Kon Ka Kinh không đơn thuần là một khu bảo tồn mà là "lá phổi" của một không gian sinh thái rộng lớn. Kon Ka Kinh có thể là một lớp học thiên nhiên, một bảo tàng sống của đa dạng sinh học, một không gian du lịch sinh thái gắn với văn hóa bản địa. Đây là nhận định của ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, nguyên Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, được trích trong cuốn sách "Cảm nhận Vườn Quốc gia Việt Nam" ra mắt đầu tháng 6/2026.
Kon Ka Kinh chính thức trở thành điểm du lịch
UBND tỉnh Gia Lai đã ký quyết định số 2173/QĐ-UBND vào tháng 5/2026, chính thức công nhận Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh là điểm du lịch. Với diện tích gần 42.000 ha, trong đó rừng tự nhiên chiếm 93%, Kon Ka Kinh đã được công nhận là Vườn Di sản ASEAN từ năm 2003 và là một trong hai vùng lõi của Khu dự trữ sinh quyển thế giới Cao nguyên Kon Hà Nừng.
Ông Ngô Văn Thắng, Giám đốc VQG Kon Ka Kinh, cho biết: "Với quyết định này, Kon Ka Kinh không chỉ là nơi bảo tồn mà trở thành điểm đến du lịch sinh thái được quy hoạch bài bản, tầm nhìn hướng tới năm 2045." Đỉnh Kon Ka Kinh cao 1.748m, được mệnh danh là "Nóc nhà Gia Lai", cùng với hệ thống thác nước, rừng thông năm lá, quần thể cây đa di sản và đàn Voọc chà vá chân xám trở thành những sản phẩm du lịch đặc sắc.
Sản phẩm du lịch đa dạng
VQG Kon Ka Kinh đã quy hoạch 6 nhóm sản phẩm du lịch giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến 2045, bao gồm: du lịch sinh thái và thể thao mạo hiểm; nghỉ dưỡng và chăm sóc sức khỏe; văn hóa cộng đồng; giáo dục và nghiên cứu; vui chơi giải trí; và nhóm sản phẩm du lịch đặc thù theo tiềm năng của rừng.
Điểm nhấn là "hộ chiếu sinh thái" - một cuốn sổ nhỏ để du khách đóng dấu tại từng điểm đến, khuyến khích sự khám phá trọn vẹn theo cách "sống chậm" hòa mình vào thiên nhiên. Ông Thắng chia sẻ: "Mỗi góc rừng ở đây ẩn chứa một câu chuyện khác nhau, mỗi du khách đến với Kon Ka Kinh sẽ có những trải nghiệm riêng phù hợp với nhu cầu và khát vọng của họ."
Trải nghiệm mạo hiểm và khám phá thiên nhiên
Đối với những người ưa thích mạo hiểm, các tuyến trekking chinh phục đỉnh Đá Trắng hay hành trình 16km lên đỉnh Kon Ka Kinh là lựa chọn lý tưởng. Trên đường đi, du khách có thể bắt gặp các loài động vật hoang dã như Voọc chà vá chân xám - loài linh trưởng đặc hữu với bộ lông rực rỡ, được mệnh danh là "nàng tiên rừng".
Bãi Nai là nơi du khách có thể tận mắt nhìn thấy thú rừng thong dong đi dạo, tạo nên trải nghiệm thú vị. Với những ai tìm kiếm sự bình yên, các tour tản bộ thư giãn giữa rừng già sẽ mang đến không khí trong lành và cảm giác hòa mình vào thiên nhiên.
Văn hóa bản địa và cộng đồng
Một điểm nhấn khác là văn hóa của cộng đồng người Bana gắn bó với rừng. Du khách có thể tham quan các làng Kon Bông, Kon Lốc, Hà Đừng, tìm hiểu kiến trúc nhà Rông, trải nghiệm nghề đan lát, dệt thổ cẩm truyền thống. Vào buổi tối, du khách được đốt lửa, uống rượu cần, nghe cồng chiêng và tham gia các điệu múa xong, hòa mình vào trường ca sử thi Tây Nguyên.
Ông Ngô Văn Thắng nhấn mạnh: "Tất cả đều do chính cộng đồng cư dân sống gắn bó với rừng Kon Ka Kinh kiến tạo. Đó là bản sắc không thể sao chép."
Du lịch gắn với bảo tồn
Kon Ka Kinh không chạy theo số lượng du khách. Tour "Một ngày bảo vệ rừng" cho phép du khách đồng hành cùng kiểm lâm tuần tra, học cách đọc dấu vết động vật và thực hành kỹ năng sinh tồn. Tour "Về nhà" là cơ hội tham gia cứu hộ và thả động vật hoang dã về tự nhiên.
Chị Nguyễn Thảo, một du khách đến từ Pleiku, chia sẻ: "Kon Ka Kinh có rất nhiều điều thú vị. Gia đình tôi đến Bãi Nai và Trung tâm cứu hộ động vật, con tôi lần đầu thấy thú rừng hoang dã. Chỉ một ngày không đủ khám phá hết, chúng tôi sẽ quay lại."
Tầm nhìn phát triển bền vững
Như ông Lê Minh Hoan đã viết, Kon Ka Kinh không chỉ là điểm đến trên bản đồ mà là biểu tượng của một tư duy phát triển mới ở Tây Nguyên: nơi rừng được bảo tồn, người dân có sinh kế, du khách có trải nghiệm, nhà khoa học có dữ liệu, trẻ em có bài học về thiên nhiên. Một Vườn quốc gia không chỉ giữ rừng, mà còn giữ niềm tin rằng con người có thể sống hài hòa với tự nhiên.
Với tiềm năng về rừng, đất nông nghiệp và năng lượng tái tạo, tỉnh Gia Lai đang đứng trước cơ hội lớn khi tham gia thị trường tín chỉ carbon, mở ra hướng đi mới thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương trong giai đoạn sau sáp nhập.
