Chiều 12/6, tại cuộc họp báo thông tin về công tác tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã trao đổi về nội dung đề thi, đặc biệt là môn Ngữ văn. Theo đánh giá ban đầu từ các chuyên gia và xã hội, đề thi bám sát Chương trình giáo dục phổ thông 2018, đúng cấu trúc đã công bố, có sự phân hóa phù hợp để xét công nhận tốt nghiệp, đánh giá chất lượng dạy và học, đồng thời cung cấp dữ liệu tin cậy cho tuyển sinh đại học, giáo dục nghề nghiệp.
Giải thích về đề thi Ngữ văn
Trả lời câu hỏi của báo chí về những tranh luận xoay quanh đề thi Ngữ văn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Ngọc Hà cho biết, công tác đề thi luôn được chỉ đạo sát sao, đảm bảo tính công bằng giữa các vùng miền, từ cách phát âm đến nội dung. Ông cho hay đã nhận được các ý kiến về câu nghị luận xã hội (câu 1, phần Viết).
Theo ông Nguyễn Ngọc Hà, câu hỏi nghị luận xã hội trong đề thi Ngữ văn tốt nghiệp THPT năm 2026 được thiết kế để phân hóa học sinh. Điểm khác biệt là năm nay câu hỏi này chiếm 2 điểm, trong khi năm trước (2025) là 4 điểm. Ông nhấn mạnh: "Đây là phần phân hóa và có tính mới".
Phần nghị luận xã hội và cụm từ 'Steve Jobs Việt Nam'
Phó Cục trưởng Nguyễn Ngọc Hà giải thích rằng phần nghị luận xã hội đánh giá khả năng hiểu biết và lập luận của học sinh. Lệnh hỏi rất rõ ràng, không yêu cầu ghi nhớ máy móc thông tin chi tiết như tiểu sử. Cụm từ "Steve Jobs Việt Nam" được đặt trong ngoặc kép, sử dụng như một phép ẩn dụ. Việc nhận diện hình ảnh ẩn dụ này là một nội dung đánh giá năng lực thí sinh.
Trước băn khoăn rằng Steve Jobs và các nhân vật nổi tiếng người Mỹ có thể xa lạ với học sinh miền núi, ông Nguyễn Ngọc Hà khẳng định yếu tố vùng miền đã được tính đến. Lệnh hỏi "rõ ràng, đầy đủ", không yêu cầu học sinh nhớ máy móc thông tin cá nhân. Trong câu hỏi có nhắc đến ba nhân vật nổi tiếng là biểu tượng công nghệ. Quá trình biên soạn đề đã chắt lọc cẩn thận, tham khảo ý kiến chuyên môn và tra từ điển các từ như "phát minh, đổi mới".
Tính mở của đề thi Ngữ văn
Ông Nguyễn Ngọc Hà nhấn mạnh môn Văn khác các môn khác, vừa có tính khoa học vừa có tính nghệ thuật. So với chương trình 2006, đề thi xoay quanh hơn chục tác phẩm, dẫn đến học sinh học theo văn mẫu, hạn chế cảm thụ. Với Chương trình giáo dục phổ thông 2018, nhiều nội dung mới được đưa vào, như tác phẩm của Nguyễn Đình Thi hay nghị luận xã hội về đổi mới khoa học công nghệ.
Tại họp báo, Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết đề thi mở nên đáp án cũng phải mở, cần tôn trọng quan điểm và sự sáng tạo của thí sinh. Bộ tiếp nhận ý kiến từ chuyên gia, giáo viên, báo chí, nhưng để đánh giá toàn diện cần chờ kết quả chấm thi và phổ điểm.
