LTS: Sau khi sáp nhập với Bình Định, Gia Lai mang một diện mạo mới với sự giao hòa giữa núi rừng hùng vĩ Tây Nguyên và biển xanh duyên hải. Sự kết hợp này không chỉ mở ra không gian phát triển rộng lớn mà còn tạo thêm lợi thế để du lịch địa phương bứt phá. Đặc biệt, việc đăng cai Năm Du lịch Quốc gia 2026 cùng hàng loạt chương trình, sự kiện hấp dẫn được kỳ vọng sẽ trở thành cú hích cho ngành "công nghiệp không khói" của tỉnh. Người Đưa Tin trân trọng giới thiệu loạt bài phản ánh tiềm năng, cơ hội và những chuyển động mới của du lịch Gia Lai trong giai đoạn này.
"Mỏ vàng mềm" du lịch
Hồi trung tuần tháng 2 vừa qua, con tàu biển Le Jacques-Cartier đưa khách quốc tế cập cảng Quy Nhơn, trở thành chuyến tàu du lịch đầu tiên khởi động Năm Du lịch Quốc gia 2026. Ông Ted Osius, nguyên đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam (nhiệm kỳ 2014-2017), là một trong số du khách tham gia hành trình tới thăm làng nghề làm nón ngựa Phú Gia truyền thống 400 năm tuổi, nơi làm ra những chiếc nón được nạm bạc dành cho hoàng đế, và thăm Tiểu chủng viện làng sông.
Du khách trên tàu Le Jacques-Cartier cập cảng Quy Nhơn vào giữa tháng 2/2026. Sau đó, đoàn khách đi thăm một số điểm du lịch nổi tiếng trong tỉnh, xem biểu diễn võ cổ truyền. Vừa được người dân bản địa mời ăn bánh chưng truyền thống dịp Tết Nguyên đán, ông Ted Osius bất ngờ khi có dịp tìm hiểu quy trình, cách thức các hộ dân làm ra bánh, cũng như ý nghĩa của loại bánh chưng độc đáo này. "Đó là một trải nghiệm thú vị ở Quy Nhơn, nó thể hiện sự hào phóng và hiếu khách của người Việt Nam", ông chia sẻ sau chuyến đi.
Theo các chuyên gia du lịch, du lịch hiện đại đang bỏ dần xu hướng đến để check-in, mà thay vào đó, du khách tới một vùng để nghe, để rung cảm, để ở lại. Họ đến ban đầu vì vẻ đẹp, nhưng yếu tố khiến họ quay trở lại chính là những câu chuyện văn hóa đủ sức lay động lòng người.
Gia Lai đang đứng trước cơ hội lớn với kho tài nguyên văn hóa sống còn nguyên vẹn và đa dạng: không gian văn hóa cồng chiêng, Di sản nghệ thuật bài chòi, võ cổ truyền Bình Định… Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Thị Thanh Lịch, định hướng của tỉnh là phát triển các loại hình du lịch gắn liền với trải nghiệm văn hóa, dựa trên những tài nguyên văn hóa đặc sắc của vùng đất này.
Hiếm có vùng đất nào như Gia Lai – một địa phương sở hữu tới 2 Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại. Đó là không gian cồng chiêng Tây Nguyên (được công nhận năm 2005) và nghệ thuật Bài chòi miền Trung Việt Nam (được công nhận năm 2013). Cả hai đều là "di sản sống" đang được thực hành hằng ngày trong đời sống của người dân.
Ông Nguyễn Quốc Kỳ, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Viettravel, đánh giá Gia Lai có đủ chiều sâu để xây dựng bản sắc riêng với sự kết hợp giữa tinh thần sử thi Tây Nguyên và khí chất võ học Bình Định. Đây không chỉ là yếu tố biểu tượng mà còn là chất liệu quan trọng để phát triển các sản phẩm du lịch mang tính câu chuyện, giàu cảm xúc và có khả năng nhận diện cao trên thị trường. Du lịch địa phương cần phát triển trên 3 trụ cột: điều kiện tự nhiên, bản sắc văn hóa bản địa và yếu tố con người. Trong đó, văn hóa đóng vai trò trung tâm, quyết định khả năng định vị điểm đến.
Tại Hội thảo phát triển du lịch tỉnh Gia Lai cuối tháng 3 vừa qua, các chuyên gia đánh giá cao tiềm năng du lịch của tỉnh sau sáp nhập. TS. Trần Du Lịch nhìn nhận Gia Lai sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, kết hợp với kho tàng di sản văn hóa phong phú: không gian văn hóa cồng chiêng, nghệ thuật bài chòi, vùng đất võ – trời văn cùng hào khí Quang Trung, Tây Sơn Thượng đạo, Tây Sơn Hạ đạo… Khi các giá trị này được hội tụ và phát huy hiệu quả, chúng sẽ trở thành động lực để du lịch Gia Lai bứt phá.
Biến "di sản sống" thành sản phẩm du lịch đặc sắc
Ngay sau tuần lễ khai mạc Năm Du lịch Quốc gia 2026, tỉnh Gia Lai tổ chức chương trình "Cồng chiêng cuối tuần – Thưởng thức và trải nghiệm" tại Quảng trường Đại Đoàn Kết (phường Pleiku) phục vụ du khách dịp cuối tuần. Đây là một trong những cách Gia Lai từng bước khai thác thế mạnh văn hóa của mình. Theo lãnh đạo phường Pleiku, chương trình này giúp đưa di sản văn hóa đến gần hơn với du khách. Khách đến Pleiku sẽ được trải nghiệm các tour khám phá thiên nhiên hùng vĩ, rồi hòa mình vào tiếng cồng, tiếng chiêng ngân – sống như một người dân bản địa.
Tại di tích đặc biệt Tháp Đôi, phường Quy Nhơn, từ tháng 4 sẽ có những đêm biểu diễn nghệ thuật tại tháp cổ vào cuối tuần. "Đêm Tháp Đôi – Sắc màu huyền thoại" trở thành câu chuyện sống động về nền văn minh Champa rực rỡ, tái hiện để du khách đến Quy Nhơn có lý do lưu lại lâu hơn. Chị Phạm Thị Minh Trân (phường Quy Nhơn Nam) chia sẻ: "Đây là lần đầu tiên tôi được xem biểu diễn nghệ thuật ở Tháp Đôi vào ban đêm. Tôi không chỉ chiêm ngưỡng vẻ đẹp của tháp mà còn biết thêm về trầm tích văn hóa của vùng đất này. Tôi hy vọng sản phẩm du lịch đêm này sẽ giúp nhiều du khách biết tới, lưu lại và trải nghiệm".
Theo Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Du lịch tỉnh Gia Lai Nguyễn Phạm Kiên Trung, sản phẩm mới du lịch Tháp Đôi mở ra cơ hội xây dựng tour tuyến mới, kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng chi tiêu của du khách và nâng cao sức hấp dẫn của điểm đến. Ông Trung đánh giá: du khách không mua vé chỉ để đến xem một vùng đất, cái họ cần là một câu chuyện gắn liền với vùng đất đó. Những năm qua, Hiệp hội cùng ngành Du lịch tỉnh đã khảo sát, xây dựng nhiều tour trải nghiệm văn hóa ở các di tích lịch sử, làng nghề như làng nón ngựa Phú Gia, làng rượu Bàu Đá ở khu vực phía Đông tỉnh. Sắp tới, họ sẽ khảo sát các tour tuyến mới ở khu vực phía Tây, trong đó các tour trải nghiệm về cà phê, cồng chiêng… hứa hẹn tạo ra sản phẩm đặc sắc cho du khách.
Bà Lê Thị Vinh Hương, Bí thư xã Tuy Phước, cho biết: "Di sản văn hóa chính là giá trị mềm để du lịch kể câu chuyện của riêng mình. Với xã Tuy Phước, chúng tôi xác định du lịch trải nghiệm văn hóa sẽ là thế mạnh để xây dựng các tour du lịch đặc sắc. Chúng tôi sẽ xây dựng tour tham quan Tiểu chủng viện làng Sông – một trong những nơi đặt nhà in chữ Quốc ngữ đầu tiên ở Việt Nam, nơi có nhiều góc ảnh đẹp cho du khách check-in; tour trải nghiệm lễ hội cầu ngư ở vạn đầm Bình Thái".
Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Phú, người gắn bó lâu năm với nghệ thuật bài chòi tại Gia Lai, chia sẻ: "Năm Du lịch Quốc gia là điều kiện và cơ hội để nghệ nhân chúng tôi trình diễn nghệ thuật bài chòi dân gian, nhằm lan tỏa đến du khách giá trị nghệ thuật của di sản. Chúng tôi mong muốn đa dạng hình thức trình diễn, ngoài cách truyền thống 9 chòi, nên mở rộng các hình thức khác như nhóm bài chòi góc phố, bài chòi chợ quê, trải nghiệm bài chòi sông nước và trình diễn tại các điểm di tích... qua đó 'chạm' đến trái tim người yêu nghệ thuật dân gian của các cộng đồng dân tộc Gia Lai".
Mời độc giả đón đọc kỳ cuối: Hướng tới du lịch xanh, bền vững vào lúc 7h30 ngày 13/05/2026.
Sơn Tùng - Thu Dịu
