Sau khi Hà Nội cho phép xe bán tải lưu thông vào nội đô 24/24h, các doanh nghiệp ô tô tiếp tục kiến nghị về những bất cập trong quy định hiện hành. Ngày 22/5, Ford Việt Nam đã gửi văn bản tới Thủ tướng và Bộ trưởng Bộ Xây dựng, nêu lo ngại về chính sách lưu thông xe bán tải. Hãng xe Mỹ cho rằng nhiều địa phương vẫn có thể áp dụng biện pháp giao thông của xe tải nặng đối với xe pickup cabin kép, dù dòng xe này hiện được lưu thông gần như xe con trên cao tốc và đô thị.
Phân loại xe bán tải gây khó khăn
Theo Thông tư 53/2024/TT-BGTVT, xe bán tải được chia thành hai nhóm: ô tô con pickup và ô tô tải pickup. Phần lớn các mẫu bán tải cabin kép của Ford, Toyota, Mitsubishi, Mazda, Isuzu đều bị xếp vào nhóm ô tô tải pickup. Trong khi đó, Quy chuẩn Việt Nam số 41 (QCVN 41:2024/BGTVT) đã bỏ nguyên tắc phân loại xe bán tải có khối lượng hàng chuyên chở dưới 950 kg là xe con. Điều này khiến hầu hết xe bán tải phải tuân thủ biển báo dành cho xe tải, trừ khi có ngoại lệ.
Doanh số sụt giảm mạnh
Ông Đào Công Quyết, phụ trách Tiểu ban truyền thông của VAMA, cho biết các hãng xe thành viên đều phản ánh khó khăn. Việc phân loại và nguy cơ hạn chế lưu thông đã khiến thị trường xe bán tải sụt giảm mạnh. Tháng 4/2026, phân khúc này chỉ bán được 1.840 chiếc, giảm gần 50% so với tháng trước. Ford Ranger giảm 35,6%, Mitsubishi Triton giảm 54,6%, Isuzu D-Max giảm hơn 4 lần. Các hãng xe và VAMA cảnh báo tình trạng kéo dài sẽ đe dọa hoạt động nhà máy, việc làm và gây thất thu ngân sách.
Kiến nghị sửa đổi quy định
Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Tuyên Quang cũng kiến nghị Bộ Xây dựng sửa Thông tư 53, tách riêng nhóm xe pickup thành xe phục vụ đô thị, được tổ chức giao thông như xe con với điều kiện khối lượng hàng dưới 950 kg. Xe pickup cabin kép được sử dụng rộng rãi ở miền núi, phục vụ nông lâm nghiệp và doanh nghiệp nhỏ. Việc quản lý chưa thống nhất gây khó khăn cho sản xuất kinh doanh.
Ông Đào Công Quyết hy vọng sau cuộc họp với Bộ Xây dựng, các bộ ngành sẽ sớm sửa Thông tư 53 để tháo gỡ vướng mắc.
Bộ Xây dựng phát tín hiệu xanh
Ngày 25/5, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn cùng đại diện Cục Đường bộ và Đăng kiểm đã làm việc với doanh nghiệp. Lãnh đạo Bộ ghi nhận phản ánh và chỉ đạo nghiên cứu khách quan, bảo đảm hài hòa giữa quản lý nhà nước và tháo gỡ vướng mắc. Cục Đường bộ và Cục Đăng kiểm được giao rà soát QCVN 41, Thông tư 53 và nghiên cứu thực tiễn áp dụng trước đây để đề xuất phương án xử lý. Bộ Xây dựng để ngỏ khả năng sửa đổi các văn bản nếu cần thiết.
Ổn định chính sách là cam kết quan trọng
Đại diện hãng xe VAMA cho biết quy định xem xe pickup cabin kép như xe con đã áp dụng ổn định hơn 13 năm qua. Việc thay đổi đột ngột gây xáo trộn lớn. Sự ổn định của chính sách là cam kết giữ chân các hãng xe đầu tư sản xuất, lắp ráp và nội địa hóa. Sở Xây dựng Hà Nội cũng đánh giá xe tải pickup có kích thước tương tự xe con, số lượng không nhiều, tác động không lớn đến ùn tắc. Năm 2025, doanh số xe bán tải đạt 27.093 xe, tăng 16,9%, chiếm 5,8% tổng thị trường.
