Cuộc đua bán lẻ: WinMart và Bách Hóa Xanh tiến vào 'cứ điểm' của nhau
Năm 2025 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong ngành bán lẻ Việt Nam, khi hai chuỗi lớn nhất là WinCommerce (sở hữu WinMart và Win) và Bách Hóa Xanh (thuộc Thế Giới Di Động) cùng công bố lợi nhuận dương liên tiếp. WinCommerce ghi nhận lợi nhuận sau thuế khoảng 501 tỷ đồng, tăng mạnh so với năm trước, trong khi Bách Hóa Xanh đạt khoảng 710 tỷ đồng. Thành công này tạo đà cho họ triển khai chiến lược mở rộng mạng lưới đầy tham vọng, với WinMart tập trung vào miền Nam và Bách Hóa Xanh nhắm đến miền Bắc, tiến sâu vào thị trường vốn là 'cứ điểm' của đối thủ.
Hành trình tái cấu trúc và tìm kiếm công thức tối ưu
Sau đại dịch, cả hai chuỗi đều trải qua giai đoạn tái cấu trúc sâu rộng, tinh gọn mạng lưới và điều chỉnh các yếu tố then chốt như bày trí cửa hàng, danh mục sản phẩm, hệ thống kho vận, cùng mô hình quản lý. Mục tiêu chung được Masan và MWG đặt ra là tìm ra công thức mới để tối ưu hóa chi phí và gia tăng lợi nhuận bền vững. Từ giữa năm 2024, họ bắt đầu ghi nhận lợi nhuận dương, và sang 2025, chiến lược mở rộng được đẩy mạnh với trọng tâm là các khu vực miền Trung, nhằm tăng độ phủ mà vẫn đảm bảo tính hiệu quả tài chính.
Chiến lược mở rộng phân hóa theo vùng miền
Năm nay, WinCommerce chọn chiến lược 'lấy nông thôn vây thành thị' tại miền Nam, trong khi Bách Hóa Xanh quyết định mở mới trọng điểm ở miền Bắc. Ông Bùi Xuân Vĩnh, chuyên gia từ Vietcap Securities, giải thích sự khác biệt này bắt nguồn từ xuất phát điểm của mỗi bên. WinMart có lợi thế về mạng lưới cửa hàng và sự ưa chuộng thương hiệu tại miền Bắc, còn Bách Hóa Xanh khởi đầu từ miền Nam – nơi người tiêu dùng cởi mở hơn với các mô hình mới, tạo điều kiện để thử nghiệm và hoàn thiện công thức kinh doanh.
Trong quá trình mở rộng, cả hai đều ưu tiên tiến vào các khu vực lân cận thay vì 'nhảy cóc' đến vùng xa lạ, nhằm tối ưu hóa chi phí hậu cần, thuê kho và nguồn cung hàng hóa. Chiến lược này đặc biệt quan trọng trong giai đoạn đầu khi lợi nhuận chưa ổn định, giúp họ duy trì hiệu quả tài chính.
Tự tin tiến vào 'cứ điểm' và tiềm năng thị trường rộng mở
Việc WinMart và Bách Hóa Xanh tiến vào thị trường truyền thống của nhau cho thấy sự tự tin về nền tảng vận hành, mạng lưới và khả năng sinh lời. Theo phân tích từ Vietcap, điều này cũng phản ánh tiềm năng tăng trưởng lớn của ngành bán lẻ bách hóa hiện đại tại Việt Nam, với cơ hội để các chuỗi tiếp tục cải thiện mô hình kinh doanh và phục vụ người tiêu dùng tốt hơn.
Tuy nhiên, thách thức không nhỏ, bao gồm sự khác biệt văn hóa tiêu dùng giữa các vùng miền và cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ địa phương. Miền Nam có nhiều chuỗi mạnh như Kingfoodmart hay Satrafood, trong khi miền Bắc lại trung thành với các thương hiệu quen thuộc, đòi hỏi cả hai phải có chiến lược tiếp cận phù hợp.
Động lực tăng trưởng và mục tiêu cụ thể
Ban lãnh đạo WinCommerce chia sẻ sự tự tin khi tăng trưởng doanh thu hệ thống ổn định, với mức tăng khoảng 20% mỗi quý từ nửa cuối năm ngoái. Họ tập trung vào mô hình siêu thị mini và lớn, sau khi tái cấu trúc thành công, đạt biên lợi nhuận EBITDA 3,3% trong quý IV/2025. Năm nay, trọng tâm là cải tạo các siêu thị còn lại và mở rộng tại khu vực nông thôn – nơi chiếm hai phần ba dân số, với mô hình vận hành chi phí thấp và hiệu quả cao.
Bách Hóa Xanh cũng tuyên bố đã tìm ra mô hình tối ưu, với thời gian hòa vốn nhanh và doanh thu ổn định. CEO Vũ Đăng Linh nhấn mạnh động lực tăng trưởng chính đến từ việc mở rộng mạng lưới, đặc biệt là chiến lược 'Bắc tiến'. Chuỗi này đặt mục tiêu mở khoảng 1.000 cửa hàng mới trong năm, với 30-40% tập trung tại miền Bắc, nhằm phủ sóng toàn quốc và đóng góp vào mục tiêu doanh thu tăng trên 20%.
Thị trường rộng lớn và cơ hội cho tất cả
Ông Phan Nguyễn Trọng Huy, Giám đốc Tài chính WinCommerce, nhận định thị trường bán lẻ Việt Nam còn nhiều dư địa, với tỷ lệ thâm nhập của kênh hiện đại chỉ dưới 15%, trong khi 85% còn lại thuộc về kênh truyền thống. Điều này tạo không gian cho cả WinMart và Bách Hóa Xanh cùng phát triển mà không cần đối đầu gay gắt. Thay vào đó, họ tập trung khai thác các khu vực còn trống và cải thiện chất lượng dịch vụ.
Chứng khoán Vietcap kỳ vọng thị phần kênh hiện đại sẽ tăng lên 20-25% vào năm 2030, nhờ vào ưu thế về mặt hàng đa dạng, nguồn gốc rõ ràng và tuân thủ quy định an toàn thực phẩm. Khi môi trường kinh doanh trở nên bình đẳng hơn, các chuỗi hiện đại có cơ hội mở rộng thị phần, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng.
