Jack Ma Và Lãnh Đạo Alibaba Thảo Luận Về Tương Lai Giáo Dục Trong Kỷ Nguyên AI
Nhà sáng lập Alibaba Group, Jack Ma, cùng các lãnh đạo cấp cao của tập đoàn công nghệ Trung Quốc này và công ty fintech Ant Group đã có cuộc gặp gỡ với giáo viên tại trường Hangzhou Yungu School ở Hàng Châu. Mục tiêu của buổi thảo luận là phân tích những thách thức và cơ hội mà trí tuệ nhân tạo mang lại cho lĩnh vực giáo dục hiện đại.
Giáo Dục Cần Chuyển Hướng Từ Học Thuộc Lòng Sang Phát Triển Năng Lực
Theo Jack Ma, giáo dục trong kỷ nguyên AI cần phải chuyển hướng mạnh mẽ, từ việc tập trung vào ghi nhớ máy móc sang trang bị cho trẻ em những năng lực cốt lõi. Ông nhấn mạnh rằng sự tò mò, trí tưởng tượng, khả năng sáng tạo, sự đồng cảm, khả năng phán đoán và cảm nhận thẩm mỹ là những yếu tố quan trọng cần được ưu tiên.
"Tương lai không phải là để trẻ em cạnh tranh với AI trong việc tính toán hay ghi nhớ, mà là giữ cho các em luôn tò mò và dạy các em về sự đồng cảm và trách nhiệm", Jack Ma phát biểu. Ông cho rằng AI đã mở ra cơ hội để giáo dục quay trở lại mục tiêu cốt lõi của nó, giảm bớt thời gian dành cho luyện thi để tăng cường không gian cho âm nhạc, nghệ thuật và thể thao.
Giáo Viên Cần Trở Thành "Kỹ Sư Của Tâm Hồn"
Jack Ma cũng đưa ra quan điểm rằng thước đo của một trường học trong kỷ nguyên AI không nằm ở số lượng máy chủ AI, mà ở khả năng của giáo viên trong việc trở thành "kỹ sư của tâm hồn". Ông nhấn mạnh rằng kỷ nguyên AI đang đến với tốc độ đáng kinh ngạc, tác động của nó vượt xa mọi dự đoán và hiện chưa ai thực sự sẵn sàng cho sự thay đổi này.
Tuy nhiên, ông tin tưởng rằng thế hệ thanh thiếu niên sẽ có cơ hội lớn nhất để tạo ra những thay đổi tích cực trong tương lai. "Chúng ta cần hành động ngay và giúp trẻ em học cách chung sống với AI và thích nghi với sự thay đổi to lớn này từ bây giờ", Jack Ma nói thêm.
Quan Điểm Của Các Lãnh Đạo Alibaba Và Ant Group
Tham dự cuộc gặp còn có Chủ tịch Alibaba Joe Tsai, CEO Eddie Wu, CEO mảng thương mại điện tử Jiang Fan, cùng Chủ tịch Ant Group Eric Jing và CEO Cyril Han. Các lãnh đạo này đều đồng ý rằng AI đang nâng cấp từng tuần và cuộc cách mạng công nghệ này sẽ tái định hình năng suất lao động trong lịch sử.
Họ dự đoán AI sẽ dẫn đến giảm đáng kể số giờ làm việc của con người, đồng thời tạo ra sự gia tăng lớn về của cải xã hội. Tuy nhiên, điều đó cũng đồng nghĩa với việc nhiều nghề nghiệp truyền thống sẽ biến mất. "Sự thay đổi này sẽ đến rất nhanh", Jack Ma cảnh báo.
Chủ tịch Alibaba Joe Tsai cho rằng tư duy phản biện là kỹ năng cốt lõi trong kỷ nguyên AI. Theo ông, điều quan trọng không chỉ là đặt câu hỏi, mà là đặt đúng câu hỏi. Khi máy móc đảm nhiệm nhiều công việc trong tương lai, khả năng giao tiếp giữa con người với máy móc và giữa con người với nhau sẽ trở thành một trong những kỹ năng quan trọng nhất.
CEO Eddie Wu nhấn mạnh sự khác biệt giữa con người và máy móc nằm ở sự tò mò, sự đồng cảm và khả năng thể chất. Sự tò mò thúc đẩy con người chủ động hành động, còn sự đồng cảm thể hiện khả năng thấu hiểu người khác, điều mà máy móc khó có thể thay thế. Khi AI thay thế phần lớn lao động trí óc, giá trị của lao động thể chất cũng có thể tăng lên.
Trong khi đó, Chủ tịch Ant Group Eric Jing cho rằng AI nên được dùng để xử lý những công việc lặp lại và tẻ nhạt, qua đó giải phóng con người để phát triển cảm quan thẩm mỹ và khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo rằng xã hội cần tránh phụ thuộc quá mức vào công nghệ và phải duy trì khả năng tư duy độc lập.
Sự Trở Lại Của Jack Ma Và Bối Cảnh Công Nghệ
Sau nhiều năm vắng bóng kể từ vụ việc Ant Group bị đình chỉ IPO năm 2020 và các biện pháp kiểm soát gắt gao của chính quyền, Jack Ma đã dần quay trở lại với các hoạt động công khai. Truyền thông quốc tế ghi nhận sự xuất hiện của ông trong các sự kiện quan trọng bên cạnh các lãnh đạo cấp cao, như một dấu hiệu của sự "tái hòa nhập" giữa nhà nước và giới công nghệ.
Nếu trước kia từng bị coi là biểu tượng của sự "phình to" và "tự do quá mức" trong lĩnh vực tài chính công nghệ, thì nay Jack Ma được nhắc đến như một nhân tố có thể đóng góp cho tham vọng công nghệ của đất nước. Sự trở lại của ông cũng trùng hợp với thời điểm Alibaba đẩy mạnh mảng AI và điện toán đám mây.
Công ty này đã tung ra mô hình ngôn ngữ lớn Qwen3-Max với hơn một nghìn tỷ tham số và cam kết đầu tư 380 tỷ nhân dân tệ trong ba năm tới. Điều này biến Alibaba thành một trong những "quân bài" then chốt của Trung Quốc trong cuộc đua AI toàn cầu, khi quốc gia này nỗ lực bù đắp sự thiếu hụt chip tiên tiến do các biện pháp kiểm soát xuất khẩu từ Mỹ và đồng minh.
Cuộc gặp tại Hangzhou Yungu School, một trường liên cấp tư thục từ mẫu giáo đến trung học được các đối tác của Alibaba thành lập vào năm 2017, đã làm nổi bật tầm quan trọng của việc chuẩn bị cho thế hệ trẻ trong kỷ nguyên AI. Các ý kiến từ Jack Ma và các lãnh đạo khác cho thấy một tầm nhìn giáo dục mới, nơi con người và công nghệ có thể cùng nhau phát triển hài hòa.
