Bộ Tài chính đề xuất vay AIIB 1,5 tỷ USD cho tuyến đường sắt Hà Đông - Xuân Mai
Bộ Tài chính vừa có công văn trình lãnh đạo Chính phủ, đề xuất sử dụng khoản vay từ Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB) để tài trợ cho Dự án Tuyến đường sắt đô thị số 2A, đoạn Hà Đông – Xuân Mai, tại Thủ đô Hà Nội. Đây là một bước tiến quan trọng trong việc mở rộng hệ thống giao thông công cộng của thành phố, nhằm giảm ùn tắc và thúc đẩy phát triển đô thị bền vững.
Chi tiết đề xuất và trách nhiệm thực hiện
Theo đề xuất, Bộ Tài chính kiến nghị lãnh đạo Chính phủ xem xét và phê duyệt việc vay vốn từ AIIB cho dự án này, với Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội đóng vai trò cơ quan chủ quản. Trị giá dự kiến của khoản vay là khoảng 1.514 triệu USD, tương đương hơn 1,5 tỷ USD. Quy mô chính xác của khoản vay sẽ tiếp tục được nghiên cứu và xác định trong các bước chuẩn bị đầu tư tiếp theo, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả tài chính.
Bộ Tài chính đồng thời đề xuất giao cơ quan này làm đầu mối thông báo và làm việc trực tiếp với AIIB để xây dựng kế hoạch cung cấp vốn ODA và vốn vay ưu đãi, phù hợp với tiến độ chuẩn bị và triển khai dự án. Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội sẽ tổ chức thực hiện dự án theo đúng quy định của Luật Đầu tư công, Luật Quản lý nợ công và các quy định pháp luật liên quan, nhằm đảm bảo tuân thủ pháp lý và tránh rủi ro.
Trách nhiệm của UBND TP. Hà Nội và thông tin dự án
Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội chịu trách nhiệm toàn diện trong công tác chuẩn bị đầu tư, quản lý, sử dụng và giải ngân nguồn vốn vay từ AIIB, cũng như vốn viện trợ và các nguồn vốn ngân sách Nhà nước tham gia vào dự án. Cơ quan này phải đảm bảo hiệu quả đầu tư, phòng ngừa thất thoát và lãng phí, đồng thời chủ động phối hợp với các bộ, ngành liên quan để xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh. Ngoài ra, UBND TP. Hà Nội cần nghiên cứu và tiếp thu ý kiến của Bộ Tài chính trong suốt quá trình triển khai, nhằm tối ưu hóa việc sử dụng nguồn lực.
Tuyến đường sắt đô thị số 2A, đoạn Hà Đông – Xuân Mai, là phần kéo dài của tuyến Cát Linh – Hà Đông, vốn đã được đưa vào khai thác từ tháng 11/2021. Tuyến này có chiều dài hơn 20 km, chủ yếu đi trên cao dọc theo dải phân cách giữa Quốc lộ 6, với dự kiến bố trí 12 nhà ga trên cao và 1 depot có diện tích khoảng 10 ha. Tuyến đi qua 4 phường, xã của Thành phố Hà Nội, bao gồm: phường Yên Nghĩa, phường Chương Mỹ, xã Phú Nghĩa và xã Xuân Mai. Điểm đầu tại ga Yên Nghĩa (cuối tuyến hiện hữu 2A đoạn Cát Linh – Hà Đông) và điểm cuối tại ga Xuân Mai, thuộc khu vực đô thị vệ tinh Xuân Mai, góp phần kết nối và phát triển các khu vực ngoại thành.
Tổng mức đầu tư và cam kết từ AIIB
Theo Đề án tổng thể đầu tư xây dựng hệ thống đường sắt đô thị Thủ đô, đã được Bộ Chính trị cho ý kiến tại Văn bản số 12766 ngày 27/12/2024, tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án dự kiến khoảng 1.551 triệu USD. Trong đó, chi phí xây dựng là 1.514 triệu USD, và chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khoảng 37 triệu USD. Tổng mức đầu tư sẽ tiếp tục được rà soát và xác định chính xác hơn trong quá trình chuẩn bị đầu tư chi tiết, với thời gian thực hiện dự án dự kiến từ năm 2026 đến năm 2030, đánh dấu một giai đoạn phát triển quan trọng cho hạ tầng giao thông Hà Nội.
Về phía nhà tài trợ, AIIB đã thể hiện sự quan tâm mạnh mẽ thông qua các thư ngày 17/10/2025, 29/10/2025 và 30/10/2025, khẳng định sẽ xem xét cung cấp khoản vay cho dự án. Đáng chú ý, trong thư ngày 29/10/2025, AIIB thông báo rằng Hội đồng xét duyệt của ngân hàng đã cam kết khoản vay đề xuất cho dự án với giá trị lên đến 1,56 tỷ USD, phản ánh sự tin tưởng vào tiềm năng và tính khả thi của dự án này. Sự cam kết này không chỉ hỗ trợ tài chính mà còn góp phần thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực phát triển cơ sở hạ tầng tại Việt Nam.
