Giáo sư Furuta Motoo kết thúc nhiệm kỳ Hiệu trưởng Trường Đại học Việt Nhật sau 10 năm
Trong suốt nhiều thập kỷ gắn bó với Việt Nam, Giáo sư, Tiến sĩ Furuta Motoo không chỉ được biết đến như một học giả uy tín trong lĩnh vực Việt Nam học, mà còn ghi dấu ấn là Hiệu trưởng người nước ngoài đầu tiên của Đại học Quốc gia Hà Nội. Ông đã đặt nền móng cho mô hình giáo dục đại học kết nối tri thức giữa hai quốc gia Việt Nam và Nhật Bản. Ở cương vị này, ông đã góp phần xây dựng một môi trường học thuật quốc tế, nơi tinh thần khai phóng, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững được nuôi dưỡng qua từng chương trình đào tạo, đề tài nghiên cứu và thế hệ người học.
Hành trình 10 năm dẫn dắt và bài giảng cuối cùng
Sau 10 năm dẫn dắt Trường Đại học Việt Nhật từ năm 2016 đến 2026, vào giữa tháng 4/2026, Giáo sư Furuta Motoo sẽ chính thức kết thúc nhiệm kỳ của mình. Sự đồng hành của ông với ngôi trường này sẽ chuyển sang một giai đoạn mới với vai trò khác. Để kỷ niệm dấu mốc đặc biệt này, sáng ngày 24/3, Giáo sư đã trình bày bài giảng cuối cùng với chủ đề “Con đường nghiên cứu Việt Nam hơn 50 năm của tôi: Từ quá khứ đến tương lai”. Bài giảng được thực hiện bằng tiếng Việt, thể hiện sự trân trọng và tình cảm yêu mến của ông dành cho đất nước này.
Trong bài giảng, Giáo sư Furuta Motoo đã nhìn lại hành trình hơn 50 năm nghiên cứu Việt Nam, từ một học giả nước ngoài trở thành người gắn bó sâu sắc. Ông chia sẻ: “Tôi chọn Việt Nam để hiểu thế giới. Sức hút từ ngọn cờ của phong trào giải phóng dân tộc, xây dựng chủ nghĩa xã hội được giương cao ở Việt Nam cũng là một lý do mạnh mẽ thôi thúc lựa chọn này.” Cách tiếp cận này đã dần thay đổi khi ông sống lâu dài tại Việt Nam, giúp ông nhận ra rằng hình ảnh trước đây về Việt Nam khá chủ quan và khác xa thực tế.
Phương pháp nghiên cứu và đóng góp cho giáo dục
Qua nhiều trải nghiệm, Giáo sư Furuta Motoo đã phát triển phương pháp nghiên cứu “hướng ra thế giới nhưng đồng thời bám sát thực tế của Việt Nam”. Điều này được thể hiện rõ nét trong các công trình như “Việt Nam trong lịch sử thế giới”, miêu tả cách Việt Nam định vị mình trong khu vực và toàn cầu. Ông nhấn mạnh: “Việt Nam là mối tình đầu của tôi và tôi rất trung thành với tình đầu của mình suốt nửa thế kỷ nay. Có thể nói rằng tôi là một nhà khoa học nước ngoài 'Made in Vietnam'.”
Trên cương vị Hiệu trưởng, Giáo sư Furuta Motoo không ngừng nỗ lực hiện thực hóa tầm nhìn xây dựng Trường Đại học Việt Nhật trở thành đại học nghiên cứu hàng đầu trong nước và khu vực. Với triết lý giáo dục khai phóng, khoa học bền vững và tinh thần đổi mới, ông đặc biệt quan tâm đến việc tạo dựng môi trường học tập quốc tế, mở rộng cơ hội trao đổi học thuật và hỗ trợ học bổng cho sinh viên. Ông thường xuyên dành phần thưởng từ các công trình nghiên cứu để trao tặng học bổng, khuyến khích thế hệ trẻ.
Sự ghi nhận và kỷ niệm đáng nhớ
Tại Lễ tri ân được tổ chức vào sáng 24/3, Giáo sư Vũ Minh Giang, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo của Đại học Quốc gia Hà Nội, đã bày tỏ sự trân trọng đối với những cống hiến âm thầm nhưng to lớn của Giáo sư Furuta Motoo cho nghiên cứu Việt Nam học và quan hệ song phương Việt Nam-Nhật Bản. Những đóng góp của ông được ghi nhận qua nhiều phần thưởng cao quý, bao gồm Bằng Tiến sĩ danh dự của Đại học Quốc gia Hà Nội (2003), Giải thưởng Nhà nước về khoa học công nghệ (2012), Huân chương Hữu nghị (2013), Giải thưởng Bảo Sơn (2024) và bằng khen từ Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam (2025).
Hành trình của Giáo sư Furuta Motoo không chỉ là câu chuyện về một học giả mà còn là minh chứng cho sự gắn kết sâu sắc giữa hai nền văn hóa. Ông đã để lại một di sản giáo dục và nghiên cứu đáng tự hào, tiếp tục truyền cảm hứng cho các thế hệ tương lai tại Việt Nam.
