Trải Nghiệm Tết Miền Tây: Tát Mương Bắt Cá Và Ẩm Thực Đặc Sắc
Vào lúc bốn giờ sáng một ngày giáp Tết, chúng tôi khởi hành từ Cần Thơ để về quê của một người bạn tại Long Mỹ, thuộc tỉnh Hậu Giang. Lời hứa hẹn cho chuyến đi này là được xem gói bánh tét và tham gia vào hoạt động tát mương bắt cá, một truyền thống thường thấy ở miền Tây Nam Bộ.
Hành Trình Về Quê Và Khung Cảnh Ngày Tết
Nhà của người bạn năm nay đã có thể đón xe bảy chỗ ngay tại cửa trước, thay vì như mọi năm chỉ có lối đi cửa sau. Đường này hiện chưa được cập nhật trên Google Maps, khiến những người đi sau chỉ có thể định vị tới cửa sau. Không biết là trùng hợp hay cố ý, các nhân vật chính trong việc gói bánh Tết đều mặc áo bà ba rất bảnh bao. Qua nhiều năm trong đời sống, đến nay tôi mới nhận ra vẻ đẹp duyên dáng và tiện lợi của chiếc áo bà ba mà họ khoác lên mình.
Gói Bánh Tét Và Phong Cách Miền Tây
Khác với người miền Trung, người miền Tây thường xào nếp sẵn trước khi nấu bánh tét, giúp rút ngắn thời gian nấu xuống còn hơn một nửa. Vị giác của tôi khá bảo thủ với dòng bánh tét nhân đậu xanh ôm lấy dải mỡ heo. Một điểm đặc biệt là dân miền Tây gói bánh không quá chặt tay như ở miền Trung, điều này khiến bánh không thể để lâu được nhưng lại tạo nên hương vị riêng biệt.
Tát Mương Bắt Cá: Truyền Thống Và Hiện Đại
Hoạt động tát mương ăn Tết là một chuyện thường xảy ra ở các gia đình miền Tây. Khi chúng tôi tới nơi, máy bơm đã chạy để làm cạn nước trong mương, thay thế cho tục tát nước bằng gàu sòng ngày xưa. Một anh nông dân đã xuống mò cá, trong khi đạo diễn Đỗ Khuê của mục Cần Thơ Phố cũng hứng thú lội xuống mương sình. Tuy nhiên, do mương lún sâu, chỉ có anh bạn Quân, người Pháp gốc Việt, dám lội xuống đầu mương để hứng cá bằng thùng mốp. Mục đích chính là để check-in vài kiểu ảnh lưu niệm.
Thưởng Thức Ẩm Thực Địa Phương
Sau khi bắt được gần chục con cá lóc, ý định ban đầu là nấu cháo vịt xiêm, nhưng tôi đã năn nỉ để có một nồi cháo cá lóc. Cháo cá lóc có vị ngọt umami đặc trưng, với thịt cá tự nhiên sống lâu năm trong mương càng làm tăng thêm hương vị. Đặc biệt, trong vườn của người bạn có rau đắng đất, một loại rau không thể thiếu để nồi cháo cá lóc trở nên hoàn hảo.
Đỗ Khuê đã chọn rượu truyền thống của Út Tây, Hậu Giang, một sản phẩm khởi nghiệp OCOP 5 sao cấp quốc gia, tạo nên triết lý 0km cho ngày giáp Tết. Rượu đế được nấu từ gạo ST25, với hương vị đặc dị nhờ thành phần trong bài men. Ngoài cháo cá lóc, ông bạn địa phương Bảy Bụng còn nướng thêm cặp cá lóc cỡ cổ tay, thịt ngọt và được chấm với nước mắm đồng do chính tay phu nhân người bạn ủ chượp.
Khám Phá Thêm Về Ẩm Thực
Trong chuyến đi vào ngày 26, Đỗ Khuê còn phát hiện ra một chỗ ủ mắm tại gia đình bà Hai Nga ở xã Vị Thủy, Hậu Giang. Nước mắm đồng bà ủ chỉ dùng cho nhà ăn, có hương đậm và hậu vị ngọt, khiến Khuê được tặng một chai. Chị Thảo, người Pháp gốc Việt với biệt danh cô Ba Cần Thơ, đã góp thêm dưa lưới từ trang trại ở Cần Thơ. Khu vườn rau của người bạn Long Mỹ cũng rất đa dạng, với nhiều loại rau và cây vả đang ra trái, có thể dùng để nấu canh sườn non.
Kết Thúc Chuyến Đi Và Lời Hứa Tương Lai
Sáng ngày 28, tôi theo xe đò Thành Bưởi về Sài Gòn, tay xách những túi bánh tét còn phảng phất hương khói của Tết Long Mỹ. Tôi đã hẹn với các bạn sẽ cùng Đỗ Khuê mở một tour tất niên hằng năm, với việc ghé thêm các lò mắm dưa để trọn vị Tết. Chuyến đi này không chỉ là trải nghiệm ẩm thực mà còn là dịp để hiểu thêm về văn hóa và con người miền Tây trong những ngày giáp Tết.
