Cuộc Chiến Tiền Tệ: Benjamin Strong Và Sự Ra Đời Của Chính Sách Tiền Tệ Hiện Đại
Cuốn sách Chiến tranh tiền tệ của tác giả Song Hong Bing, do Bách Việt Books và Nhà xuất bản Lao Động phát hành, đã cung cấp một cái nhìn sâu sắc về sức mạnh của tiền tệ trong việc can thiệp vào các công việc chung của thế giới. Tác phẩm này phân tích cách các trung tâm kinh tế lớn như Liên minh châu Âu và Hoa Kỳ đưa ra chính sách để xử lý khủng hoảng và đảm bảo an toàn cho nhà đầu tư. Mỗi tập sách đề cập đến một khía cạnh cụ thể, mang lại góc nhìn toàn cảnh về dòng chảy tài chính hiện đại.
Cơn Lũ Vàng Những Năm 1920 Và Thách Thức Đối Với Đồng Đôla
Vào những năm 1920, Benjamin Strong, người đứng đầu Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York, đã tận mắt chứng kiến những lô vàng được vận chuyển từ châu Âu đến New York bằng tàu. Vàng tràn vào hầm chứa của các ngân hàng tại đây như một cơn thác lũ, dẫn đến tình trạng tín dụng lan tràn và giá cả tăng cao một cách chóng mặt. Strong, một nhân vật tầm cỡ thuộc tập đoàn Morgan và là một trong ba chàng lính ngự lâm của đấu trường tài chính thế giới cùng với Norman của Ngân hàng Anh và Schacht của Ngân hàng Trung ương Đức, không thể khoanh tay đứng nhìn cơn lũ vàng này phá vỡ sự ổn định của đồng đôla.
Ông buộc phải thu hẹp nguồn cung tiền để giảm bớt áp lực tăng giá, nhưng phương pháp điều chỉnh lãi suất chiết khấu truyền thống của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ lúc bấy giờ đã không còn hiệu quả. Do vàng từ châu Âu đổ về ồ ạt, các ngân hàng New York tràn ngập trong vàng thỏi, khiến họ không cần vay tiền từ Ngân hàng Trung ương nữa. Dù Strong điều chỉnh mạnh lãi suất chiết khấu, ông vẫn không thể ngăn được cơn lũ tín dụng đang cuồn cuộn lao đến.
Sự Ra Đời Của Nghiệp Vụ Thị Trường Mở: Một Bước Ngoặt Lịch Sử
Trong bối cảnh đó, Benjamin Strong buộc phải tìm kiếm một phương pháp hiệu quả hơn để kiểm soát trực tiếp lượng tiền cung ứng. Ông đã đi tiên phong bằng cách sử dụng nghiệp vụ thị trường mở, một khái niệm mà ngày nay đã trở nên phổ biến trong chính sách tiền tệ. Cụ thể, Ngân hàng Trung ương bán tài sản trái phiếu kho bạc ra thị trường để rút tiền về, hoặc ngược lại, tạo ra tiền tệ để mua tài sản và bơm đôla vào thị trường khi cần thiết.
Tuy nhiên, vào thời điểm đó, cách tiếp cận này bị coi là quái đản. Trong hệ thống Bản vị Vàng, vàng được xem là tài sản cốt lõi với tỷ trọng chiếm ưu thế tuyệt đối, trong khi các tài sản khác như trái phiếu kho bạc chỉ là phụ trợ. Việc thay thế vàng bằng trái phiếu kho bạc đã làm tăng tỷ lệ nợ quốc gia trong tổng tài sản của Ngân hàng Trung ương, về cơ bản phá vỡ định nghĩa truyền thống về tài sản dự trữ.
Hệ Quả Và Tác Động Lâu Dài Đến Hệ Thống Tài Chính
Sự thay đổi này đã tạo ra một sự chênh lệch giá thực tế giữa các sàn giao dịch tiền tệ và tài sản của Ngân hàng Trung ương, dẫn đến xu hướng giảm giá tiền tệ tự nhiên. Mặc dù vậy, hệ thống ngân hàng lại rất hoan nghênh sự đổi mới này. Lý do là vì vàng, dù ổn định, không mang lại thu nhập từ lãi, trong khi nợ quốc gia có thể tạo ra dòng tiền thông qua lãi suất.
Nợ quốc gia, được đảm bảo bởi việc đóng thuế trong tương lai của toàn dân, trở thành tài sản cốt lõi mới cho hệ thống ngân hàng. Điều này cho phép các ngân hàng thu lợi nhuận từ hai nguồn: một là thu lãi thông qua việc cho vay, và hai là chuyển một phần thuế quốc gia vào hệ thống tài chính thông qua khoản lãi của nợ quốc gia. Sự chuyển đổi này không chỉ định hình lại chính sách tiền tệ của Hoa Kỳ mà còn ảnh hưởng sâu rộng đến hệ thống tài chính toàn cầu, đặt nền móng cho các chính sách hiện đại ngày nay.
Cuốn sách Chiến tranh tiền tệ nhấn mạnh rằng những quyết định của Benjamin Strong trong những năm 1920 đã mở đường cho việc các ngân hàng trung ương trên thế giới sử dụng ngoại hối như nguồn tiền tệ dự trữ chính. Điều này cho thấy tầm nhìn xa của ông trong việc đối phó với các cuộc khủng hoảng tài chính và đảm bảo sự ổn định cho nền kinh tế, một bài học vẫn còn nguyên giá trị trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay.
