Kế hoạch hậu kiểm 2026: Siết chặt an toàn thực phẩm, tập trung vào lĩnh vực nguy cơ cao
Ban Chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm vừa ban hành kế hoạch hậu kiểm năm 2026, xác định rõ trọng tâm kiểm soát các lĩnh vực có nguy cơ cao, tác động trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng. Thay vì dàn trải, hoạt động kiểm tra sẽ tập trung vào những nhóm sản phẩm và địa điểm cụ thể, nhằm nâng cao hiệu quả bảo vệ người tiêu dùng.
Trọng tâm kiểm soát các lĩnh vực nguy cơ cao
Kế hoạch năm 2026 chuyển mạnh sang hậu kiểm, kiểm soát thực chất toàn bộ quá trình sản xuất, kinh doanh và lưu thông thực phẩm. Các lĩnh vực được ưu tiên bao gồm thực phẩm bảo vệ sức khỏe, sản phẩm tự công bố, thực phẩm nhập khẩu thuộc diện miễn hoặc giảm kiểm tra. Bên cạnh đó, hoạt động kiểm tra cũng tập trung vào thức ăn đường phố, bếp ăn tập thể tại khu công nghiệp, trường học và các lễ hội đông người.
Lấy mẫu kiểm nghiệm sẽ được tăng cường ngay trên thị trường, tại các điểm như chợ đầu mối, kho chứa, siêu thị và cơ sở dịch vụ ăn uống. Sản phẩm vi phạm sẽ bị truy xuất đến tận nơi sản xuất, buộc thu hồi và công khai theo quy định. Điều này nhằm đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm của doanh nghiệp.
Thực trạng vi phạm và xử lý năm 2025
Dữ liệu từ năm 2025 cho thấy tình hình vi phạm an toàn thực phẩm vẫn còn phức tạp. Trong hơn 334.000 cơ sở được kiểm tra, có trên 20.700 cơ sở vi phạm. Trong đó, hơn 6.000 cơ sở bị xử lý với tổng số tiền phạt lên đến gần 34 tỷ đồng. Hàng trăm cơ sở buộc tiêu hủy sản phẩm với hơn 600 loại thực phẩm không bảo đảm chất lượng do chứa chất cấm, không rõ nguồn gốc hoặc quá hạn sử dụng.
Lực lượng quản lý thị trường đã xử lý hơn 5.300 vụ vi phạm, thu nộp ngân sách khoảng 36 tỷ đồng và tịch thu lượng hàng hóa trị giá gần 59 tỷ đồng. Trên môi trường thương mại điện tử, hơn 10.000 gian hàng cùng gần 2.000 sản phẩm vi phạm đã bị yêu cầu gỡ bỏ. Những con số này phản ánh sự cần thiết của việc tăng cường kiểm soát và xử lý nghiêm minh.
Biện pháp kiểm tra và phối hợp liên ngành
Kế hoạch năm 2026 sẽ tổ chức hai đợt kiểm tra liên ngành quy mô toàn quốc vào mùa lễ hội đầu năm và trong tháng hành động vì an toàn thực phẩm. Bên cạnh đó, các đoàn kiểm tra chuyên ngành sẽ được triển khai tại địa phương có sản lượng sản xuất, tiêu thụ lớn hoặc tiềm ẩn nguy cơ cao.
Một nội dung đáng chú ý của kế hoạch là kiểm soát chặt hoạt động quảng cáo thực phẩm, đặc biệt trên môi trường mạng. Các hành vi quảng cáo sai sự thật, gây hiểu nhầm như thuốc chữa bệnh sẽ bị xử lý nghiêm. Hoạt động hậu kiểm cũng gắn với quản lý thương mại điện tử, nhằm ngăn chặn từ sớm sản phẩm vi phạm trước khi đến tay người tiêu dùng.
Kế hoạch yêu cầu các bộ, ngành và địa phương nâng cao trách nhiệm quản lý theo phân cấp, tăng cường phối hợp liên ngành trong thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm. Công tác tuyên truyền pháp luật được đẩy mạnh nhằm nâng cao nhận thức của doanh nghiệp và người dân, hình thành thói quen sản xuất, kinh doanh thực phẩm an toàn.
Hướng đến cơ chế kiểm soát thực chất
Việc mở chiến dịch “tổng rà soát” không chỉ dừng ở xử lý vi phạm mà còn hướng đến thiết lập cơ chế kiểm soát thực chất chất lượng thực phẩm sau công bố. Trong bối cảnh thị trường ngày càng mở rộng, phương thức kinh doanh thay đổi nhanh, đặc biệt trên nền tảng số, hậu kiểm được xem là giải pháp then chốt để bảo vệ bữa ăn hằng ngày của người dân.
Chất lượng an toàn thực phẩm sẽ được siết chặt để bảo vệ sức khỏe cộng đồng, với sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý và sự tham gia tích cực của người dân. Điều này không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro mà còn xây dựng niềm tin vào hệ thống an toàn thực phẩm quốc gia.
