Biệt thự Pháp cổ gần 100 năm ở Huế đối mặt với nguy cơ bị phá dỡ
Căn biệt thự Pháp cổ gần 100 năm tuổi tọa lạc tại số 26 đường Lê Lợi, thành phố Huế, đang đứng trước nguy cơ bị phá dỡ hoàn toàn. Công trình này sẽ nhường chỗ cho một dự án khách sạn cao cấp trị giá hơn 800 tỷ đồng, theo thông báo mới đây từ chính quyền địa phương.
Lịch sử và giá trị văn hóa của biệt thự cổ
Biệt thự được xây dựng từ đầu thế kỷ XX, mang đậm phong cách kiến trúc Pháp cổ điển. Sau năm 1975, nơi đây từng là trụ sở của Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Thừa Thiên Huế (cũ) và là điểm hội tụ, sinh hoạt thường xuyên của nhiều văn nghệ sĩ nổi tiếng trong vùng. Tuy nhiên, trong danh sách 27 công trình kiến trúc Pháp tiêu biểu được công bố vào năm 2018, công trình này không nằm trong diện được bảo tồn, điều này đã mở đường cho kế hoạch phá dỡ hiện nay.
Quyết định phá dỡ và dự án khách sạn mới
Ngày 8/4, Ủy ban Nhân dân thành phố Huế đã chính thức chấp nhận chủ trương đầu tư cho dự án xây dựng khách sạn cao cấp tại khu đất vàng số 22-24 và 26-30A đường Lê Lợi. Khu vực này vốn là trụ sở của 4 sở ngành, và biệt thự cổ nằm trong diện phải di dời, tháo dỡ để nhường chỗ.
Dự án khách sạn có tổng vốn đầu tư dự kiến lên đến hơn 815 tỷ đồng, được lựa chọn nhà đầu tư thông qua hình thức đấu giá quyền sử dụng đất. Mục tiêu của dự án là xây dựng một tổ hợp khách sạn cao cấp, kết hợp với các dịch vụ thương mại, văn phòng cho thuê, nhằm nâng cao chất lượng hạ tầng du lịch tại trung tâm thành phố Huế.
- Tổng diện tích sử dụng đất của dự án khoảng 10.690 m2.
- Diện tích xây dựng công trình dịch vụ thương mại ước tính khoảng 7.480 m2.
- Công trình được phép xây dựng tối đa 5 tầng, với tối đa 2 tầng hầm và mật độ xây dựng đạt 70%.
- Thời gian thực hiện dự án không quá 60 tháng, trong đó thời hạn khởi công chậm nhất là 12 tháng kể từ khi dự án được phê duyệt.
Nỗ lực bảo tồn không thành và tình trạng xuống cấp
Vào năm 2022, chính quyền thành phố Huế thuộc tỉnh Thừa Thiên Huế (cũ) từng đề xuất một phương án di dời biệt thự sang một khu đất trống đối diện bờ sông Hương, nhằm bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử của công trình. Phương án này do doanh nghiệp của "thần đèn" Nguyễn Văn Cư đề xuất và đã được khảo sát thực địa nhiều lần.
Tuy nhiên, kế hoạch di dời đã không thể triển khai do kết cấu của biệt thự không đảm bảo an toàn. Theo đánh giá của Trung tâm Giám định chất lượng xây dựng thuộc Sở Xây dựng TP. Huế, hệ thống kết cấu gạch, đá, thép, bê tông cốt thép của công trình đã pha lẫn và xuống cấp nghiêm trọng, không đủ khả năng chịu lực nếu thực hiện di dời.
Sau khi các cơ quan chuyển về khu hành chính tập trung từ năm 2022, căn biệt thự cùng các trụ sở lân cận đã bị bỏ hoang, dẫn đến nhiều hạng mục xuống cấp trầm trọng. Các mảng tường và chi tiết trang trí ngoại thất bắt đầu có dấu hiệu hư hỏng rõ rệt theo thời gian.
Tiếc nuối từ cộng đồng và nhiếp ảnh gia
Ngày 11/4, nhiếp ảnh gia Kelvin Long, một người sống tại Huế, đã thực hiện một bộ ảnh ghi lại hiện trạng của căn biệt thự trước khi nó bị phá dỡ. Anh chia sẻ với Tri Thức - Znews: "Trong bối cảnh một thành phố di sản như Huế, việc các công trình cổ dần biến mất khiến tôi không khỏi tiếc nuối. Nếu tòa nhà này được trùng tu một cách phù hợp, chắc chắn sẽ tốt hơn cho việc bảo tồn văn hóa."
Các khách sạn mới được kỳ vọng sẽ tận dụng lợi thế vị trí gần các điểm du lịch nổi bật như Đại nội, cầu Trường Tiền và phố đi bộ Nguyễn Đình Chiểu, để phát triển mô hình nghỉ dưỡng gắn liền với văn hóa đặc trưng của Huế.
