Chiều ngày 25 tháng 2, tại kỳ họp thứ 8 (kỳ họp chuyên đề), Hội đồng Nhân dân tỉnh Cà Mau khóa X, nhiệm kỳ 2021-2026 đã chính thức thông qua nghị quyết điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, với tầm nhìn mở rộng đến năm 2050. Nghị quyết này không chỉ điều chỉnh cấu trúc phát triển kinh tế - xã hội, mà còn tái định vị các không gian động lực, trong đó nổi bật nhất là cụm đảo Hòn Khoai, được xác định là cửa ngõ cảng biển và tuyến phòng thủ chủ lực ở cực Nam của Tổ quốc.
Định hướng phát triển mới với hai trung tâm chính
Theo quy hoạch mới, tỉnh Cà Mau xác định hai trung tâm phát triển chính. Đô thị Cà Mau sẽ tiếp tục giữ vai trò là trung tâm chính trị, hành chính, kinh tế, văn hóa và xã hội của toàn tỉnh. Trong khi đó, đô thị Bạc Liêu được định vị là trung tâm văn hóa, nghệ thuật, giáo dục, khoa học, thương mại, du lịch và nghỉ dưỡng của tiểu vùng đông bắc, góp phần thúc đẩy sự phát triển cân bằng giữa các khu vực.
Mô hình phát triển "1 trục động lực - 2 trung tâm - 3 cực tăng trưởng - 4 vùng - 5 hành lang"
Không gian phát triển của tỉnh sẽ được tổ chức theo mô hình "1 trục động lực - 2 trung tâm - 3 cực tăng trưởng - 4 vùng - 5 hành lang". Mô hình này hướng đến việc phát huy tối đa lợi thế địa phương, đồng thời đảm bảo sự cân bằng giữa các khu vực trong tỉnh, từ đó tạo động lực cho tăng trưởng bền vững.
Cụm đảo Hòn Khoai: Điểm nhấn chiến lược
Ba cực tăng trưởng mới được xác định bao gồm khu kinh tế Năm Căn, cụm đảo Hòn Khoai và đô thị Phước Long. Trong đó, cụm đảo Hòn Khoai nổi lên như một điểm nhấn đặc biệt, khi được định hướng trở thành cửa ngõ cảng biển, gắn liền với cảng tổng hợp lưỡng dụng, trung tâm logistics, năng lượng tái tạo, du lịch biển đảo và dịch vụ hậu cần nghề cá.
Cụm đảo này sẽ được kết nối với các đảo Hòn Chuối, Hòn Đá Bạc và chuỗi khu công nghiệp, dịch vụ của tỉnh Cà Mau. Đồng thời, nó cũng gắn kết với đô thị Đất Mũi để phát triển thương mại và du lịch. Hòn Khoai còn được xác định là trung tâm hậu cần và dịch vụ logistics của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, đồng thời đóng vai trò là tuyến phòng thủ chủ lực ở cực Nam Tổ quốc.
Vai trò trọng điểm chiến lược quốc gia
Quy hoạch nhấn mạnh vai trò trọng điểm chiến lược quốc gia của Hòn Khoai: vừa là điểm tựa tiền tiêu bảo vệ chủ quyền vùng biển Tây Nam, vừa là cực tăng trưởng kinh tế biển mới. Việc phát triển ở đây phải gắn liền với củng cố quốc phòng và an ninh, không đánh đổi chủ quyền hay môi trường để đổi lấy tăng trưởng ngắn hạn. Mục tiêu là hướng tới một mô hình xanh, thông minh và bền vững, với sự bảo tồn hệ sinh thái rừng đặc dụng.
Cơ chế triển khai và tầm nhìn dài hạn
Về cơ chế triển khai, tỉnh Cà Mau xác định đầu tư công sẽ làm nền tảng, kết hợp với hình thức đối tác công tư và vốn từ doanh nghiệp. Đồng thời, tỉnh cũng đề xuất các cơ chế đặc thù cho các dự án trọng điểm nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện.
Trong giai đoạn đến năm 2030, tỉnh sẽ ưu tiên đầu tư vào hạ tầng chiến lược, bao gồm cảng tổng hợp nước sâu, trung tâm logistics, dịch vụ hàng hải và hậu cần nghề cá. Bên cạnh đó, năng lực kiểm soát biển sẽ được tăng cường để đảm bảo an toàn hàng hải và công tác tìm kiếm cứu nạn.
Tầm nhìn đến năm 2050, cụm đảo Hòn Khoai được định hướng phát triển "mạnh về kinh tế, vững về quốc phòng - an ninh", với mục tiêu trở thành "đảo di sản, đảo thông minh, đảo xanh". Đây sẽ là biểu tượng chủ quyền và phát triển bền vững của Việt Nam trên vùng biển Tây Nam, kết hợp hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ an ninh quốc gia.
