Quan hệ hợp tác giữa Ấn Độ và Nhật Bản đang mở ra những cơ hội mới cho khu vực ASEAN, trong đó có Việt Nam, thông qua Sáng kiến Tăng trưởng chung (JGI) được hai nước khởi xướng. Sáng kiến này tập trung vào các lĩnh vực then chốt như kết nối hạ tầng, kinh tế số, và phát triển bền vững.
Nền tảng hợp tác chiến lược
Theo các chuyên gia, Ấn Độ và Nhật Bản có nhiều điểm tương đồng trong cách tiếp cận phát triển khu vực. Cả hai nước đều ưu tiên thúc đẩy kết nối vật chất và số hóa, đồng thời chia sẻ tầm nhìn về một Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở. Sáng kiến JGI, được công bố năm 2023, nhằm tận dụng thế mạnh của mỗi nước để hỗ trợ các nước ASEAN thu hẹp khoảng cách phát triển.
Cơ hội cho Việt Nam
Việt Nam được đánh giá là một trong những quốc gia hưởng lợi nhiều nhất từ sự hợp tác này. Với vị trí địa lý chiến lược tại trung tâm Đông Nam Á, Việt Nam có thể trở thành cửa ngõ kết nối giữa Ấn Độ và Nhật Bản với các nước ASEAN khác. Các dự án hạ tầng như đường cao tốc, cảng biển và khu công nghệ cao đang được hai nước xem xét đầu tư.
Ông Nguyễn Văn A, chuyên gia kinh tế tại Viện Nghiên cứu Đông Nam Á, cho biết: “Hợp tác Ấn Độ - Nhật Bản không chỉ mang lại nguồn vốn mà còn chuyển giao công nghệ và kỹ năng quản lý, giúp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh trong chuỗi giá trị toàn cầu.”
Tác động đến ASEAN
Đối với ASEAN, sự phối hợp giữa Ấn Độ và Nhật Bản góp phần đa dạng hóa các lựa chọn phát triển, giảm sự phụ thuộc vào một số đối tác truyền thống. Các dự án về năng lượng tái tạo, chuyển đổi số và đào tạo nhân lực chất lượng cao đang được triển khai tại nhiều nước thành viên.
Theo số liệu từ Bộ Ngoại giao Nhật Bản, tổng vốn đầu tư của Nhật Bản vào ASEAN đạt 150 tỷ USD trong năm 2023, trong khi Ấn Độ cam kết thêm 10 tỷ USD cho các dự án kết nối thông qua JGI. Sự kết hợp này dự kiến sẽ tạo ra hàng nghìn việc làm và thúc đẩy tăng trưởng GDP khu vực thêm 2% trong 5 năm tới.
Thách thức và triển vọng
Mặc dù tiềm năng lớn, việc triển khai các dự án gặp không ít thách thức về thủ tục hành chính, khác biệt về chuẩn mực kỹ thuật và cạnh tranh từ các cường quốc khác. Tuy nhiên, với cam kết chính trị mạnh mẽ từ cả Ấn Độ và Nhật Bản, cùng với nhu cầu phát triển của ASEAN, các chuyên gia tin rằng hợp tác này sẽ tiếp tục được mở rộng.
Kết luận, sự hợp tác giữa Ấn Độ và Nhật Bản thông qua JGI đang tạo ra một động lực mới cho ASEAN và Việt Nam, hứa hẹn mang lại những lợi ích thiết thực về kinh tế và xã hội trong thời gian tới.
