Trung Quốc đạt cột mốc lịch sử với hệ điều hành lượng tử miễn phí
Trong một động thái đầy bất ngờ, Trung Quốc đã vượt qua các gã khổng lồ công nghệ như IBM và Google bằng cách phát hành miễn phí hệ điều hành dành cho máy tính lượng tử đầu tiên trên thế giới. Hệ điều hành này, có tên Origin Pilot, được phát triển bởi công ty Origin Quantum Computing Technology có trụ sở tại Hợp Phì, và chính thức ra mắt vào ngày 26 tháng 2 năm 2026.
Origin Pilot: "Trái tim mềm" của hệ sinh thái lượng tử
Giáo sư Guo Guoping, nhà khoa học trưởng của Origin Quantum, mô tả Origin Pilot như là "trái tim mềm" của hệ sinh thái tính toán lượng tử. Khác biệt lớn nhất so với các giải pháp của IBM, Google hay Microsoft là ở chỗ: trong khi các công ty này cung cấp các framework lập trình xuất sắc như Qiskit và Cirq cùng quyền truy cập đám mây, Origin Pilot là hệ điều hành lượng tử đầy đủ đầu tiên có thể tải xuống và triển khai cục bộ ở bất kỳ đâu trên thế giới.
Không cần thỏa thuận bảo mật, không danh sách chờ, và vượt qua mọi rào cản xuất khẩu, Origin Pilot mở ra cánh cửa cho bất kỳ ai muốn khám phá công nghệ lượng tử. Đây được xem là bước đi chiến lược, tương tự như việc phát hành hệ điều hành Linux miễn phí trước đây.
Nền tảng tích hợp lượng tử-cổ điển-AI
Origin Pilot V4.0 không chỉ đơn thuần là hệ điều hành chạy các mạch lượng tử. Nó được thiết kế như một nền tảng tích hợp lượng tử-cổ điển-AI, có khả năng điều phối toàn bộ quy trình làm việc trên các bộ xử lý lượng tử, CPU/GPU cổ điển và gia tốc AI. Nhóm phát triển khẳng định pipeline này có thể "nhân hiệu quả tài nguyên lượng tử lên nhiều lần" so với các phương pháp thiết lập thủ công truyền thống.
Hệ điều hành này được vận hành trên dòng máy tính lượng tử siêu dẫn thế hệ thứ ba Origin Wukong của Trung Quốc, với chip Wukong chứa 198 qubit vật lý (72 qubit hoạt động và 126 qubit coupler). Thiết kế này chia sẻ cách tiếp cận với các bộ xử lý tiên tiến của Google và IBM, nhưng lại được cung cấp hoàn toàn miễn phí.
Con số ấn tượng và tầm ảnh hưởng toàn cầu
Kể từ khi ra mắt, nền tảng đám mây Wukong đã ghi nhận hơn 30 triệu lượt truy cập toàn cầu từ tháng 1 năm 2024, với người dùng từ hơn 120 quốc gia. Hơn 339.000 tác vụ tính toán lượng tử đã được thực thi trong các lĩnh vực then chốt như tài chính, y sinh và khoa học vật liệu.
Origin Quantum hiện nắm giữ 234 bằng sáng chế tính toán lượng tử, xếp hạng thứ 6 toàn cầu. Bằng cách mở các giao diện lập trình thống nhất và hệ thống điều khiển chuẩn hóa, Origin Pilot phá vỡ các rào cản kỹ thuật trong phần mềm tính toán lượng tử cốt lõi.
Hai phiên bản: Cộng đồng và Doanh nghiệp
Origin Pilot được cung cấp dưới hai phiên bản chính:
- Phiên bản Cộng đồng: Hoàn toàn miễn phí, hỗ trợ cài đặt tự động, biên dịch hybrid, giảm nhiễu, giám sát tài nguyên và tích hợp QPanda.
- Phiên bản Doanh nghiệp: Bổ sung các công cụ mật mã hậu lượng tử và khả năng tính toán phân tán cho triển khai quy mô công nghiệp.
Ông Dou Menghan, trưởng nhóm phát triển Origin Pilot, cho biết: "Sau khi tải xuống từ trang web chính thức, người dùng có thể kết nối hiệu quả với các chip lượng tử vật lý khác nhau và tiến hành lập trình lượng tử dựa trên các framework độc lập như QPanda."
Ý nghĩa chiến lược và tương lai ứng dụng
Việc mã nguồn mở Origin Pilot cho phép Trung Quốc đạt được nhiều mục tiêu cùng lúc: thúc đẩy hệ sinh thái lượng tử nội địa bằng cách thu hút nhà nghiên cứu toàn cầu, thiết lập tiêu chuẩn de facto trong phần mềm lượng tử, và thể hiện sức mạnh mềm công nghệ.
Hiện tại, Origin Pilot hữu ích nhất cho các nhà nghiên cứu, học giả và nhà phát triển phần mềm lượng tử muốn thử nghiệm với hệ điều hành lượng tử thực mà không cần quyền truy cập đám mây hay các thỏa thuận độc quyền. Các lĩnh vực ứng dụng thực tế đã được khám phá bao gồm hóa học lượng tử, tối ưu hóa tổ hợp, học máy, nghiên cứu mật mã và khoa học vật liệu.
Với bước đi này, Trung Quốc không chỉ khẳng định vị thế dẫn đầu trong cuộc đua lượng tử mà còn mở ra kỷ nguyên mới cho sự phát triển công nghệ toàn cầu.
