Để chuyển hóa nguồn lực cam kết đầu tư vượt 21 tỷ USD thành dòng vốn thực tế chảy vào nền kinh tế, việc thúc đẩy các giải pháp chính sách, hợp tác quốc tế dựa trên bốn trụ cột cốt lõi cùng hoạt động tham mưu của Tổ tư vấn vừa thành lập vào tháng 7/2026 sẽ là những bước đi mang tính quyết định.
Cam kết đầu tư phải được cụ thể hóa thành hành động
Đến thời điểm hiện tại, nhiều cấu phần quan trọng của VIFC-HCMC đã được đưa vào vận hành như: Trung tâm tài chính hàng không, Fintech Hub và hệ sinh thái tài chính hàng hải. Đồng thời, cấu trúc quản lý được kiện toàn thông qua việc thành lập Tổ tư vấn với 13 thành viên vào ngày 12/7 vừa qua nhằm hỗ trợ Hội đồng điều hành trong hoạch định chiến lược phát triển, tư vấn các sản phẩm tài chính, xây dựng hệ sinh thái và tăng cường kết nối quốc tế.
Tính đến nay, việc các nhà đầu tư cam kết nguồn vốn vượt 21 tỷ USD chỉ trong thời gian ngắn là minh chứng cho sức hút một trung tâm tài chính đang hình thành tại khu vực kinh tế năng động nhất cả nước. Tuy nhiên, theo đánh giá của các cơ quan quản lý và chuyên gia kinh tế, quy mô vốn cam kết và tiềm năng huy động này chưa đồng nghĩa với việc toàn bộ nguồn lực đã được giải ngân lập tức vào nền kinh tế.
Bốn điều kiện để chuyển hóa cam kết thành dòng vốn thực
Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành VIFC-HCMC, mục tiêu cuối cùng không phải là các cam kết đầu tư trên văn bản mang tính nguyên tắc, mà làm sao chuyển hóa chúng thành các giao dịch tài chính thực tế, tạo dòng vốn thực chảy vào nền kinh tế. Bản chất của dòng vốn đầu tư tài chính quốc tế luôn đi kèm với những điều kiện khắt khe về tính an toàn, tính thanh khoản và biên độ lợi nhuận.
Để đạt được mục tiêu chuyển trạng thái từ cam kết sang giải ngân, Tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân chỉ rõ bốn điều kiện cần đáp ứng đồng thời. Thứ nhất, Thành phố Hồ Chí Minh phải chuẩn bị danh mục dự án đủ điều kiện thu hút vốn quốc tế, với hồ sơ pháp lý hoàn chỉnh và cơ chế hoàn vốn rõ ràng. Thứ hai, trung tâm cần nhanh chóng triển khai các công cụ dẫn vốn đa dạng như trái phiếu quốc tế, trái phiếu xanh, quỹ đầu tư, tài trợ thương mại và tài chính chuyên ngành. Thứ ba, cần xây dựng các cơ chế chia sẻ rủi ro thông qua bảo lãnh, bảo hiểm tín dụng, xếp hạng tín nhiệm với sự tham gia của các định chế phát triển. Cuối cùng, mỗi cam kết đầu tư phải được cụ thể hóa thành chương trình hành động với dự án, quy mô vốn và tiến độ triển khai rõ ràng.
Hợp tác quốc tế với Hàn Quốc: Kinh nghiệm và đề xuất
Trong quá trình định hình trung tâm tài chính, chương trình hợp tác với các đối tác quốc tế, nhất là những quốc gia có kinh nghiệm xây dựng các trung tâm tài chính thành công tại Seoul, Busan hay Incheon như Hàn Quốc, mang lại những gợi ý thiết thực. Tại Diễn đàn Hợp tác Tài chính Việt Nam-Hàn Quốc vừa tổ chức tại Thành phố Hồ Chí Minh, ông Kwon Tae Han, Phó Tổng Lãnh sự Hàn Quốc tại Thành phố Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Hai nước hiện đang bước sang giai đoạn hợp tác sâu rộng hơn trong lĩnh vực tài chính với tư cách Đối tác chiến lược toàn diện. Trong bối cảnh chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang định hình lại nền kinh tế toàn cầu, việc kết nối thế mạnh về thị trường năng động của Việt Nam với kinh nghiệm phát triển tài chính số (fintech) và hạ tầng tài chính điện tử của Hàn Quốc sẽ tạo động lực lớn cho sự phát triển của VIFC-HCMC.”
Theo ông Kwon Tae Han, những lĩnh vực có thể sớm triển khai hợp tác ngay trong giai đoạn đầu bao gồm kết nối thanh toán bằng mã QR xuyên biên giới, phát triển thị trường trái phiếu và tăng cường liên kết giữa các tổ chức tài chính của hai nước. Trên cơ sở đó, phía VIFC-HCMC chủ động đề xuất năm nhóm hợp tác trọng tâm với Hàn Quốc, bao gồm thu hút các định chế tài chính lớn mở rộng hiện diện; phát triển kênh huy động vốn quốc tế qua trái phiếu xanh, trái phiếu bền vững; kết nối hệ thống thanh toán; hợp tác phát triển công nghệ tài chính, trí tuệ nhân tạo dưới mô hình sandbox; và hợp tác đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao thông qua các viện nghiên cứu, trường đại học.
Hoàn thiện thể chế và phát triển hạ tầng tài chính
Nhận thức rõ những thời cơ và thách thức đan xen, Cơ quan điều hành VIFC-HCMC cùng chính quyền Thành phố Hồ Chí Minh đang chủ động triển khai hệ thống các giải pháp toàn diện để khơi thông dòng vốn ngoại. Trọng tâm hàng đầu hiện nay là việc phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành Trung ương tiến hành rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật. Thành phố đang kiến nghị sửa đổi, bổ sung các quy định chi tiết về quản lý thành viên, ngoại hối, dòng vốn xuyên biên giới, phòng, chống rửa tiền và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) nhằm tạo môi trường đầu tư thông thoáng, hấp dẫn và có tính cạnh tranh cao trong khu vực.
Lãnh đạo cơ quan điều hành VIFC-HCMC cho biết, cùng với việc hoàn thiện thể chế, nhiệm vụ trọng tâm từ nay đến cuối năm của VIFC-HCMC là đưa các sản phẩm tài chính đầu tiên vào vận hành, ưu tiên các quỹ đầu tư, nhóm trái phiếu quốc tế (đô thị, hạ tầng, doanh nghiệp...) và hệ sinh thái tài chính xanh với các khoản vay ESG, sản phẩm tài chính tác động. Trong lĩnh vực công nghệ và giao dịch, trung tâm sẽ thúc đẩy cơ chế thử nghiệm (sandbox) thanh toán xuyên biên giới, phát triển tài chính số và chuẩn bị đưa Sở Giao dịch hàng hóa đi vào hoạt động với nhóm nông sản thế mạnh.
Bên cạnh đó, giải pháp phát triển đồng bộ hạ tầng kỹ thuật và thu hút các định chế tài chính thành viên đóng vai trò hạt nhân. Thành phố đang đẩy mạnh đầu tư hạ tầng số bảo mật cao, kết nối thông suốt với mạng lưới toàn cầu; xây dựng cơ chế đầu mối hỗ trợ các ngân hàng, công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ, tổ chức kiểm toán và trọng tài quốc tế mở rộng hiện diện tại trung tâm. Hiện tại, nhiều tổ chức tài chính đã bày tỏ sự sẵn sàng hành động ngay khi cơ chế chính thức ban hành. Việc hoàn thiện bộ máy quản trị dưới sự tham mưu của Tổ tư vấn kết hợp các chương trình đào tạo nhân lực chất lượng cao sẽ là chìa khóa quyết định, giúp đưa các cam kết thành dòng vốn thực chảy vào nền kinh tế thực, thúc đẩy tăng trưởng, nâng cao vị thế tài chính Việt Nam.
