Xung đột Trung Đông tạo sóng biến động mạnh trên thị trường tài sản toàn cầu
Xung đột tại Trung Đông đã ngay lập tức tạo ra làn sóng biến động sâu rộng trên nhiều kênh tài sản toàn cầu, bao gồm vàng, chứng khoán và Bitcoin. Theo đánh giá mới nhất từ Công ty Chứng khoán VnDirect, trong ngắn hạn, vàng và đồng USD có xu hướng hưởng lợi rõ rệt nhờ nhu cầu trú ẩn an toàn gia tăng mạnh mẽ. Trong khi đó, cổ phiếu và Bitcoin có thể phải đối mặt với áp lực tiêu cực đáng kể từ tâm lý lo ngại rủi ro lan rộng trong giới đầu tư.
Nhiều yếu tố thiếu chắc chắn làm gia tăng tính bất ổn
Theo phân tích chi tiết từ VnDirect, lịch sử thị trường tài chính cho thấy các cú sốc địa chính trị thường chỉ gây ra những đợt bán tháo mang tính phản ứng ngắn hạn, thay vì mở đầu cho một chu kỳ suy giảm dài hạn của thị trường. Trong giai đoạn đầu của biến động, dòng tiền thường có xu hướng rút khỏi các tài sản rủi ro cao như cổ phiếu để nhà đầu tư kịp thời đánh giá tác động sâu sắc của sự kiện đối với nền kinh tế và hoạt động của doanh nghiệp. Vì vậy, thị trường chứng khoán có thể điều chỉnh mạnh trong ngắn hạn nhưng sẽ sớm ổn định trở lại nếu căng thẳng địa chính trị không leo thang thêm.
Ngược lại, vàng thường hưởng lợi rõ rệt khi tâm lý phòng thủ trong giới đầu tư gia tăng mạnh. Nhu cầu trú ẩn an toàn có thể đẩy giá kim loại quý này tiến gần các vùng đỉnh cũ, dù áp lực chốt lời có thể xuất hiện nếu tình hình chính trị hạ nhiệt nhanh chóng. Về trung hạn, giá vàng vẫn được hỗ trợ vững chắc bởi xu hướng các ngân hàng trung ương trên toàn cầu tăng cường nắm giữ kim loại quý nhằm đa dạng hóa dự trữ và giảm thiểu sự phụ thuộc vào đồng USD.
Đồng USD cũng có thể mạnh lên đáng kể trong ngắn hạn nhờ vai trò tài sản trú ẩn truyền thống, đồng thời nguy cơ lạm phát gia tăng khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) thận trọng hơn với việc cắt giảm lãi suất. Tuy nhiên, triển vọng trung hạn của đồng "bạc xanh" không hoàn toàn một chiều, khi tăng trưởng kinh tế Mỹ có thể chịu áp lực nếu lạm phát kéo dài dai dẳng. Xu hướng đa dạng hóa dự trữ ngoại hối và giảm phụ thuộc vào USD trong thương mại toàn cầu cũng là yếu tố quan trọng có thể làm suy yếu đồng tiền này về dài hạn.
Bitcoin và các tài sản số ngày càng vận động giống các tài sản rủi ro như cổ phiếu, thay vì đóng vai trò trú ẩn an toàn như kỳ vọng trước đây. Khi bất ổn địa chính trị gia tăng mạnh, dòng tiền thường rút khỏi Bitcoin để chuyển sang vàng hoặc USD. Về trung hạn, diễn biến của thị trường tiền số sẽ phụ thuộc chặt chẽ vào thanh khoản toàn cầu, chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương, khung pháp lý và nhu cầu phân bổ tài sản của các quỹ đầu tư lớn.
Chuyên gia khuyến nghị phân bổ tài sản cân bằng giữa vàng và chứng khoán
Cũng bàn về các kênh đầu tư trong bối cảnh thị trường nhiều biến động phức tạp, ông Đỗ Bảo Ngọc, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Chứng khoán Kiến thiết cho rằng, vàng vẫn là tài sản phù hợp cho mục tiêu dài hạn nhờ được hỗ trợ bởi các yếu tố vững chắc như bất ổn địa chính trị và khả năng đồng USD suy yếu. Trong khi đó, thị trường chứng khoán Việt Nam năm nay được đánh giá có nhiều động lực tăng trưởng mạnh mẽ.
Nền kinh tế Việt Nam đang bước vào chu kỳ phát triển mới đầy triển vọng, triển vọng nâng hạng thị trường chứng khoán theo FTSE Russell (nhà cung cấp chỉ số tài chính, dữ liệu và phân tích hàng đầu thế giới) ngày càng rõ ràng, đồng thời Việt Nam cũng có khả năng cao được MSCI (công ty tài chính Mỹ) đưa vào danh sách theo dõi nâng hạng. Cùng với việc xếp hạng tín nhiệm quốc gia được cải thiện tích cực và quyết tâm duy trì tăng trưởng kinh tế cao, lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết được kỳ vọng tăng khoảng 20-25% trong năm nay.
Theo đó, với nhà đầu tư có mức chấp nhận rủi ro trung bình, có thể phân bổ tài sản theo hướng cân bằng: khoảng 20-30% vào vàng và hơn 50% vào chứng khoán trong năm nay để tối ưu hóa lợi nhuận và quản lý rủi ro hiệu quả.
Tiết kiệm ngân hàng được đánh giá là kênh đầu tư an toàn trong bối cảnh hiện nay
Ở một góc nhìn khác, các chuyên gia tài chính cũng cho rằng, nhà đầu tư cần thận trọng hơn khi lựa chọn kênh trú ẩn trong thời điểm nhạy cảm. Theo PGS, TS Nguyễn Anh Phong, Trưởng khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường đại học Kinh tế - Luật, trong bối cảnh cơ quan quản lý siết chặt hoạt động kinh doanh vàng với nhiều quy định mới như giao dịch hơn 20 triệu đồng phải chuyển khoản và khai báo thông tin đầy đủ, việc đầu tư vàng cũng cần được cân nhắc kỹ lưỡng hơn.
Ông Phong nhấn mạnh, vàng chỉ là một trong nhiều kênh đầu tư hiện có. Việc nắm giữ vàng vẫn đi kèm rủi ro không nhỏ, đặc biệt khi giá biến động mạnh trong thời gian ngắn. Các chuyên gia cũng nhấn mạnh, mọi kênh đầu tư đều có hai mặt rõ rệt, lợi nhuận càng cao thì rủi ro càng lớn và nhà đầu tư cần hiểu rõ điều này.
Nhiều ý kiến chuyên gia lại cho rằng, giữa bối cảnh hiện nay đầy biến động, tiền gửi tiết kiệm một lần nữa được xem là kênh an toàn hàng đầu, nhất là khi mặt bằng lãi suất huy động đang có xu hướng đi lên rõ rệt. Khảo sát thực tế cho thấy, lãi suất huy động tại nhiều ngân hàng có thể dao động lên tới 8 - 9%/năm ở các kỳ hạn dài, tạo ra cơ hội sinh lời ổn định.
Theo một số chuyên gia tài chính, so với các kênh đầu tư khác, mức lãi suất này không quá cao, khó tạo ra mức sinh lời đột biến nhưng lại có ưu thế vượt trội về thanh khoản, giúp nhà đầu tư bảo toàn vốn hiệu quả và chờ đợi những cơ hội mới trên thị trường khi điều kiện thuận lợi hơn.
Đồng quan điểm, TS Nguyễn Trung Kiên, Viện trưởng Chiến lược công nghệ và Đổi mới sáng tạo cho rằng, với mặt bằng lãi suất hiện nay, nếu gửi 200 triệu đồng vào ngân hàng, sau một năm người gửi có thể nhận về khoảng 216-218 triệu đồng. Dù mức sinh lời không quá cao, khoản lãi này phần nào giúp bù đắp chi phí sinh hoạt đang tăng và góp phần ổn định tài chính cá nhân một cách bền vững.
Theo ông Kiên, việc lãi suất huy động nhích lên trong thời gian gần đây gắn liền với nhu cầu mở rộng tín dụng để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ. Khi muốn cho vay nhiều hơn, các ngân hàng buộc phải tăng cường huy động vốn, và cách trực tiếp nhất là nâng lãi suất tiền gửi. Đây là quá trình mang tính hệ thống nên khó thay đổi nhanh và thị trường có thể phải chờ thêm dữ liệu kinh tế trong thời gian tới để đánh giá xu hướng tín dụng một cách chính xác.
Xu hướng gửi tiền vào ngân hàng ngày càng trở nên phổ biến và mạnh mẽ
Thực tế thị trường cũng cho thấy xu hướng gửi tiền vào ngân hàng đang ngày càng rõ rệt và mạnh mẽ. Báo cáo mới nhất của Ngân hàng Nhà nước cho biết, gần 87% số người trưởng thành tại Việt Nam đã có tài khoản thanh toán, vượt mục tiêu đề ra đáng kể. Khoảng 33% số người trưởng thành có tiền gửi tiết kiệm trong vòng một năm qua, cao hơn mức mục tiêu 25-30% một cách ấn tượng.
Quy mô tiền gửi tại các ngân hàng vì thế cũng tăng mạnh đáng kể. Tính đến cuối năm 2025, tổng tiền gửi khách hàng tại 29 ngân hàng thương mại trong nước đạt hơn 15,3 triệu tỷ đồng, tăng 17% so với đầu năm và lập mức cao kỷ lục chưa từng có. Lần đầu tiên trong lịch sử, hai ngân hàng vượt mốc 2 triệu tỷ đồng tiền gửi là Agribank và BIDV, đánh dấu bước phát triển vượt bậc.
Ở khối tư nhân, MB dẫn đầu với hơn 917.000 tỷ đồng, tiến gần mốc 1 triệu tỷ đồng đầy ấn tượng, trong khi nhiều ngân hàng như ACB, VPBank, Techcombank, Sacombank, SHB hay HDBank cũng ghi nhận tăng trưởng tích cực và vững chắc.
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động khó lường, lựa chọn kênh đầu tư không chỉ là bài toán lợi nhuận mà còn là câu chuyện quản trị rủi ro thông minh. Vì vậy, trước khi quyết định xuống tiền, nhà đầu tư cần xác định rõ nguồn vốn là tiền nhàn rỗi hay vốn vay, mức chấp nhận rủi ro của bản thân và tránh sử dụng đòn bẩy tài chính quá mức để bảo vệ tài sản một cách tối ưu.
