Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc và Bộ trưởng Công thương Lê Mạnh Hùng đã chủ trì hội nghị thúc đẩy xuất khẩu, đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số cho giai đoạn 2026-2030. Hội nghị diễn ra trong bối cảnh nhập siêu lên tới 16,8 tỷ USD tính đến ngày 15/6/2026, theo số liệu thống kê được công bố.
Thách thức từ nhập siêu và bảo hộ thương mại
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Công thương Phan Thị Thắng nhấn mạnh xuất khẩu là động lực tăng trưởng quan trọng, song nửa đầu năm 2026 ghi nhận nhập siêu 16,8 tỷ USD, tác động đến đà tăng trưởng chung. Bà cho biết Bộ Công thương đã tổ chức các hội thảo, theo dõi biến động địa chính trị và chính sách thị trường để xây dựng giải pháp phù hợp. Tuy nhiên, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, cần đổi mới tư duy và hành động quyết liệt từ các cơ quan quản lý, địa phương và doanh nghiệp.
Giải pháp từ các hiệp hội ngành hàng
Bà Nguyễn Thanh Bình, đại diện Hiệp hội Lương thực Việt Nam, cho rằng ngành lúa gạo có cơ hội bứt phá nếu tận dụng FTA, mở rộng thị trường và nâng cao giá trị gia tăng. Hiệp hội đề xuất xây dựng thương hiệu gạo quốc gia, thí điểm với giống ST24 và ST25 gắn với văn hóa Óc Eo, hình thành vùng nguyên liệu đạt chuẩn EU và Nhật Bản. Đồng thời, kiến nghị thúc đẩy hợp đồng cấp Chính phủ với các thị trường trọng điểm để tạo đầu ra ổn định.
Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Thép Việt Nam (VSA) Đinh Quốc Thái chỉ ra thách thức từ dư thừa công suất thép toàn cầu và yêu cầu giảm phát thải khí nhà kính. Ông đề xuất tăng cường điều tra phòng vệ thương mại, hỗ trợ doanh nghiệp ứng phó với các vụ kiện để duy trì thị trường xuất khẩu.
Bộ Công thương đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và phòng vệ thương mại
Bộ trưởng Công thương Lê Mạnh Hùng cho biết ngày 13/3/2026, Bộ đã đưa vào vận hành nền tảng số quản lý và phát triển thị trường nước ngoài, tích hợp thông tin về FTA thế hệ cũ và mới. Bộ sẽ nâng cấp hệ thống bằng AI để hỗ trợ doanh nghiệp tra cứu thông tin và kết nối giao thương. Về phòng vệ thương mại, Bộ dự kiến đề xuất Chính phủ xây dựng Luật riêng về phòng vệ thương mại, tách từ Luật Quản lý ngoại thương. Đối với các ngành hàng chủ lực như thủy sản, lúa gạo, thép, điện tử, dệt may, da giày, Bộ sẽ phối hợp tháo gỡ khó khăn, phát triển công nghiệp hỗ trợ, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa. Về logistics, Bộ nghiên cứu phát triển đội tàu vận tải biển quốc tế để giảm chi phí.
Chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực
Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nhấn mạnh cần tập trung vào sáu định hướng: ưu tiên ngành hàng xuất khẩu chủ lực có giá trị gia tăng cao; đa dạng hóa thị trường, không phụ thuộc vào một số ít thị trường lớn; hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng tiêu chuẩn nhập khẩu; phát huy xúc tiến thương mại và cảnh báo sớm; đẩy mạnh cải cách thể chế, giảm chi phí tuân thủ; ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số. Ông yêu cầu Bộ Công thương khai thác triệt để FTA đã ký, đẩy nhanh đàm phán FTA mới, đặc biệt với thị trường Halal, châu Phi, châu Mỹ Latinh. Bộ Tài chính cần hiện đại hóa hải quan, kiểm soát gian lận xuất xứ. Bộ Nông nghiệp và Môi trường xây dựng vùng nguyên liệu tập trung quy mô lớn. Ngân hàng Nhà nước điều hành tỷ giá linh hoạt, tạo thuận lợi tiếp cận vốn tín dụng. Bộ Xây dựng phát triển hạ tầng logistics đồng bộ. Các địa phương chủ động giải quyết khó khăn cho doanh nghiệp, thu hút đầu tư công nghệ cao. VCCI và hiệp hội doanh nghiệp làm đầu mối phản ánh vướng mắc. Doanh nghiệp là chủ thể trung tâm, cần nâng cao năng lực quản trị và ứng dụng công nghệ.
Kết thúc hội nghị, Phó Thủ tướng Thường trực bày tỏ tin tưởng với sự đồng lòng của các bên, Việt Nam sẽ duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.
