Theo Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), theo quy hoạch hiện nay, dự kiến sẽ có 3 tuyến đường sắt kết nối với sân bay Long Thành, bao gồm: tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành và tuyến metro số 1 Bến Thành - Suối Tiên nối dài. Cả ba tuyến này sẽ được đầu tư đồng thời dọc theo dải đất trống rộng khoảng 40m nằm giữa trục đường chính của sân bay, đồng thời xây dựng các nhà ga kết nối trực tiếp với nhà ga hành khách.
Tuy nhiên, đến nay phương án quy hoạch cụ thể cho các tuyến đường sắt và metro kết nối tới sân bay Long Thành vẫn chưa được thống nhất hoàn toàn. Theo quy hoạch, dải đất trống rộng 40m sẽ được sử dụng cho hai tuyến: đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành. ACV đã có văn bản thỏa thuận với Ban Quản lý dự án đường sắt (Bộ Xây dựng) về phương án tuyến, vị trí đặt ga và phương án kết nối từ tháng 4/2024. Dù vậy, đến nay ACV vẫn chưa nhận được quy hoạch của tuyến metro số 1 nối dài, cũng như các phương án tuyến và vị trí ga được duyệt trong phạm vi sân bay.
Theo ACV, việc cùng lúc nghiên cứu nhiều tuyến đường sắt trong một không gian hạn chế nhưng thiếu một quy hoạch tổng thể thống nhất sẽ gây ra nhiều khó khăn cho quá trình xem xét và phối hợp đầu tư. Nếu không được tính toán đồng bộ ngay từ đầu, nguy cơ chồng lấn hạ tầng, phát sinh vướng mắc trong thi công và ảnh hưởng đến khai thác sau này là hoàn toàn có thể xảy ra.
Xuất phát từ thực tế đó, ACV kiến nghị Bộ Xây dựng chủ trì hoặc giao cơ quan có thẩm quyền tiến hành rà soát lại tổng thể quy hoạch các tuyến đường sắt kết nối sân bay Long Thành. Mục tiêu là xác định rõ hướng tuyến, vị trí nhà ga và phương án kết nối giữa các dự án, qua đó đảm bảo tính đồng bộ trong đầu tư xây dựng và vận hành sau này. ACV cũng đề nghị Bộ Xây dựng, UBND TP.HCM và UBND tỉnh Đồng Nai chỉ đạo các chủ đầu tư của các dự án đường sắt chủ động phối hợp, thống nhất phương án kỹ thuật và quy hoạch ngay từ đầu.
Sân bay Long Thành được định hướng trở thành cửa ngõ hàng không quốc tế lớn của khu vực phía Nam. Bên cạnh việc đẩy nhanh tiến độ thi công các hạng mục hàng không, việc sớm hoàn thiện phương án kết nối bằng đường sắt được xem là một trong những yếu tố quan trọng để hình thành mạng lưới giao thông hiện đại, đồng bộ và phát huy tối đa hiệu quả của dự án trong tương lai.
