Phạm Ngọc Long Thiên: Từ tay máy nghiệp dư đến giải thưởng danh giá
Năm nay, một cái tên ít được biết đến trong làng nhiếp ảnh Việt Nam bất ngờ được vinh danh ở hạng mục cao nhất. Đó là Phạm Ngọc Long Thiên với tác phẩm "Việt Nam-Kỷ nguyên vươn mình". Giải thưởng này do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức, nhằm tôn vinh những bức ảnh và video ghi lại những khoảnh khắc, câu chuyện ý nghĩa trong mọi mặt đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của Việt Nam.
Ý nghĩa sâu sắc của giải thưởng
Giải thưởng không chỉ khẳng định một cách sinh động những thành tựu mà Việt Nam đạt được trong lĩnh vực quyền con người, mà còn giúp truyền thông, quảng bá hình ảnh đất nước và con người Việt Nam ra thế giới. Qua đó, khẳng định Việt Nam là một quốc gia hạnh phúc, thanh bình, tươi đẹp, năng động và đang trên đà phát triển mạnh mẽ.
Theo Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam, các tác phẩm dự thi bao gồm ảnh đơn và ảnh bộ dưới dạng kỹ thuật số, định dạng jpg, với kích thước chiều ngắn nhất là 3.000 pixel. Mỗi tác giả có thể gửi không giới hạn số lượng tác phẩm. Điều quan trọng là ảnh phải được sáng tác bằng phương pháp hiện thực, không chấp nhận cắt ghép, thêm bớt hay làm sai lệch thực tế, ngoại trừ thể loại panorama.
Hành trình của một nhiếp ảnh gia tự học
Phạm Ngọc Long Thiên sinh năm 1988, hiện đang làm việc tại Công ty cổ phần Đầu tư Lê Bảo Minh ở Thành phố Hồ Chí Minh. Anh là một người đam mê chụp ảnh và thích chia sẻ những điều tích cực qua từng khung hình. Trong công ty, anh thường được "vận dụng" để chụp ảnh tại các sự kiện quan trọng.
Long Thiên từng tham gia buổi chụp ảnh do Báo Nhân Dân thiết kế, ghi lại toàn bộ hình ảnh cho Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Tây Ninh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030. Tại đây, anh đã cần mẫn ghi hình từng đại biểu, nắm bắt những khoảnh khắc tinh tế mà ít ai nhận ra, như hình ảnh các đại biểu dân tộc thiểu số giơ thẻ biểu quyết.
Anh chia sẻ: "Tôi hay đi dạo khắp Sài Gòn, len lỏi vào từng hẻm hóc. Đi nhiều, chụp nhiều, tự nhiên mình luyện được cái phản xạ. Khi thấy một nụ cười, một ánh mắt hay một dáng đi, ngón tay mình tự động bấm máy trước khi cái đầu kịp suy nghĩ. Ảnh đời thường có cái đẹp nằm ở sự tự nhiên và khoảnh khắc ấy không lặp lại bao giờ."
Những dấu ấn đặc biệt
Trong dịp cùng Báo Nhân Dân và Công ty cổ phần Xây dựng Coteccons ghi hình tại các công trình trên toàn quốc trong Chương trình Xây Tết 2026, Long Thiên là người bấm máy chính. Anh đã lưu giữ hàng chục nghìn bức ảnh, chia sẻ mọi cung bậc cảm xúc của nhân viên vệ sinh, công nhân thoát nước và công nhân xây dựng.
Anh xúc động nói: "Khoảng một tháng đồng hành cùng những người cần lao luôn cho tôi sự đồng điệu. Cũng là người lao động, tôi luôn thấy niềm vui của mình qua những hình ảnh ghi lại niềm vui của người khác, nhất là người lao động khổ cực, nghèo khó, người yếu thế... Nhân quyền và quyền con người là đây, là ai cũng có quyền thụ hưởng niềm vui Tết dù trong môi trường nào."
Tác phẩm đoạt giải và bí quyết chụp ảnh
Tác phẩm "Việt Nam-Kỷ nguyên vươn mình" được chụp tại Bến Bạch Đằng, Thành phố Hồ Chí Minh, vào đêm 28/4/2025, trong không khí hân hoan kỷ niệm 50 năm Ngày đất nước thống nhất. Long Thiên bấm máy khoảnh khắc đám đông reo vui, rạng rỡ, tươi cười hạnh phúc giữa trung tâm thành phố.
Anh chia sẻ: "Thật hạnh phúc và tự hào khi được góp mặt và lưu giữ được thời khắc của dấu ấn lịch sử qua hình ảnh." Về kinh nghiệm chụp ảnh ban đêm, anh nhấn mạnh việc luôn mang theo chân máy để đảm bảo độ sắc nét, sử dụng ống kính góc rộng để ôm trọn cảnh và ống kính tele cho các chi tiết nhỏ. Bí quyết là phơi sáng, giữ máy tĩnh để con người và cảnh hiện lên sắc sảo, trong khi dòng người di chuyển tạo thành những vệt sáng mềm mại.
Thông điệp lan tỏa qua từng bức ảnh
Long Thiên tự học nhiếp ảnh từ cuộc sống, qua việc chia sẻ góc máy với bạn bè và ngắm nhìn các tác phẩm mẫu mực của những người đi trước. Anh tin rằng mỗi bức ảnh là một sứ giả thầm lặng nhưng mạnh mẽ, lan tỏa hình ảnh một Việt Nam không chỉ đẹp ở thiên nhiên hùng vĩ mà còn ở tình người và bản sắc văn hóa.
"Hình ảnh là thứ ngôn ngữ quốc tế dễ chạm vào trái tim nhất. Khi bạn bè thế giới nhìn thấy một Việt Nam hòa bình, cởi mở, rạng rỡ nụ cười qua ống kính của chúng ta, họ sẽ hiểu và yêu mến đất nước này hơn. Đó là niềm tự hào của những người cầm máy," Long Thiên khẳng định.
