Công viên địa chất Đắk Nông vừa được Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc (UNESCO) chính thức công nhận là Công viên địa chất toàn cầu. Đây là sự ghi nhận xứng đáng cho di sản địa chất đặc sắc của vùng đất cao nguyên, nơi hội tụ các giá trị nổi bật về địa chất, địa mạo, đa dạng sinh học và văn hóa bản địa.
Diện tích và đặc điểm địa chất
Công viên có diện tích 4.760 km², trải rộng trên địa bàn 22 xã, phường phía tây tỉnh Lâm Đồng. Khác với các công viên địa chất ở miền bắc chủ yếu được hình thành trên nền đá vôi, hơn một nửa diện tích Công viên địa chất Đắk Nông là đá bazan do hoạt động núi lửa tạo nên. Qua hàng triệu năm phong hóa, lớp đá bazan đã hình thành vùng đất đỏ màu mỡ, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển nông nghiệp, cây công nghiệp và ăn quả.
Hệ thống núi lửa và hang động
Giá trị nổi bật của công viên còn được thể hiện ở hệ thống núi lửa nguyên sơ với năm miệng núi, gồm cả núi lửa dương và núi lửa âm, phản ánh sinh động lịch sử kiến tạo địa chất của khu vực Tây Nguyên. Cụm núi lửa Chư B'Luk đã hình thành hệ thống 50 hang động dung nham với tổng chiều dài hơn 10.000m. Trong đó, hang C7 dài 1.266m, được đánh giá là một trong những hang động núi lửa có quy mô và giá trị khoa học đặc biệt của khu vực Đông Á.
Di chỉ khảo cổ và điểm di sản
Nơi đây còn lưu giữ nhiều di chỉ khảo cổ quan trọng, góp phần khẳng định giá trị đặc biệt của Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đắk Nông. Các nhà khoa học trong nước và quốc tế đã khám phá Hang C8 thuộc công viên. Hồ Tà Đùng, một trong 44 điểm di sản, được ví như “Vịnh Hạ Long trên Tây Nguyên”. Công viên hội tụ các giá trị nổi bật về địa chất, địa mạo, đa dạng sinh học và bản sắc văn hóa bản địa.
Bài và ảnh: NGUYỄN VĂN YÊN
