TP.HCM đối mặt nguy cơ thiếu điện trong mùa khô
Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) vừa có văn bản chính thức gửi Bộ Công Thương và Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO), kiến nghị ưu tiên cung cấp điện cho thành phố trong giai đoạn cao điểm mùa khô từ tháng 4 đến tháng 6 năm nay. Với mục tiêu tăng trưởng kinh tế đạt từ 10% trở lên, TP.HCM nhấn mạnh nhu cầu sử dụng điện sẽ tăng mạnh, đòi hỏi nguồn cung ổn định.
Dự báo thiếu hụt điện nghiêm trọng
Tuy nhiên, số liệu từ Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC) cho thấy công suất cực đại năm nay dự báo ở mức 9.556 MW và có thể lên đến 10.059 MW. Trong kịch bản này, thành phố có thể thiếu hụt khoảng 354 MW vào khung giờ cao điểm buổi tối (từ 17 đến 20 giờ), thậm chí mức thiếu hụt có thể lên tới 723 - 1.226 MW. Không chỉ tại TP.HCM, theo dự báo kịch bản vận hành cực đoan năm nay, công suất phụ tải của Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) sẽ vượt ngưỡng khả dụng do NSMO phân bổ vào các tháng 5, 6, 7 và 11.
Điện mặt trời mái nhà: Tiềm năng lớn nhưng vướng nhiều rào cản
Trong bối cảnh này, câu hỏi về hiện trạng điện mặt trời mái nhà được đặt ra: Tại sao mô hình này vẫn chưa thể "chia lửa" với ngành điện sau nhiều năm phát triển? Câu chuyện này đã trở thành chủ đề bàn luận sôi nổi của bạn đọc Báo Thanh Niên. Đa số bạn đọc đánh giá chính sách điện mặt trời mái nhà hiện nay "vẫn phát sinh điểm nghẽn về thủ tục và tiêu thụ".
Bạn đọc Binh Truong chia sẻ: "Nghe qua thì tưởng thủ tục dễ dàng, chỉ cần báo công suất và địa điểm lắp đặt điện mặt trời mái nhà. Thực tế khi đi đăng ký còn cần giấy phép xây dựng, bản vẽ, nghiệm thu phòng cháy… Lắp 7 KW tự sản tự tiêu, không nối lưới, mà còn lắm thủ tục thì người dân rất khó làm".
Bạn đọc T.Khang cũng cho biết: "Tôi đã thử lên app ngành điện và cổng dịch vụ công để thực hiện thông báo lắp đặt điện mặt trời mái nhà nhưng không thể thực hiện được. Đề nghị các cơ quan chức năng tạo điều kiện tối đa để người dân thực hiện thủ tục".
Điểm nghẽn từ thủ tục đến chính sách
Ông Nguyễn Quốc Việt, Tổng giám đốc Công ty CP Vinasol, nhận xét việc phân bổ nguồn công suất cho các địa phương đang được tính lại sau sáp nhập nên việc triển khai hợp đồng bán sản lượng điện dư lên lưới vẫn đang tạm dừng. Đây là "điểm nghẽn" phát sinh tạm thời khiến nguồn điện mặt trời mái nhà chưa tăng tốc như kỳ vọng. Ông Việt kiến nghị cần có nhanh chính sách khuyến khích bán điện vào khung giờ cao điểm, khuyến khích thưởng tiền khi hộ lắp điện mặt trời mái nhà kèm hệ thống lưu trữ.
Bạn đọc Minh Nghĩa nhìn nhận: "Khoan nói đến việc bán được điện lên lưới. Riêng khoản lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà đã mang lại lợi ích kép. Vừa giúp người dân chủ động nguồn năng lượng, tiết kiệm chi phí tiền điện, vừa góp phần thúc đẩy mục tiêu phát triển năng lượng xanh".
Kêu gọi đơn giản hóa và hỗ trợ đồng bộ
Bạn đọc Binh Truong đánh giá: "Điểm nghẽn phát sinh khiến chủ trương phát triển năng lượng sạch bị giẫm chân tại chỗ. Ngành quản lý cần bớt thủ tục và nên giới hạn theo công suất lắp đặt. Ví dụ, lắp hệ thống dưới 10 KW, người dân chỉ cần thông báo cho điện lực địa phương là xong".
Bạn đọc Thuy Le đề nghị: "Không chỉ đơn giản hóa thủ tục mà còn cần thêm nhiều chính sách hỗ trợ điện mặt trời mái nhà, chẳng hạn như cho vay vốn, hỗ trợ thiết bị lưu trữ điện, hướng dẫn xử lý pin mặt trời… Có như vậy người dân và doanh nghiệp mới tiếp tục mạnh dạn đầu tư vào năng lượng sạch".
Đa số bạn đọc tán thành ý kiến về việc phải có chính sách nhất quán, đồng bộ từ tài chính đến kỹ thuật, quản lý để phát triển điện năng lượng mặt trời. Bạn đọc Hà Nguyễn đánh giá: "Dư địa để phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu còn rất lớn, lại đặc biệt cần thiết trong bối cảnh hiện nay".
Bạn đọc Trường Lưu nêu: "Nếu làm tốt câu chuyện xã hội hóa chuyển đổi năng lượng xanh sẽ giảm áp lực cho ngành điện rất nhiều. Tuy nhiên phải tránh câu chuyện 'đầu voi đuôi chuột' trong chính sách, vì trước đây nhiều người đã đầu tư 'điện mái nhà' với mục tiêu vừa dùng vừa bán, nhưng chính sách thay đổi đã khiến nhiều hộ dân cảm thấy hẫng hụt".
Bạn đọc leminh đề xuất: "Nếu việc đăng ký đơn giản qua ứng dụng của điện lực thì quá tiện. Và nếu có khoản hỗ trợ nào cho hộ lắp điện mặt trời mái nhà thì sớm thực hiện qua việc trừ dần vào hóa đơn điện mỗi tháng. Đây là giải pháp thuận tiện cho người dân và ngành điện".
Bạn đọc Trai Nguyen nhấn mạnh: "Khuyến khích lắp điện mặt trời mái nhà sẽ giúp giảm bớt gánh nặng cung cấp điện sinh hoạt cho người dân, dành điện cho sản xuất và tránh nhập khẩu điện".
Bạn đọc Long Trần bổ sung: "Phát triển năng lượng mặt trời cũng là một phần của an ninh năng lượng quốc gia. Tôi nghĩ rằng khi lắp đặt điện mặt trời mái nhà mà không đấu nối điện lưới quốc gia thì cân nhắc lược bỏ thủ tục thông báo cho ngành điện lực".
TP.HCM đặt mục tiêu đến năm 2030, 50% tòa nhà công sở và hộ dân sử dụng điện mặt trời mái nhà, nhưng để đạt được điều này, việc tháo gỡ các rào cản về thủ tục và chính sách là yếu tố then chốt.
