Bộ Công Thương và Bộ Tài chính phối hợp xây dựng phương án bình ổn giá xăng dầu
Trước diễn biến phức tạp của thị trường năng lượng toàn cầu, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính đang tích cực xây dựng các kịch bản điều hành, trình Thủ tướng Chính phủ xem xét nhằm bình ổn giá xăng dầu và bảo đảm nguồn cung cho thị trường trong nước. Động thái này diễn ra trong bối cảnh xung đột quân sự tại Trung Đông đang gây ra những biến động mạnh, kéo theo nguy cơ gián đoạn nguồn cung và gia tăng áp lực lên giá dầu.
Tình hình thị trường xăng dầu trong nước và quốc tế
Theo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước thuộc Bộ Công Thương, năm 2025, tổng nguồn xăng dầu tiêu thụ nội địa của Việt Nam đạt khoảng 28,6 triệu m3/tấn, tương đương bình quân 2,2-2,3 triệu m3/tấn mỗi tháng. Dù đã có hai nhà máy lọc dầu lớn là Nghi Sơn và Bình Sơn, một phần nhu cầu thị trường trong nước vẫn phải được bù đắp bằng nguồn nhập khẩu. Do đó, nếu nguồn cung toàn cầu bị gián đoạn kéo dài, nguy cơ thiếu hụt cục bộ xăng dầu tại một số địa phương là hoàn toàn có thể xảy ra.
Không chỉ Việt Nam, nhiều quốc gia trong khu vực cũng đang chịu tác động rõ rệt từ biến động của thị trường năng lượng toàn cầu. Cụ thể:
- Tại Lào, thị trường xăng dầu ghi nhận đợt tăng giá mạnh nhất khu vực trong thời gian gần đây. Ngày 4/3, giá xăng thường tăng 890 kíp lên 23.260 kíp/lít (1,09 USD), trong khi xăng cao cấp tăng lên 28.420 kíp/lít (1,33 USD). Chỉ hai ngày sau, nước này tiếp tục điều chỉnh mạnh khi giá dầu diesel tăng tới 33%, từ 21.930 lên 29.310 kíp/lít (1,38 USD).
- Tại Thái Lan, giá xăng Gasohol 95 tính đến ngày 5/3 ở mức 30,55 baht/lít (0,92 USD), trong khi dầu diesel B7 ở mức 29,94 baht/lít (0,94 USD). Trước áp lực nguồn cung, Shell Thái Lan đã tăng giá dầu diesel thêm 4,20 baht/lít lên 34,14 baht/lít (1,07 USD). Quốc gia này cũng đã áp dụng biện pháp hạn chế xuất khẩu nhiên liệu nhằm ưu tiên nhu cầu tiêu thụ trong nước.
- Ở khu vực Đông Á, giá xăng tại Trung Quốc tính đến ngày 2/3 đạt khoảng 7,62 nhân dân tệ/lít (tương đương 1,10 USD/lít), tăng khoảng 4,5% so với tháng trước. Trong khi đó, Singapore tiếp tục duy trì mức giá xăng cao nhất khu vực với xăng RON95 khoảng 3,05 SGD/lít, tương đương 2,17 USD/lít.
Những diễn biến này cho thấy rủi ro lớn nhất hiện nay vẫn nằm ở tình trạng căng thẳng tại eo biển Hormuz. Nếu tình trạng phong tỏa kéo dài, nhiều chuyên gia cảnh báo giá dầu Brent có thể vượt mốc 120-140 USD/thùng. Trước nguy cơ này, một số quốc gia như Trung Quốc, Nhật Bản và Thái Lan đã bắt đầu hạn chế xuất khẩu nhiên liệu và triển khai các biện pháp tiết kiệm năng lượng trong nước.
Các biện pháp ứng phó của Việt Nam
Đối với Việt Nam, Chính phủ và Thủ tướng đã có những chỉ đạo kịp thời nhằm chủ động ứng phó. Các bộ, ngành và địa phương được phân công nhiệm vụ cụ thể, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Bộ Công Thương để bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Ngày 4/3, Thủ tướng đã ký quyết định thành lập Tổ công tác bảo đảm an ninh năng lượng trước diễn biến phức tạp của cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông. Tổ công tác do Phó thủ tướng Bùi Thanh Sơn làm Tổ trưởng, có nhiệm vụ theo dõi sát diễn biến thị trường, rà soát nguồn cung và báo cáo tình hình hàng ngày để kịp thời tham mưu các giải pháp điều hành.
Song song với đó, Bộ Công Thương đã chủ động xây dựng các kế hoạch và phương án kiểm soát thị trường xăng dầu. Bộ đã chỉ đạo, đôn đốc các nhà máy lọc dầu và toàn bộ chuỗi cung ứng xăng dầu trong nước từ thương nhân đầu mối, thương nhân phân phối đến hệ thống bán lẻ tập trung tháo gỡ khó khăn, tìm kiếm nguồn cung mới và duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh, bảo đảm nguồn xăng dầu cung ứng ra thị trường được duy trì liên tục.
Bộ cũng chỉ đạo các địa phương, Sở Công Thương và lực lượng quản lý thị trường tăng cường giám sát, kiểm tra hoạt động kinh doanh xăng dầu, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm như găm hàng, bán sai giá niêm yết hoặc ngừng bán hàng không đúng quy định.
Bên cạnh đó, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính đang xây dựng, trình Thủ tướng các phương án bình ổn giá xăng dầu, trong đó có việc sử dụng Quỹ bình ổn giá. Đồng thời, các bộ, ngành cũng đang phối hợp báo cáo Chính phủ để triển khai các biện pháp hỗ trợ khác như đề xuất giảm thuế bảo vệ môi trường và nhiều giải pháp điều hành phù hợp nhằm bảo đảm nguồn cung xăng dầu cho nền kinh tế.
Trong bối cảnh này, Hà Nội cũng đã phát cảnh báo về hoạt động mua bán xăng dầu, giao UBND xã, phường nắm bắt tình hình hoạt động của các cửa hàng xăng dầu, hỗ trợ phân luồng khi có đông người mua, xử lý tình trạng bán xăng dầu bằng chai, lọ trái phép. Những nỗ lực này cho thấy sự quyết tâm của Chính phủ trong việc ổn định thị trường và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
