Tại một hội thảo gần đây, ông Lê Trương Hoàng, Giám đốc khối bán hàng của Công ty FE Credit, đã chia sẻ về thị trường tài chính tiêu dùng tại Việt Nam. Ông nhận định rằng mặc dù thị trường đã phát triển đáng kể, người dân đã nhận thức được vai trò của nó, nhưng vẫn còn khoảng cách lớn so với các nước láng giềng như Thái Lan hay Indonesia. Nhìn lại giai đoạn 2006-2008, người tiêu dùng Việt Nam gần như chưa hiểu nhiều về tài chính tiêu dùng. Khi cần tiền, họ chỉ có hai lựa chọn: vay ngân hàng hoặc tìm đến tín dụng đen như vay nóng, hụi, góp chợ. Sự xuất hiện của các công ty tài chính tiêu dùng đã thay đổi thị trường, giúp người dân tiếp cận nguồn vay minh bạch hơn. Hiện nay, tại các hệ thống bán lẻ như Điện Máy Xanh, Thế Giới Di Động hay các cửa hàng xe máy Honda, Yamaha, VinFast, đều có sự hiện diện của các công ty tài chính hỗ trợ khách hàng vay trả góp.
Đại diện FE Credit cho biết nguồn vốn cho vay tiêu dùng rất lớn, đáp ứng đa dạng lĩnh vực. Để thúc đẩy tiêu dùng, các công ty tài chính phối hợp chặt chẽ với nhà sản xuất (OEM) và đơn vị bán lẻ, như Sony, Samsung, LG và Thế Giới Di Động, nhằm hỗ trợ khách hàng. Mục tiêu là tài trợ phần lãi suất vay cho người mua. Khi khách hàng mua sản phẩm thuộc chương trình "vay xanh", họ có thể mua trả góp với lãi suất 0%. Phần lãi suất này được chia sẻ giữa công ty tài chính, nhà sản xuất và nhà bán lẻ. Nhiều người không để ý đến hình thức này, nhưng nhu cầu của giới trẻ rất lớn. Không phải ai cũng có sẵn 20 triệu đồng để mua điện thoại đời mới, nên họ chọn trả góp để sử dụng sản phẩm trước và thanh toán dần.
Tuy nhiên, ông Lê Trương Sơn cảnh báo về hoạt động của các app cho vay trên mạng mang tính lừa đảo, đòi nợ kiểu "khủng bố", gây tác động tiêu cực đến cho vay tiêu dùng của các công ty tài chính minh bạch. Các công ty hợp pháp thường bị quản lý chặt vì có địa chỉ, pháp nhân rõ ràng, trong khi nhiều ứng dụng tín dụng đen khó kiểm soát. Khi người dân tìm kiếm từ khóa "vay tiền" trên Google, thường xuất hiện nhiều quảng cáo của ứng dụng cho vay không rõ nguồn gốc, khiến các công ty hợp pháp khó cạnh tranh. Điều này dẫn đến nhiều vụ việc đáng tiếc: người vay bị cuốn vào tín dụng đen, gặp áp lực đòi nợ hoặc chi phí phát sinh lớn. Trong khi đó, các công ty tài chính chính thống gặp khó khăn trong tìm kiếm khách hàng.
Ông Sơn cho biết khả năng cung ứng vốn của các công ty tài chính hiện rất lớn. Chỉ riêng một đơn vị có thể giải ngân hàng chục nghìn tỉ đồng mỗi năm. Danh mục sản phẩm hỗ trợ vay đa dạng, từ xe máy, xe điện đến máy móc nông nghiệp và phân bón. Rào cản lớn nhất là hạn mức cho vay tiêu dùng tối đa 100 triệu đồng. "Hạn mức này khá thấp so với nhu cầu thực tế, vì nhiều sản phẩm như xe máy cao cấp, thiết bị gia dụng cao cấp đã vượt quá mức giá này. Chúng tôi đề xuất nâng hạn mức lên khoảng 400 triệu đồng để đáp ứng tốt hơn nhu cầu thị trường", ông Sơn nói.
