Tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Đông Dương - tiền thân của Đại học Quốc gia Hà Nội vào ngày 16/5 vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu quan trọng, đề nghị Đại học Quốc gia Hà Nội tập trung thực hiện tốt 7 nhiệm vụ trọng tâm. Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trương Ngọc Kiểm, Giám đốc Công viên Công nghệ cao và Đổi mới sáng tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết, ông đặc biệt tâm đắc với ý kiến chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước về việc Đại học Quốc gia Hà Nội phải trở thành đại học "tinh hoa", là đầu tàu trong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần quan trọng đưa kinh tế Việt Nam tăng trưởng hai con số.
Chỉ đạo truyền cảm hứng và lan tỏa
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trương Ngọc Kiểm chia sẻ: “Chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ định hướng nhiệm vụ cho Đại học Quốc gia Hà Nội, mà còn có ý nghĩa truyền cảm hứng và lan tỏa rất lớn trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam”. Ông nhấn mạnh rằng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là một trong những trọng tâm của đất nước trong kỷ nguyên mới.
Vai trò trung tâm của đại học trong nền kinh tế tri thức
Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trương Ngọc Kiểm, với vai trò là đại học hàng đầu, Đại học Quốc gia Hà Nội cùng các trường đại học khác không chỉ có sứ mệnh đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao mà còn là trung tâm kết nối, chuyển đổi tri thức, đưa sáng tạo từ trường đại học vào ứng dụng thực tế. Đây là trung tâm trong mối quan hệ giữa nhà trường, nhà nước và doanh nghiệp để các kết quả nghiên cứu khoa học công nghệ được chuyển thành giá trị, sản phẩm thực tiễn phục vụ phát triển kinh tế xã hội cho thủ đô và đất nước.
Hành động ngay sau chỉ đạo
Ngay sau phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội đã chỉ đạo xây dựng chương trình hành động. Đối với Công viên Công nghệ cao và Đổi mới sáng tạo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trương Ngọc Kiểm xác định hai việc cần làm ngay: Thứ nhất, nhanh chóng rà soát toàn bộ hệ thống, kết quả hoạt động khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo của Đại học Quốc gia Hà Nội và các đơn vị thành viên trong nhiều năm qua để đánh giá, thúc đẩy kết nối hợp tác, đưa kết quả nghiên cứu phục vụ ngay địa phương và doanh nghiệp.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trương Ngọc Kiểm nhận định, các địa phương và cộng đồng doanh nghiệp rất cần các kết quả khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, dù có nhiều giải pháp thúc đẩy mối quan hệ “ba nhà”: nhà nước - nhà trường - doanh nghiệp, nhưng vẫn chưa tạo thành động lực mạnh mẽ cho sự kết nối này.
“Tiếp đó, với vai trò là đơn vị đầu mối trong các hoạt động đổi mới sáng tạo của Đại học Quốc gia Hà Nội, chúng tôi có nhiệm vụ kết nối các đối tác trong và ngoài nước, kết nối với địa phương, doanh nghiệp để đưa sản phẩm của nhà khoa học, giảng viên phục vụ sự phát triển địa phương và doanh nghiệp”, ông nói.
Tri thức đại học phải chuyển hóa thành giá trị thực tiễn
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trương Ngọc Kiểm cũng chia sẻ rằng trong bài phát biểu, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: “Tri thức đại học không thể chỉ dừng lại trong giảng đường, phòng thí nghiệm hay các công bố khoa học mà phải được chuyển hóa thành chính sách tốt hơn, công nghệ hữu ích hơn, doanh nghiệp mạnh hơn, địa phương phát triển hơn và cuộc sống người dân tốt đẹp hơn”. Ông khẳng định, nếu các đề tài, kết quả nghiên cứu chỉ dừng lại trên giảng đường, phục vụ đào tạo, không chuyển hóa thành sản phẩm hàng hóa phục vụ người dân thì không thể nhân lên giá trị.
“Thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước rất rõ ràng. Trong phát triển nền kinh tế tri thức, các trường đại học thực sự phải đóng vai trò trung tâm. Các trường đại học ngoài vai trò sản sinh ra tri thức, kết quả đổi mới sáng tạo, còn phải là nơi lan tỏa các giá trị này ra cộng đồng”, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trương Ngọc Kiểm khẳng định.
Thương mại hóa nghiên cứu - động lực phát triển quốc gia
Trên thế giới, các sản phẩm khởi nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ thông tin, IoT, AI từ trường đại học khi được thương mại hóa đã tăng giá trị rất nhiều lần. Do vậy, nếu kết quả nghiên cứu từ trường đại học được thương mại hóa, chuyển giao và áp dụng vào thực tế với sự tham gia chủ động của doanh nghiệp sẽ tạo ra động lực lớn cho sự phát triển quốc gia.
Cũng theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trương Ngọc Kiểm, trong bối cảnh đất nước phát triển, nguồn lực hạn chế, việc đầu tư vươn cao cho các nhóm nghiên cứu mạnh và nhà khoa học xuất sắc rất quan trọng. Ông đề xuất tập trung vào một số lĩnh vực công nghệ chiến lược, trọng điểm; đầu tư để thu hút các nhà khoa học xuất sắc, chuyên gia nước ngoài về Việt Nam; đồng thời phát huy trí tuệ, tiềm năng của các nhà khoa học trong nước, tham gia giải quyết bài toán lớn, đưa khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo thực sự trở thành động lực then chốt phát triển quốc gia.
