Bộ Tài chính đề xuất áp thuế 20% thu nhập từ bán cổ phần chưa niêm yết
Bộ Tài chính đang tiến hành lấy ý kiến công chúng về dự thảo Nghị định hướng dẫn chi tiết Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15. Một trong những đề xuất nổi bật là áp dụng mức thuế suất 20% đối với thu nhập phát sinh từ hoạt động chuyển nhượng vốn, bao gồm cả việc bán cổ phần của các doanh nghiệp chưa niêm yết hoặc chưa đăng ký giao dịch trên thị trường chứng khoán.
Chi tiết đề xuất thuế suất mới
Theo dự thảo, thu nhập từ chuyển nhượng vốn được phân loại thành ba nhóm chính: chuyển nhượng phần vốn góp, chuyển nhượng chứng khoán và các hình thức chuyển nhượng vốn khác. Đối với nhóm chuyển nhượng vốn, cơ quan soạn thảo đề xuất duy trì mức thuế suất 20% áp dụng trên phần thu nhập thực tế, được tính bằng giá bán trừ đi giá mua và các chi phí liên quan đến giao dịch.
Trong trường hợp không thể xác định được chính xác giá mua và các chi phí phát sinh, thuế sẽ được tính theo tỷ lệ 2% trên tổng giá trị chuyển nhượng. Quy định này được áp dụng thống nhất cho cả cá nhân cư trú và cá nhân không cư trú tại Việt Nam, nhằm đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong việc thu thuế.
Mở rộng đối tượng chịu thuế
Dự thảo Nghị định cũng bổ sung đối tượng chịu thuế là cổ phần của các công ty không đại chúng, chưa niêm yết hoặc chưa đăng ký giao dịch. Cơ quan soạn thảo lý giải rằng các giao dịch này thường mang tính chất thỏa thuận riêng tư, không diễn ra thường xuyên và liên tục, đồng thời có bản chất tương tự như hoạt động chuyển nhượng vốn. Do đó, việc áp dụng cách tính thuế tương đồng là cần thiết để tránh tình trạng trốn thuế và tạo sự công bằng giữa các hình thức đầu tư.
Ngược lại, đối với chứng khoán đã niêm yết hoặc đăng ký giao dịch trên thị trường, mức thuế suất vẫn được giữ nguyên ở 0,1% trên giá trị mỗi lần giao dịch, như quy định hiện hành. Lý do là các giao dịch này có tính minh bạch cao và diễn ra thường xuyên trên thị trường chứng khoán, tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý và thu thuế.
Quy định về kê khai và nộp thuế
Về cơ chế kê khai và nộp thuế, dự thảo quy định rõ ràng rằng cá nhân có thu nhập từ chuyển nhượng vốn phải tự thực hiện việc kê khai và nộp thuế theo đúng quy định của pháp luật. Đối với hoạt động chuyển nhượng chứng khoán, tổ chức trả thu nhập sẽ có trách nhiệm khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay cho cá nhân, với mức thuế suất 0,1% trên giá chuyển nhượng.
Các nội dung này về cơ bản kế thừa và phát triển từ các quy định hiện hành, nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả quản lý thuế. Đối với chứng khoán phái sinh, dự thảo đề xuất giao quyền cho Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành các quy định chi tiết phù hợp với đặc thù của loại hình sản phẩm tài chính này.
Việc đề xuất áp thuế 20% đối với thu nhập từ bán cổ phần chưa niêm yết được kỳ vọng sẽ góp phần tăng nguồn thu ngân sách nhà nước, đồng thời thúc đẩy tính minh bạch và công bằng trong thị trường vốn. Tuy nhiên, đề xuất này vẫn đang trong giai đoạn lấy ý kiến và có thể được điều chỉnh trước khi chính thức ban hành.
