Su hào - Loại rau củ đặc trưng của mùa đông
Su hào là một loại rau củ quen thuộc, thường xuất hiện nhiều vào mùa đông và ở những vùng núi cao có khí hậu mát mẻ. Thuộc họ cải, su hào có đặc điểm thân phình to tạo thành củ với hình dạng tròn hoặc hơi dẹt. Lá của su hào mọc so le từ gốc đến ngọn, và cả phần củ lẫn lá đều có thể được sử dụng trong các bữa ăn hàng ngày, mang lại hương vị đặc trưng và nhiều giá trị dinh dưỡng.
Giá trị dinh dưỡng và lợi ích sức khỏe của su hào
Theo quan điểm của Đông y, su hào có vị ngọt, tính hàn, với các tác dụng chính như thanh nhiệt, giải độc, loãng đờm và hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn. Trong khi đó, y học hiện đại đã phân tích và chỉ ra rằng su hào chứa tới 91% là nước, đồng thời rất giàu các vitamin và khoáng chất thiết yếu.
Cụ thể, su hào cung cấp một lượng đáng kể vitamin C, vitamin B6, kali, magie và folate. Những dưỡng chất này đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cường sức đề kháng cho cơ thể, giúp phòng ngừa một số bệnh thông thường. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng mặc dù có khả năng hỗ trợ hệ miễn dịch, su hào không có tác dụng tiêu diệt trực tiếp các loại virus như virus cúm.
Những lưu ý quan trọng khi sử dụng su hào
Bên cạnh những lợi ích kể trên, việc sử dụng su hào cũng cần được thực hiện một cách hợp lý, tránh lạm dụng. Đặc biệt, một số nhóm đối tượng cần thận trọng khi ăn su hào, nhất là khi ăn sống.
- Người bị đau dạ dày: Su hào chứa nhiều chất xơ, có thể gây đầy bụng và khó tiêu nếu ăn quá nhiều, đặc biệt là ở dạng sống.
- Trẻ nhỏ: Hệ tiêu hóa của trẻ còn non nớt, việc ăn nhiều su hào sống có thể dẫn đến tình trạng khó chịu, đầy hơi.
- Người mắc bệnh tuyến giáp: Những người có vấn đề về tuyến giáp hoặc có cơ địa yếu nên hạn chế sử dụng loại củ này để tránh ảnh hưởng không mong muốn.
Bối cảnh mùa đông tại miền Bắc và các biện pháp phòng bệnh
Hiện tại, miền Bắc đang bước vào giai đoạn mùa đông với nền nhiệt độ thấp, nhiều nơi xuất hiện tình trạng rét đậm, rét hại và thậm chí có băng giá. Điều kiện thời tiết này khiến hệ miễn dịch của cơ thể dễ bị suy giảm, đồng thời hệ hô hấp cũng trở nên nhạy cảm hơn do không khí lạnh và khô.
Đây là môi trường thuận lợi cho sự tấn công của nhiều loại virus và vi khuẩn nguy hiểm, bao gồm cúm, phế cầu, virus hợp bào hô hấp RSV, thủy đậu, sởi và não mô cầu. Các tác nhân này có thể gây ra các triệu chứng như sốt, ho, sổ mũi và trong một số trường hợp có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như viêm phổi, viêm màng não hoặc nhiễm trùng huyết.
May mắn thay, hầu hết các bệnh kể trên đều đã có vaccine phòng ngừa tại Việt Nam. Ví dụ, vaccine cúm có thể phòng được 4 chủng phổ biến, bao gồm A/H3N2, A/H1N1 và hai chủng cúm B. Vaccine này được chỉ định tiêm cho trẻ em từ 6 tháng tuổi trở lên và người lớn. Đối với trẻ dưới 9 tuổi chưa từng tiêm vaccine cúm, cần tiêm 2 mũi cách nhau một tháng, trong khi từ 9 tuổi trở lên chỉ cần tiêm 1 mũi và nhắc lại hàng năm.
Đối với virus RSV, hiện đã có vaccine của Pfizer dành cho người trên 60 tuổi và thai phụ trong giai đoạn 24-36 tuần, cùng vaccine của GSK cho người trên 60 tuổi có bệnh mạn tính. Ngoài ra, kháng thể đơn dòng RSV do Sanofi cung cấp cũng đã có mặt tại Việt Nam, được sử dụng để tiêm cho trẻ sơ sinh đến 24 tháng tuổi, giúp bảo vệ trong suốt mùa dịch kéo dài khoảng 6 tháng.
Bên cạnh việc tiêm vaccine, để phòng ngừa bệnh tật trong mùa đông, mọi người nên thực hiện các biện pháp như giữ ấm cơ thể, hạn chế ra ngoài khi không thực sự cần thiết (đặc biệt là người già và trẻ nhỏ), uống nước ấm, ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng, tăng cường rau xanh và trái cây, đồng thời duy trì vận động nhẹ nhàng trong nhà.
Thông tin được cung cấp bởi ThS.BS Nguyễn Văn Quảng - Quản lý Y khoa tại Hệ thống Tiêm chủng VNVC.


