Nhiều mạng xã hội bị đưa vào tầm ngắm vì cáo buộc gây nghiện và hại trẻ em
Các công ty truyền thông xã hội hàng đầu thế giới đang phải đối mặt với những phiên tòa mang tính bước ngoặt trong năm nay, nhằm buộc họ chịu trách nhiệm về những tổn hại đối với trẻ em sử dụng nền tảng của họ. Một trong những phiên tòa quan trọng bắt đầu tại hạt Los Angeles, bang California, Hoa Kỳ vào ngày 9 tháng 2. Tại đây, các gã khổng lồ công nghệ như Meta, công ty mẹ của Facebook và Instagram, cùng với dịch vụ YouTube của Google, phải đối mặt với các cáo buộc nghiêm trọng rằng nền tảng của họ được thiết kế cố ý để gây nghiện và gây hại cho trẻ em.
Vụ kiện tập trung vào thiết kế gây nghiện
Vụ kiện ban đầu cũng nhắm vào hai nền tảng phổ biến khác là TikTok và Snapchat, nhưng các công ty sở hữu đã đạt được thỏa thuận dàn xếp. Trọng tâm của vụ kiện là một phụ nữ 20 tuổi, được xác định bằng tên viết tắt "KGM". Cô cho biết đã bắt đầu sử dụng YouTube từ năm 6 tuổi và Instagram từ năm 9 tuổi. Theo lời kể của KGM, việc sử dụng mạng xã hội từ nhỏ đã dẫn đến nghiện công nghệ, làm trầm trọng thêm chứng trầm cảm và ý nghĩ tự tử. Đơn kiện lập luận rằng điều này xuất phát từ những lựa chọn thiết kế có chủ ý của các công ty, nhằm mục đích khiến nền tảng trở nên gây nghiện hơn đối với trẻ em để tăng lợi nhuận.
Nếu lập luận này được tòa án chấp nhận, nó có thể giúp vượt qua các lá chắn pháp lý mà các công ty thường viện dẫn, như Tu chính án thứ nhất và điều 230 của Đạo luật Chuẩn mực truyền thông. Những quy định này từ lâu đã bảo vệ các công ty công nghệ khỏi trách nhiệm pháp lý đối với nội dung do người dùng đăng tải trên nền tảng của họ. Theo đánh giá của AP, phiên tòa này có thể quyết định hướng xử lý cho hàng ngàn vụ kiện tương tự khác chống lại các công ty truyền thông xã hội, đồng thời định hình các tiêu chuẩn về quản lý rủi ro liên quan đến trẻ em trên các nền tảng này.
Phản ứng từ các công ty bị kiện
Lãnh đạo các công ty bị kiện, bao gồm Giám đốc điều hành của Meta Mark Zuckerberg, dự kiến sẽ ra làm chứng tại phiên tòa kéo dài từ 6 đến 8 tuần. Cho đến nay, các công ty này vẫn kiên quyết bác bỏ cáo buộc rằng sản phẩm của họ cố tình gây hại cho trẻ em. Họ viện dẫn hàng loạt biện pháp bảo vệ đã được bổ sung trong nhiều năm qua và lập luận rằng họ không phải chịu trách nhiệm đối với nội dung do bên thứ ba đăng tải.
Người phát ngôn của Meta vào ngày 9 tháng 2 cho biết công ty kiên quyết phản đối các cáo buộc và tin rằng bằng chứng sẽ cho thấy "cam kết lâu dài của chúng tôi trong việc hỗ trợ giới trẻ". Trong khi đó, người phát ngôn của Google tuyên bố rằng những cáo buộc nhằm vào YouTube là hoàn toàn không đúng sự thật, và việc mang lại trải nghiệm an toàn, lành mạnh hơn cho giới trẻ luôn là trọng tâm trong công việc của công ty.
EU điều tra TikTok vì thiết kế gây nghiện
Không chỉ tại Mỹ, các nền tảng mạng xã hội cũng đang vướng vào rắc rối pháp lý tại châu Âu. Hồi đầu năm nay, Ủy ban châu Âu đã khởi động cuộc điều tra chính thức mới nhằm vào nền tảng mạng xã hội X của tỉ phú Mỹ Elon Musk theo Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số. Cuộc điều tra này tập trung vào việc đánh giá các rủi ro liên quan đến việc tích hợp tính năng trí tuệ nhân tạo Grok vào nền tảng X tại EU.
Đáng chú ý hơn, Liên minh châu Âu vừa cáo buộc mạng xã hội TikTok vi phạm các quy định kỹ thuật số vì "thiết kế gây nghiện". Sau hai năm điều tra, các cơ quan quản lý của EU nhận thấy TikTok chưa nỗ lực đủ để đánh giá tác hại của các tính năng như tự động phát video, cuộn vô hạn, thông báo đẩy và hệ thống đề xuất cá nhân hóa cao đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của người dùng, đặc biệt là trẻ em và người trưởng thành dễ bị tổn thương.
Ông Thomas Regnier, người phát ngôn của Ủy ban châu Âu, nhấn mạnh rằng các tính năng này dẫn đến việc sử dụng ứng dụng mang tính cưỡng ép, gây ra những rủi ro lớn đối với sức khỏe tinh thần và sự an toàn của trẻ em. Với 170 triệu người dùng tại EU, trong đó phần lớn là trẻ em, TikTok được yêu cầu thực hiện các thay đổi như tắt tính năng cuộn vô hạn, thêm biện pháp nhắc nhở người dùng nghỉ ngơi và điều chỉnh hệ thống gợi ý video. Nếu không tuân thủ, TikTok có thể phải đối mặt với mức phạt lên tới 6% tổng doanh thu hàng năm.
Đáp lại, TikTok bác bỏ các cáo buộc và khẳng định họ đã có nhiều công cụ bảo vệ, như giới hạn thời gian sử dụng và nhắc nhở đi ngủ, cũng như tài khoản dành cho thanh thiếu niên cho phép cha mẹ kiểm soát.
