Phiên giao dịch đầu tuần tại thị trường châu Á chứng kiến giá dầu đảo chiều giảm mạnh, khi giới đầu tư nhanh chóng hạ bớt lo ngại về nguy cơ xảy ra xung đột quân sự giữa Mỹ và Iran. Sắc đỏ bao trùm bảng giao dịch năng lượng, đưa giá dầu thô rời xa những mức đỉnh vừa thiết lập trong bối cảnh căng thẳng leo thang trước đó.
Dữ liệu từ sàn giao dịch cho thấy giá dầu thô ngọt nhẹ West Texas Intermediate (WTI) giao tháng 9 giảm 4,5%, chốt ở mức 80,89 USD/thùng. Giá dầu Brent giao tháng 10 cũng mất 4,4%, giao dịch tại 84,10 USD/thùng. Mức giảm này tương đương vài USD mỗi thùng, phản ánh sự dịch chuyển mạnh mẽ trong tâm lý nhà đầu tư.
Chỉ vài phiên trước, giá dầu còn neo ở vùng đỉnh nhiều tháng do giới đầu tư lo ngại Mỹ có thể đáp trả mạnh tay. Việc tuyên bố hủy bỏ kế hoạch tấn công bất ngờ khiến một số nhà đầu tư nhanh chóng đóng vị thế mua, làm gia tăng áp lực bán và đẩy giá lao dốc.
Nguyên nhân: Ông Trump bất ngờ tuyên bố hủy kế hoạch tấn công Iran
Nguyên nhân trực tiếp đến từ tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump, người xác nhận đã hủy bỏ kế hoạch tấn công quân sự vào Iran. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump viết: “Chúng tôi vừa được Iran và các nước Trung Đông khác yêu cầu hoãn bất kỳ cuộc tấn công nào vì các điều khoản của một thỏa thuận đã được nhất trí.” Thông điệp này được công bố vào sáng Chủ nhật, làm thay đổi cục diện trên thị trường dầu mỏ.
Theo tuyên bố của ông Trump, thỏa thuận được đề xuất sẽ bao gồm hai điều khoản then chốt: “MỞ CỬA NGAY LẬP TỨC, HOÀN TOÀN và TOÀN DIỆN EO BIỂN HORMUZ, và chấm dứt mối đe dọa hạt nhân của Iran”. Đây là những điều kiện mà Washington cho rằng cần thiết để đảm bảo an ninh năng lượng và ổn định khu vực.
Iran phản ứng thận trọng, bác bỏ một phần đề xuất
Phản ứng từ phía Tehran khá dè dặt. Bộ trưởng Quốc phòng lâm thời Iran, Seyyed Majid Ibn Al-Reza, tuyên bố: “Mặc dù những tuyên bố gần đây của họ là một phần của chiến dịch chiến tranh tâm lý và nhận thức, chúng tôi coi mọi mối đe dọa là có thật và xem xét chúng một cách nghiêm túc.” Phát biểu này được truyền thông nhà nước Iran đăng tải trên X, cho thấy Tehran không chủ quan trước những diễn biến mới.
Trong khi đó, hãng thông tấn Fars, vốn được xem là diễn đàn của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), lập tức bác bỏ đề xuất của ông Trump. Trên Telegram, Fars gọi những yêu cầu của Tổng thống Mỹ chỉ là một “danh sách mong muốn”, ngụ ý rằng Iran không xem đó là cơ sở để đàm phán.
Thị trường dầu vẫn rất nhạy cảm với rủi ro địa chính trị
Việc giá dầu giảm ngay sau tuyên bố cho thấy mức độ nhạy cảm của thị trường đối với các diễn biến tại Trung Đông. Eo biển Hormuz, cái tên xuất hiện trong đề xuất của ông Trump, là tuyến đường hàng hải huyết mạch của ngành năng lượng toàn cầu. Một phần lớn lượng dầu vận chuyển bằng đường biển đều đi qua khu vực này, nên bất kỳ động thái quân sự nào cũng có thể gây tổn hại nghiêm trọng đến nguồn cung.
Trước tuyên bố hủy bỏ kế hoạch tấn công, giá dầu đã tăng nhiều phiên liên tiếp nhờ giới đầu tư định giá rủi ro xung đột. Sự đảo chiều hôm nay cho thấy dòng tiền đang nhanh chóng thoát khỏi vị thế phòng thủ. Tuy nhiên, các nhà giao dịch cũng không chủ quan, bởi các báo cáo cho thấy ông Trump vẫn có thể cân nhắc một vòng tấn công khác trong tương lai.
Ngay cả khi kế hoạch tấn công bị hủy bỏ, tiến trình ngoại giao vẫn còn nhiều trở ngại. Triển vọng đạt được một thỏa thuận toàn diện bị đánh giá là không cao, trong khi cả Mỹ lẫn Iran đều có những lằn ranh đỏ riêng. Chính vì thế, giá dầu có thể sẽ tiếp tục biến động mạnh trong các phiên tới, tùy thuộc vào từng thông tin mới phát đi từ Washington hoặc Tehran.
Chưa kể, thị trường còn phản ứng với nhịp điệu thông tin liên tục từ Nhà Trắng. Việc một thỏa thuận về Hormuz và chương trình hạt nhân Iran được đưa lên bàn đàm phán có thể mở ra hướng đi mới, nhưng cũng có thể chỉ là một phần trong chiến lược gây sức ép của Washington.
Các nhà phân tích khuyến nghị nhà đầu tư theo dõi sát các số liệu về tồn kho dầu thô của Mỹ cũng như tình hình địa chính trị để có chiến lược giao dịch phù hợp. Thị trường dầu vẫn được xem là một trong những kênh đầu tư biến động nhất hiện nay, đặc biệt trong bối cảnh Trung Đông tiềm ẩn nhiều bất ổn chưa có hồi kết.
