Trong những tập đầu của bộ phim 'Lửa trắng', nhân vật Sương (Cù Thị Trà) thường xuyên bí mật liên lạc với lực lượng Công an, báo cáo thông tin về băng nhóm ma túy do Trường 'Nổ' cầm đầu, đồng thời vẫn duy trì mối quan hệ tình cảm với tên tội phạm này. Chi tiết này khiến nhiều khán giả đặt câu hỏi liệu có chuyện trinh sát phải hi sinh tình cảm cá nhân để làm nhiệm vụ hay không.
Tranh cãi về thân phận nhân vật Sương
Ngay từ khi lên sóng, 'Lửa trắng' đã thu hút sự chú ý nhờ đề tài đấu tranh chống tội phạm ma túy. Bộ phim khắc họa hai nhân vật làm nội gián: trinh sát Hương Ngọc (trong vỏ bọc Mai - con gái ông trùm Lão Công) và Sương - một mắt xích đặc biệt hỗ trợ chuyên án theo phương thức khác. Tuy nhiên, việc Sương vừa yêu Trường 'Nổ' vừa cung cấp tin cho công an khiến không ít khán giả lầm tưởng cô là trinh sát chìm và phải dùng tình yêu để moi tin.
Trên các diễn đàn, nhiều ý kiến băn khoăn: 'Vì nhiệm vụ mà phải hi sinh cả tình cảm cá nhân thì quá khốc liệt', hoặc 'Có nên xây dựng tình huống này với mục đích khai thác thông tin từ tổ chức tội phạm?' Những thắc mắc này đặt ra yêu cầu giải thích rõ ràng từ phía nhà sản xuất.
Giải thích từ Ban Cố vấn
Theo Ban Cố vấn của Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, đây là chi tiết dễ khiến khán giả hiểu chưa đầy đủ nếu chỉ theo dõi những tập đầu. Thực tế, Sương không phải là trinh sát được đưa vào tổ chức tội phạm rồi phát sinh quan hệ tình cảm để khai thác thông tin. Ngược lại, khi lực lượng chức năng tiếp cận, Sương vốn đã là bạn gái của Trường 'Nổ' và đã chứng kiến nhiều cảnh tượng đau lòng do băng nhóm này gây ra.
Ban Cố vấn nhấn mạnh: 'Từ nền tảng mối quan hệ có sẵn đó, Sương được vận động, hỗ trợ và phối hợp với cơ quan Công an nhằm phục vụ quá trình điều tra, thu thập chứng cứ và đấu tranh chuyên án.' Việc xây dựng nhân vật theo hướng này vừa bảo đảm tính kịch tính của tác phẩm, vừa phản ánh đúng bản chất nghiệp vụ, tránh tạo ra những ngộ nhận rằng người trinh sát phải sử dụng tình yêu hay quan hệ tình cảm như một 'công cụ' để hoàn thành nhiệm vụ.
Kỹ năng của trinh sát nằm vùng
Các thành viên Ban Cố vấn cũng chia sẻ những tình huống có thật ngoài đời: Từng có những nữ trinh sát trong quá trình thâm nhập địa bàn, tiếp cận đối tượng được các đối tượng đặc biệt quan tâm, thậm chí bày tỏ tình cảm hoặc tạo ra những tình huống nhạy cảm khi chỉ còn hai người. Tuy nhiên, đó cũng là lúc bản lĩnh nghề nghiệp, kỹ năng ứng xử và phương án bảo vệ an toàn được phát huy.
Người trinh sát luôn được trang bị kỹ năng xử lý tình huống để khéo léo từ chối, hóa giải mà không làm lộ thân phận. Đồng thời, phía sau họ luôn có cả một hệ thống chỉ huy, đồng đội và các tổ công tác bí mật theo dõi, bảo vệ từ nhiều vòng. Khi xuất hiện dấu hiệu mất an toàn hoặc nguy cơ vượt ngoài tầm kiểm soát, chỉ cần phát tín hiệu theo phương án đã thống nhất, lực lượng hỗ trợ sẽ lập tức can thiệp để bảo đảm an toàn cho trinh sát và giữ bí mật của chuyên án.
Khẳng định không có chuyện yêu tội phạm
Ban Cố vấn khẳng định: 'Thực tế không có chuyện trinh sát phải yêu tội phạm hay chấp nhận quan hệ tình cảm với đối tượng chỉ để khai thác thông tin phục vụ điều tra.' Thành công của một chuyên án không được đánh đổi bằng nhân phẩm hay sự hi sinh những giá trị cốt lõi của người cán bộ Công an. Điều làm nên bản lĩnh của người trinh sát nằm vùng chính là khả năng giữ vững nguyên tắc nghề nghiệp, làm chủ cảm xúc, xử lý linh hoạt mọi tình huống và hoàn thành nhiệm vụ trong khi vẫn bảo đảm tuyệt đối an toàn cho bản thân cũng như bí mật của chuyên án.
Với giải thích này, khán giả có thể hiểu rõ hơn về thân phận thực sự của Sương: cô không phải trinh sát, mà là người dân được cảm hóa, hợp tác với công an dựa trên mối quan hệ có sẵn. 'Lửa trắng' vì thế không chỉ mang tính giải trí mà còn góp phần phản ánh đúng nghiệp vụ đấu tranh phòng chống ma túy, tránh những hiểu lầm không đáng có.
