Đôn Hoàng, thành phố nằm trên Con đường Tơ lụa cổ đại, đang viết tiếp chương mới đầy kiêu hãnh khi biến những thách thức của thiên nhiên thành cơ hội phát triển. Từ ngọn tháp thu nhiệt rực cháy giữa hàng nghìn tấm gương trên sa mạc Gobi đến những vũ điệu bích họa được tái hiện bằng công nghệ trình diễn đỉnh cao, nơi đây chứng kiến sự chuyển hóa ngoạn mục: dung hòa giữa “nước” và “lửa”, giữa di sản tĩnh lặng và năng lượng hiện đại.
Ốc đảo xanh giữa lòng sa mạc
Khi hoàng hôn buông xuống Minh Sa Sơn, những đoàn lạc đà nối đuôi nhau chở du khách, bóng đổ dài trên cát vàng. Từ đỉnh đồi, hồ Nguyệt Nha hiện ra như vầng trăng khuyết thanh mảnh, tỏa sắc lam giữa biển cát rực cháy. Cảnh tượng này là kết quả của công tác bảo tồn lâu dài. Theo Tân Hoa Xã, nhờ các biện pháp bảo vệ sinh thái nghiêm ngặt và công nghệ bổ sung nước ngầm, lượng nước ở Nguyệt Nha Tuyền năm 2025 đạt mức cao nhất trong 20 năm qua. Khu danh thắng Minh Sa Sơn – Nguyệt Nha Tuyền, cách trung tâm Đôn Hoàng 5 km về phía nam, nổi tiếng với hiện tượng cát và nước cộng sinh, là điểm đến không thể bỏ qua trên hành trình khám phá Con đường Tơ lụa.
Năng lượng từ ánh nắng sa mạc
Sáng hôm sau, sa mạc Gobi mở ra một cảnh tượng khác biệt: tháp thu nhiệt cao vút giữa “cánh đồng” hơn 12.000 tấm gương định nhật lấp lánh. Những tấm gương thông minh xoay theo hướng mặt trời, tập trung ánh sáng về đỉnh tháp, tạo ra điểm sáng chói lòa như mặt trời nhân tạo. Đây là Nhà máy Điện mặt trời tháp muối nóng chảy Đôn Hoàng, với công suất thiết kế 100 MW, hệ thống lưu trữ nhiệt muối nóng chảy hoạt động liên tục 11 giờ và sản lượng khoảng 390 triệu kWh mỗi năm. Dự án vận hành thương mại từ cuối năm 2018, biến ánh nắng khắc nghiệt từng là thách thức với lữ khách xưa thành nguồn năng lượng sạch phục vụ cuộc sống hiện đại.
Biến bích họa thành giai điệu sống
Trước khi dẫn đến câu chuyện năng lượng xanh, Đôn Hoàng mang đến một cuộc chuyển hóa văn hóa ngoạn mục: chương trình thực cảnh “Nhạc động Đôn Hoàng”. Bắt nguồn từ 25 bản nhạc đàn tỳ bà được phát hiện trong Tàng Kinh động (Hang số 17) tại Mạc Cao vào năm 1900, các nhà nghiên cứu đã giải mã ký hiệu cổ, phục dựng âm nhạc và kết hợp với công nghệ trình diễn. Khán giả không ngồi yên một chỗ mà di chuyển qua nhiều không gian, hòa mình vào các màn chiếu 3D, âm thanh vòm và vũ đạo tái hiện hình tượng Phi Thiên và điệu Hồ Tuyền. Theo thông tin từ nhà hát, vào mùa cao điểm (tháng 5-10), du khách nên đặt vé trực tuyến vì lượng người rất đông. Giá vé thường hơn 1 triệu đồng/người, vé VIP từ 2,3-2,7 triệu đồng/người (thời điểm tháng 7/2026). Chương trình không chỉ thành công về mặt nghệ thuật mà còn mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt, thu hút dòng người xếp hàng dài chờ vào xem.
Bài học chuyển hóa di sản
Đôn Hoàng đã chứng minh rằng việc bảo tồn di sản không đối lập với phát triển. Bằng cách kết hợp nghiên cứu khoa học với công nghệ hiện đại, thành phố biến những bức bích họa tĩnh lặng thành trải nghiệm sống động, đồng thời khai thác tiềm năng năng lượng mặt trời để tạo ra điện sạch. “Nước” từ Nguyệt Nha Tuyền và “lửa” từ tháp thu nhiệt là hai biểu tượng cho khát vọng thích ứng và chuyển hóa – không đối đầu với thiên nhiên mà biến khó khăn thành nguồn lực phát triển bền vững.
