị. Mục tiêu đến năm 2030, diện tích dừa Vĩnh Long đạt 132.000ha, sản lượng hơn 1,5 triệu tấn.
Vĩnh Long cũng đẩy mạnh thu hút đầu tư và hỗ trợ các doanh nghiệp phát triển ngành công nghiệp chế biến dừa, liên kết với các hợp tác xã xây dựng vùng nguyên liệu để phát triển bền vững chuỗi sản phẩm dừa, phấn đấu tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất và kim ngạch xuất khẩu đạt trên 10%/năm.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ảnh hưởng mạnh tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long, cây dừa là một trong những cây chủ lực được chọn khi chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Không chỉ phục vụ tiêu thụ nội địa, trái dừa Việt Nam đang là thành phần quan trọng trong chuỗi nguyên liệu sản xuất toàn cầu, mở ra nhiều cơ hội phát triển trong tương lai.
