Từ ánh đèn dầu đến metro sáng rực: Hành trình 50 năm ngành điện TP.HCM
Vào những mùa nắng nóng đỉnh điểm tại TP.HCM, không chỉ các khu vực ngoại ô mà ngay cả nội thành cũng phải đối mặt với tình trạng điện áp không ổn định. Nhiều người dân vẫn còn nhớ rõ cảnh ánh đèn "chập chờn" trong giờ cao điểm buổi tối, cùng với việc cắt điện luân phiên theo khu vực hằng tuần hay đột xuất diễn ra thường xuyên.
Trong những khoảnh khắc đó, tôi thường về thăm gia đình tại một con hẻm nhỏ ở phường 3, quận 3 (nay là phường Bàn Cờ). Có lần đúng vào ngày cắt điện trùng với dịp gần rằm, hầu hết các gia đình đều huy động bàn nhỏ, ghế xếp và quạt tay ra ngoài sân. Chỉ còn lại chiếc đèn dầu hay cây nến với ánh sáng le lói trong nhà.
Những ký ức không thể quên
Con hẻm trở nên nhộn nhịp lạ thường với tiếng quạt tay phành phạch từ nhiều người. Có người còn buông lời "khen" thật thú vị: "Hôm nay người thành phố được giải khát, uống trà dưới ánh trăng, bàn bạc đủ soi rõ khuôn mặt từng người." Chỉ thiếu bờ ao, ruộng lúa, lũy tre, đường làng - trăng thì thanh, gió thì mát nhờ những chiếc quạt tay hoạt động hết công suất. Tất cả giờ đây đã trở thành hoài niệm.
Cùng với tình trạng thiếu điện, hệ thống truyền tải và lưới điện khi ấy đã cũ kỹ và chưa bao phủ khắp các địa bàn. Việc thắp sáng cho một số khu vực, đặc biệt là vùng ven thuộc thành phố, đã là thách thức lớn. Ngay cả khu vực nội ô hay trung tâm thành phố cũng chỉ có ánh sáng khiêm tốn đủ để "thành phố lên đèn" về đêm, không có những không gian ánh sáng chung hay pano trang trí, tiểu cảnh thu nhỏ với chiếu sáng bắt mắt.
Sự chuyển mình ngoạn mục
Gần đây, trên không gian mạng xã hội rộng lớn, nhiều người đi metro thường chụp hình, quay camera cảnh thành phố về đêm. Các ga trung tâm, những cung đường đặc biệt khi đoàn tàu qua cầu Sài Gòn theo cả hai hướng đều khiến không ít người tấm tắc: "TP.HCM ơi... đẹp, sắc màu, thấp thoáng hiện đại." Ôi, xa rồi một Sài Gòn của ngày xưa trong cõi nhớ!
Một giai đoạn được xem là khởi đầu đầy khó khăn, thiếu thốn và thử thách với ngành điện thành phố. Người dân có thể cảm nhận và nhớ dù chỉ phần nào, nhưng chắc chắn những người công tác trong ngành điện lực luôn trăn trở, lo lắng vì trách nhiệm trước thực tiễn. Họ không ngừng tìm hướng giải quyết, thấu hiểu để nỗ lực vượt qua và luôn đồng hành, chia sẻ với người dân cùng các thành phần kinh tế.
Thành tựu đáng tự hào
Vượt qua nhiều khó khăn, thiếu thốn và thử thách, giờ đây điện đã được cung ứng đầy đủ theo yêu cầu phục vụ sản xuất, dịch vụ và đời sống. Đồng hồ điện đã đến từng doanh nghiệp, cơ sở và từng hộ dân. Hệ thống dây dẫn được cải tạo, lắp đặt mới đảm bảo vận hành liên tục, an toàn và hiệu quả.
Nhiều trạm biến áp với các công suất khác nhau, bao gồm cả hệ thống tự động vận hành và đường dây truyền tải, đã được đầu tư và lắp đặt mới. Cùng với đó là các giải pháp, công nghệ tiên tiến và hiện đại được áp dụng nhằm cung cấp đủ điện cho tất cả khách hàng, không ngừng nâng cao hiệu quả, an toàn và tiết kiệm của hệ thống lưới điện thành phố.
Những năm qua, ngoài nỗ lực cung ứng đủ điện phục vụ sản xuất cho các khu công nghiệp, khu chế xuất, việc áp dụng các giải pháp kỹ thuật, công nghệ mới và ứng dụng chuyển đổi số cũng được người dân, doanh nghiệp ghi nhận và đánh giá cao. Ngành điện thành phố đã triển khai nhanh chóng, tiết kiệm thời gian và chi phí cho khách hàng thông qua việc quản lý kỹ thuật gắn với chăm sóc khách hàng, sửa chữa khắc phục sự cố, ghi báo số điện tiêu thụ và thu nộp tiền điện.
Cuộc thi kỷ niệm 50 năm với tổng giải thưởng 220 triệu đồng
Nhân kỷ niệm 50 năm ngày thành lập Sở Quản lý và phân phối điện TP.HCM (7.8.1976 - 7.8.2026), nay là Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC), Báo Thanh Niên và EVNHCMC phát động cuộc thi viết và ảnh: "Tự hào 50 năm ngành điện thành phố mang tên Bác".
Cuộc thi nhằm tôn vinh chặng đường 50 năm xây dựng và phát triển, đồng thời lan tỏa hình ảnh đẹp của ngành điện với những đặc tính: tận tụy, bản lĩnh, hiện đại, nhân văn và nghĩa tình. Tổng giải thưởng lên đến 220 triệu đồng.
Tất cả độc giả Báo Thanh Niên, người dân, cán bộ, công nhân viên, học sinh - sinh viên và người lao động đều có thể tham gia cuộc thi mà không giới hạn độ tuổi hay nghề nghiệp. Số lượng tác phẩm dự thi không bị hạn chế.
Nội dung và cơ cấu giải thưởng
Nội dung dự thi bao gồm các bài viết và ảnh phản ánh sự đổi thay mạnh mẽ của ngành điện TP.HCM trong suốt 50 năm qua, vai trò cung cấp điện cho phát triển kinh tế - xã hội, ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số, các công trình tiêu biểu, cùng những câu chuyện chân thực và xúc động về ngành điện.
Hạng mục bài viết có cơ cấu giải thưởng 100.000.000 đồng:
- 1 giải nhất: 10.000.000 đồng/giải, quà tặng và giấy chứng nhận
- 2 giải nhì: 8.000.000 đồng/giải, quà tặng và giấy chứng nhận
- 4 giải ba: 6.000.000 đồng/giải, quà tặng và giấy chứng nhận
- 25 giải khuyến khích: 2.000.000 đồng/giải, quà tặng và giấy chứng nhận
Hạng mục ảnh với các chủ đề đa dạng:
- Điện lực TP.HCM với đời sống: Góp phần phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo điện cho sản xuất, sinh hoạt, quốc phòng - an ninh
- Ngành điện năng động, sáng tạo, chuyên nghiệp: Hình ảnh cán bộ, công nhân viên trong lao động; phong trào thi đua; công trình đầu tư phát triển lưới điện; dịch vụ khách hàng; hoạt động an sinh xã hội
- Lưới điện thông minh - chuyển đổi số: SCADA/DMS, điều khiển từ xa, trạm không người trực, AI, đo xa, camera nhiệt...
- Điện hướng tới tương lai xanh: Công nghệ mới, năng lượng sạch, giải pháp giảm phát thải, hiện đại hóa lưới phân phối
Cơ cấu giải thưởng cho hạng mục ảnh là 120.000.000 đồng:
- 1 giải nhất: 20.000.000 đồng và giấy chứng nhận
- 2 giải nhì: 15.000.000 đồng/giải và giấy chứng nhận
- 3 giải ba: 10.000.000 đồng/giải và giấy chứng nhận
- 20 giải khuyến khích: 2.000.000 đồng/giải và giấy chứng nhận
- 50 ảnh được chọn triển lãm (không đoạt các giải thưởng) nhận nhuận ảnh 500.000 đồng
Bài dự thi có thể gửi về email: 50namnganhdienthanhpho@thanhnien.vn hoặc gửi bằng đường bưu điện về Tòa soạn Báo Thanh Niên: 268 - 270 Nguyễn Đình Chiểu, phường Xuân Hòa, TP.HCM (ghi rõ: Bài tham dự cuộc thi Tự hào 50 năm ngành điện thành phố mang tên Bác).
Thời hạn gửi bài: từ ngày 11.3 đến 30.6.2026. Chi tiết thể lệ cuộc thi có thể xem tại thanhnien.vn.
Năm mươi năm - một chặng đường dài với rất nhiều đổi thay, luôn đan xen những thuận lợi và khó khăn, cơ hội và thách thức. Nhìn lại nửa thế kỷ, thật tự hào về những gì mà Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC) đã đạt được trên con đường phát triển cùng đất nước.
