Chính sách đất đai mới giảm gánh nặng tài chính cho người dân và doanh nghiệp
Quốc hội và Chính phủ vừa thông qua hàng loạt quy định mới về đất đai, tập trung vào việc điều chỉnh cách tính tiền sử dụng đất, mở rộng ưu đãi tiền thuê đất và đơn giản hóa thủ tục hành chính. Những thay đổi này nhằm giảm bớt gánh nặng tài chính cho người dân và doanh nghiệp, đồng thời thúc đẩy phát triển các lĩnh vực ưu tiên.
Giảm mạnh tiền chuyển đổi đất vườn lên đất ở
Một trong những điểm đáng chú ý nhất của chính sách mới là cách tính tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích từ đất nông nghiệp sang đất ở. Thay vì phải nộp 100% phần chênh lệch giữa giá đất ở và giá đất nông nghiệp như trước đây, mức thu mới được tính theo tỷ lệ phần trăm chênh lệch, giúp giảm đáng kể nghĩa vụ tài chính.
Cụ thể, người dân chỉ phải nộp:
- 30% đối với diện tích trong hạn mức giao đất ở.
- 50% với phần vượt hạn mức nhưng không quá một lần hạn mức.
- 100% với phần vượt quá một lần hạn mức.
Chính sách này được áp dụng một lần cho mỗi hộ gia đình, cá nhân trên một thửa đất. Đáng chú ý, các trường hợp đã được cho phép chuyển mục đích từ ngày 1/8/2024 đến trước 1/1/2026 có thể đề nghị tính lại tiền sử dụng đất theo quy định mới. Nếu đã nộp tiền, người dân được hoàn trả hoặc bù trừ phần chênh lệch, với điều kiện nộp hồ sơ trước 1/1/2027.
Mở rộng ưu đãi thuê đất cho lĩnh vực xã hội hóa và công nghệ cao
Chính sách mới cũng tạo bước chuyển lớn trong việc ưu đãi tiền thuê đất đối với các lĩnh vực xã hội hóa như giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường và giám định tư pháp. Theo quy định mới, UBND cấp tỉnh được trình HĐND cùng cấp quyết định mức ưu đãi miễn tiền thuê đất áp dụng với dự án xã hội hóa, có thể lên tới miễn toàn bộ thời gian thuê.
Song song đó, lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được hưởng ưu đãi đặc biệt. Nhiều dự án như phòng thí nghiệm, cơ sở ươm tạo công nghệ, trung tâm nghiên cứu - phát triển công nghệ số, sản xuất sản phẩm công nghệ số, chip bán dẫn, trí tuệ nhân tạo… được miễn tiền thuê đất cho toàn bộ thời hạn thuê.
Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia và các khu công nghệ số tập trung cũng được hưởng cơ chế miễn tiền thuê đất trọn đời. Chủ đầu tư hạ tầng Khu công nghệ số tập trung không được tính phần tiền thuê đất được miễn vào giá cho thuê hạ tầng, qua đó giảm chi phí cho doanh nghiệp thứ cấp.
Đối với các dự án đầu tư trong Khu công nghệ cao, mức miễn tiền thuê đất 15-19 năm sau thời gian xây dựng cơ bản được áp dụng rộng rãi; riêng các dự án thuộc danh mục ngành, nghề đặc biệt ưu đãi đầu tư có thể được miễn tiền thuê đất cho toàn bộ thời hạn thuê.
Đơn giản hóa thủ tục hành chính
Ngoài việc điều chỉnh chính sách tài chính, pháp luật mới cũng cắt giảm thủ tục hành chính. Trường hợp được miễn tiền thuê đất toàn bộ thời hạn sẽ không phải làm thủ tục xác định giá đất và không cần làm hồ sơ đề nghị miễn, góp phần rút ngắn thời gian và giảm chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp.
Những thay đổi liên quan đến bảng giá đất và nghĩa vụ tài chính khi chuyển mục đích sử dụng đất được đánh giá là có tác động trực tiếp, sâu rộng tới người dân và thị trường bất động sản, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc sử dụng và phát triển đất đai một cách hiệu quả.
