Làm Việc Từ Xa: Giải Pháp Thông Minh Cho Đô Thị Hiện Đại
Cảnh tượng quen thuộc mỗi sáng tại các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM là hàng vạn chiếc xe nổ máy cùng lúc, chen chúc trên những con đường chật kín. Người dân thường rời nhà từ 7 giờ sáng, nhích từng mét giữa dòng xe đặc quánh để kịp có mặt tại văn phòng lúc 8 giờ. Trong dòng người ấy, không ít người đến công ty, bật laptop lên và ngay lập tức tham gia một cuộc họp trực tuyến. Nghịch lý này đã tồn tại khá lâu, nhưng chỉ khi thị trường năng lượng toàn cầu chịu sức ép từ những bất ổn địa chính trị, câu chuyện mới được nhìn nhận một cách nghiêm túc hơn.
Khuyến nghị gần đây của Bộ Công Thương, đề xuất doanh nghiệp cân nhắc cho nhân viên làm việc từ xa khi có thể để giảm nhu cầu đi lại, không chỉ là lời nhắc về tiết kiệm nhiên liệu mà còn là gợi mở về một cách tổ chức công việc hợp lý hơn. Đôi khi, chỉ cần một cái gật đầu của người sếp, xã hội có thể tiết kiệm được hàng nghìn lít xăng, góp phần giảm thiểu áp lực lên hệ thống giao thông đô thị.
Những Chuyến Đi Làm Không Thật Sự Cần Thiết
Một người bạn làm nhân viên marketing cho một công ty công nghệ ở Hà Nội chia sẻ rằng có những ngày công việc của anh chỉ xoay quanh ba hoạt động chính: trả lời email, chỉnh sửa bản kế hoạch và họp online với nhóm thiết kế ở TP.HCM. “Cả ngày tôi không rời khỏi màn hình máy tính, nhưng buổi sáng vẫn phải chạy xe gần 10km đến công ty, chiều lại chạy 10km về nhà”, anh tâm sự. Nếu được làm việc tại nhà, mỗi ngày bạn tôi có thể tiết kiệm gần 1 lít xăng và hơn 1 tiếng đồng hồ đi lại; không chỉ đỡ tốn nhiên liệu mà còn giảm bớt mệt mỏi.
Câu chuyện này không phải là hiếm. Trong nhiều văn phòng hiện nay, không ít người phải di chuyển hàng chục cây số mỗi ngày chỉ để thực hiện những công việc hoàn toàn có thể làm qua mạng. Một nhân viên kế toán có thể xử lý bảng biểu trên hệ thống online, một biên tập viên có thể viết và gửi bài từ máy tính cá nhân, và một nhóm dự án có thể họp qua nền tảng trực tuyến. Tuy nhiên, thói quen “đến văn phòng cho đủ mặt” vẫn tồn tại, khiến hàng nghìn chuyến xe phải lăn bánh mỗi ngày, gây lãng phí năng lượng và thời gian.
Một Ngày Làm Việc Tại Nhà, Đường Phố Đã Khác
Thời điểm dịch bệnh COVID-19 bùng phát mấy năm trước từng cho thấy một điều thú vị: khi nhiều công ty chuyển sang làm việc từ xa, đường phố bỗng nhiên thông thoáng hơn đáng kể. Nhiều người còn nhớ cảm giác lái xe trên những tuyến đường vốn luôn đông nghịt bỗng trở nên dễ chịu, không khí bớt khói xe và tiếng còi cũng thưa thớt hơn. Điều này minh chứng cho một sự thật đơn giản: mỗi chiếc xe không ra đường là thêm một phần năng lượng được tiết kiệm, góp phần bảo vệ môi trường.
Hãy thử làm phép tính đơn giản ở một công ty nhỏ có 50 nhân viên. Mỗi người đi làm bằng xe máy tiêu thụ khoảng nửa lít xăng một ngày cho quãng đường đi và về. Chỉ cần công ty cho phép làm việc từ xa một ngày mỗi tuần, lượng nhiên liệu tiết kiệm được đã lên tới 1.300 lít mỗi năm. Với những công ty, đơn vị có hàng nghìn nhân viên, bao gồm cả người đi ô tô, lượng xăng tiết kiệm được càng khổng lồ. Khi nhân lên với con số hàng nghìn doanh nghiệp ở các thành phố lớn, chúng ta sẽ thấy rõ tác động tích cực của sự thay đổi tưởng chừng nhỏ bé này.
Lợi Ích Đa Chiều Của Làm Việc Từ Xa
Làm việc từ xa không chỉ giúp giảm lượng nhiên liệu tiêu thụ mà còn mang lại nhiều lợi ích khác cho cá nhân và xã hội. Một người bạn khác, làm nhân viên thiết kế đồ họa, kể rằng trước đây chị mất gần 45 phút để đi làm mỗi sáng và phải chen qua hai nút giao thông rất đông. Khi công ty áp dụng mô hình làm việc linh hoạt – 3 ngày đến văn phòng, 2 ngày làm việc tại nhà – chị nhận ra mình có thêm gần hai tiếng mỗi ngày. “Thời gian đó mình có thể ăn sáng cùng con, hoặc tập thể dục một chút. Đỡ căng thẳng hơn rất nhiều”, chị chia sẻ.
Ít xe hơn trên đường cũng đồng nghĩa với việc giảm khí thải, giảm ùn tắc và giảm áp lực lên hạ tầng giao thông. Những lợi ích này có thể không nhìn thấy ngay lập tức, nhưng khi tích lũy lại, chúng sẽ tạo ra sự thay đổi lớn cho các đô thị, cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân.
Rào Cản Và Cơ Hội Trong Việc Áp Dụng
Dĩ nhiên, không phải công việc nào cũng có thể làm từ xa. Những ngành nghề liên quan đến sản xuất, dịch vụ trực tiếp hay vận hành hệ thống vẫn cần sự hiện diện tại chỗ. Tuy nhiên, với nhiều lĩnh vực như văn phòng, công nghệ, truyền thông hay tài chính, làm việc trực tuyến hoàn toàn có thể áp dụng ở mức độ nhất định.
Rào cản lớn nhất đôi khi không phải là công nghệ, mà là thói quen quản lý. Không ít lãnh đạo vẫn cảm thấy yên tâm hơn khi nhìn thấy nhân viên ngồi đầy đủ trong văn phòng. Nhưng sự hiện diện không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với hiệu quả. Một nhân viên có thể ngồi 8 tiếng ở công ty nhưng phần lớn thời gian lại bị tiêu tốn vào việc di chuyển, trò chuyện hay chờ đợi cuộc họp. Trong khi đó, khi làm việc từ xa, nhiều người lại tập trung hơn vì không bị phân tán bởi môi trường xung quanh. Vì vậy, đôi khi sự thay đổi chỉ bắt đầu bằng một điều rất đơn giản: người quản lý sẵn sàng thử một cách làm mới, linh hoạt hơn.
Tiết Kiệm Năng Lượng Bắt Đầu Từ Những Điều Nhỏ
Thế giới đang bước vào giai đoạn mà năng lượng ngày càng trở thành nguồn lực chiến lược quan trọng. Khi nguồn cung chịu tác động từ những biến động bên ngoài, việc sử dụng tiết kiệm và hiệu quả càng trở nên cấp thiết. Nhà nước có thể đưa ra chính sách, các cơ quan quản lý có thể khuyến nghị, nhưng sự thay đổi thực sự chỉ xảy ra khi từng doanh nghiệp và từng cá nhân cùng tham gia tích cực.
Một công ty cho nhân viên làm việc từ xa một vài ngày mỗi tháng, một nhóm đồng nghiệp rủ nhau đi chung xe, hay một gia đình hạn chế những chuyến đi không cần thiết – những việc tưởng như nhỏ ấy khi cộng lại sẽ tạo ra tác động lớn đến cộng đồng. Và biết đâu, trong rất nhiều trường hợp, chỉ một cái gật đầu của người sếp cho phép làm việc online cũng đủ để tiết kiệm cho xã hội hàng nghìn lít xăng, cùng với đó là bớt đi những giờ kẹt xe, giảm khói bụi và thêm một chút bình yên cho những con đường mỗi sáng.
Theo Hoàng Long
