Chỉ cần quay video, viết bài và gắn đường dẫn sản phẩm, nhiều người tin rằng có thể tạo nguồn thu đều đặn mỗi tháng từ tiếp thị liên kết. Tuy nhiên, thực tế nghề này không đơn giản như những câu chuyện lan truyền trên mạng. Hàng nghìn người đổ xô tham gia, nhưng chỉ một số ít trụ được lâu dài và kiếm được thu nhập ổn định.
Làn sóng người tham gia tiếp thị liên kết
Anh Sĩ Thái (32 tuổi, TP.HCM) đã dành nhiều thời gian quay video và đăng bài giới thiệu sản phẩm trên mạng xã hội, mỗi nội dung đều gắn đường link dẫn đến gian hàng trực tuyến. Khi giao dịch hoàn tất, anh nhận hoa hồng. Anh biết đến mô hình này qua bạn bè và tự học từ các video hướng dẫn. Anh cho biết: “Khi hiểu và có trải nghiệm với sản phẩm, lời giới thiệu sẽ tự nhiên, thuyết phục hơn. Sức hấp dẫn của mô hình này khiến tôi đang tính đầu tư nghiêm túc hơn”.
Không chỉ làm tay trái, nhiều người đã bỏ việc văn phòng để theo đuổi tiếp thị liên kết toàn thời gian. Anh Võ Thanh Huy (28 tuổi, Tây Ninh) từng là nhân viên văn phòng, sau khi nghỉ việc, anh bắt đầu quay video phối đồ. Một số video đạt lượt xem cao, các cửa hàng thời trang chủ động gửi sản phẩm. Ban đầu, thu nhập chỉ là phụ, nhưng khi lượng người theo dõi tăng, anh quyết định tập trung hoàn toàn vào tiếp thị liên kết. Hiện kênh TikTok của anh có hơn 2,1 triệu lượt thích, Facebook khoảng 21.000 người theo dõi, Instagram hơn 32.000 người. Anh Huy cho biết thu nhập bình quân từ 20 - 30 triệu đồng/tháng, cao hơn mức lương văn phòng trước đây.
Cơ chế và sự bùng nổ của mô hình
Tiếp thị liên kết (affiliate marketing) là mô hình bán hàng dựa trên hiệu suất: người tham gia giới thiệu sản phẩm qua nội dung, đường dẫn hoặc giỏ hàng trực tuyến. Khi phát sinh giao dịch hợp lệ, họ nhận hoa hồng. Người làm không cần nhập hàng, lưu kho hay giao hàng, chỉ cần tạo nội dung hấp dẫn. Sự phổ biến của video ngắn và cơ chế đề xuất nội dung đã biến tiếp thị liên kết thành công việc hấp dẫn với nhân viên văn phòng, sinh viên, người nội trợ và lao động tự do. Trong các cộng đồng làm tiếp thị liên kết, câu hỏi về thời điểm nghỉ việc, thu nhập bao nhiêu mới đủ sống, hay cách quay video vào giờ nghỉ trưa, buổi tối, cuối tuần rất phổ biến. Nhiều nhân viên văn phòng vẫn giữ công việc chính nhưng dành phần lớn năng lượng cho việc xây dựng kênh.
Anh Huỳnh Quang Minh, người có hơn 11 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sáng tạo nội dung và thuộc thế hệ đầu tham gia tiếp thị liên kết tại Việt Nam, giải thích: “Khi cơ chế phân phối thay đổi, bất kỳ ai cũng có cơ hội tạo ra bài viết hoặc video lan truyền. Nếu nội dung lên xu hướng, họ có thể gắn đường dẫn sản phẩm và nhận hoa hồng. Điều đó tạo cảm giác chỉ cần làm được một nội dung có nhiều lượt xem là có thể kiếm tiền”. Ông cũng nhấn mạnh các nền tảng như Facebook, TikTok có thể đề xuất video đến người chưa theo dõi, giúp người mới dễ tiếp cận. Bên cạnh đó, người làm có thể tận dụng thời gian nhàn rỗi, và một số nền tảng còn trả tiền cho người sáng tạo. “Với một người làm không chuyên, mỗi tháng có thêm 2 - 3 triệu đồng vẫn là nguồn thu đáng kể”, anh Minh nói.
Doanh số khổng lồ nhưng tiền về túi bao nhiêu?
Làn sóng tham gia giúp tiếp thị liên kết ngày càng đóng vai trò lớn trong thương mại điện tử. Theo Báo cáo “Affiliate Marketing & Top xu hướng 2026” do ACCESSTRADE Việt Nam công bố, năm 2025 ghi nhận khoảng 1,11 - 1,184 tỉ đơn hàng qua tiếp thị liên kết trên các sàn thương mại điện tử, trung bình 95 triệu đơn mỗi tháng. Dữ liệu từ Metric.vn cho thấy tổng doanh số trên 4 sàn lớn tại Việt Nam năm 2025 đạt khoảng 429.660 tỉ đồng, với 3,94 tỉ sản phẩm được bán ra. Quy mô thị trường tiếp thị liên kết ước tính khoảng 700 triệu - 1 tỉ USD. Trong 6 tháng đầu năm 2026, doanh số trên Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt khoảng 291.600 tỉ đồng, tăng 44,11% so với cùng kỳ; sản lượng tiêu thụ gần 2,187 tỉ sản phẩm, tăng 13,67%.
Tuy nhiên, doanh số cao không đồng nghĩa với thu nhập khủng. P.Vĩ, 27 tuổi, sở hữu kênh TikTok hơn 16 triệu lượt thích, từng đăng video về một ngày làm tiếp thị liên kết với hoa hồng tạm tính lên tới 16 triệu đồng trong ngày. Nhưng anh nhấn mạnh: “Có hôm doanh số rất tốt nhưng cũng có ngày gần như không phát sinh đơn hàng. Mọi người chỉ nên xem các con số thu nhập trên mạng như một nguồn tham khảo, không nên nghĩ ngày nào cũng kiếm được nhiều tiền”.
Ông Trần Công Hoan, Giám đốc vận hành SwiftHub, lưu ý: “Doanh số bán hàng, hoa hồng tạm tính và số tiền thực nhận là ba khái niệm khác nhau”. Một người có thể tạo ra hàng tỉ đồng doanh số nhưng chỉ hưởng tỷ lệ hoa hồng nhất định, thay đổi tùy ngành hàng, sản phẩm, chiến dịch. Sau khi đơn hàng phát sinh, phải chờ giao hàng thành công, hết thời hạn đổi trả và đối soát. Nếu khách hủy đơn, từ chối nhận hàng hoặc hoàn trả, phần hoa hồng bị loại bỏ. “Thu nhập cuối cùng phụ thuộc tỷ lệ giao hàng thành công, tỷ lệ hủy, hoàn và chính sách ghi nhận hoa hồng của từng nền tảng”, ông Hoan nói.
Áp lực và cạnh tranh khốc liệt
Rào cản gia nhập thấp là sức hút lớn nhất: chỉ cần điện thoại, tài khoản mạng xã hội và đường dẫn sản phẩm. Nhưng điều này cũng khiến số lượng người tham gia tăng nhanh, cạnh tranh gay gắt. Khi ngày càng nhiều người cùng giới thiệu một mặt hàng, các nội dung sơ sài, sao chép hoặc lặp lại khó thu hút sự chú ý và chuyển đổi.
Anh Huỳnh Quang Minh chia sẻ: “Mọi người thường chỉ nhìn vào những cá nhân thành công nhất rồi nghĩ chỉ cần ở nhà đăng vài video là có tiền, nhưng không có nhiều người tại Việt Nam đạt được kết quả đó. Một tài khoản có hàng triệu người theo dõi chưa chắc bán được hàng, vì khả năng làm nội dung và thuyết phục khách mua là hai việc khác nhau”. Thuật toán phân phối video bán hàng khác với nội dung thông thường: nền tảng quan tâm khả năng phát sinh giao dịch. Video nhiều lượt xem nhưng không tạo đơn có thể không được phân phối tiếp. Ngược lại, nội dung có tỷ lệ chuyển đổi tốt vẫn có thể được đề xuất đến đúng nhóm khách hàng.
Anh Minh cho biết để duy trì hoạt động chuyên nghiệp, có tháng anh phải sản xuất gần hoặc hơn 200 video, livestream khoảng 20 ngày/tháng, có ngày lên sóng liên tục 8-9 giờ. “Nghề này không ‘thơm’ như nhiều người tưởng. Khi làm chuyên nghiệp, mình gần như phải dùng sức lao động, thời gian và khả năng sáng tạo để đổi lấy thu nhập. Tuy vậy, trong giai đoạn kinh tế khó khăn, đây vẫn là một nguồn thu tốt”, anh thừa nhận.
Tương lai của tiếp thị liên kết
Theo các chuyên gia, tiếp thị liên kết sẽ tiếp tục phát triển cùng thương mại điện tử và mạng xã hội, nhưng mức độ cạnh tranh, chuyên nghiệp hóa và yêu cầu quản lý ngày càng cao. Thị trường có thể phân hóa thành một nhóm nhỏ làm toàn thời gian, có đội ngũ và quy trình, trong khi số đông chỉ tham gia theo từng đợt rồi rời đi khi thu nhập không đủ bù chi phí. Ông Trần Công Hoan nhận định: “Affiliate tăng nhanh nhưng không còn là cuộc chơi dễ dàng. Người làm phải liên tục tìm ý tưởng mới, thử nghiệm nhiều định dạng và duy trì hiệu quả chuyển đổi trong thời gian dài”.
Tiếp thị liên kết có thể mang lại thu nhập tốt, nhưng không phải con đường kiếm tiền dễ dàng cho số đông. May mắn có thể giúp một video lên xu hướng, nhưng để đi đường dài, người làm phải biết sáng tạo nội dung, phân tích dữ liệu, hiểu sản phẩm, bán hàng và tuân thủ pháp luật.
